Nhiếp ảnh nâng cao - Ảnh RAW
Về cơ bản, RAW là định dạng dữ liệu chưa qua xử lý bởi bộ xử lý hình
ảnh trong máy ảnh.
Một trong những lợi thế của các máy thay ống kính so với các máy ảnh du
lịch là có thể lưu ảnh ở định dạng nguyên thủy RAW. Về cơ bản, RAW là
định dạng dữ liệu chưa qua xử lý bởi bộ xử lý hình ảnh trong máy ảnh. Hay
để đơn giản hơn, hãy tưởng tượng định dạng này cũng giống như tấm phim
âm bản trong máy phim ngày xưa, nó chứa tất cả những thông tin về bức
ảnh. Không như ảnh JPEG, ảnh RAW không qua các xử lý như làm nét hay
đổi tông màu của bộ vi xử lý lên ảnh đầu cuối. Vì thế mà ảnh định dạng này
cho phép người dùng có thể tùy ý chỉnh sửa hậu kỳ trên máy tính với mức
độ chủ động, tinh vi và chính xác hơn là phó mặc cho máy ảnh xử lý. Thêm
vào đó, ảnh RAW còn chứa nhiều thông tin liên quan đến các chi tiết vùng
sáng và vùng tối của ảnh, từ đó người dùng có thể can thiệp để có được bức
ảnh có độ phơi sáng đúng ý của mình hơn.
Kích hoạt chế độ chụp RAW trên máy ảnh của bạn.
Trước tiên, truy cập vào menu và lựa chọn phần liên quan đến chất lượng
ảnh hoặc định dạng ảnh. Ở một số máy, chức năng này có thể nằm ở phần
chỉnh về Chất lượng (Quality). Nếu không tự mày mò được, hãy xem lại
sách hướng dẫn của máy ảnh của bạn.
Khi đã truy cập được chức năng này, thường máy ảnh sẽ đưa ra một vài lựa
chọn, trong đó chắc chắn sẽ có ảnh RAW. Các lựa chọn thông thường sẽ là:
Chỉ chụp RAW: Chụp ảnh RAW nghĩa là bạn sẽ phải xử lý toàn bộ các bức
ảnh trước khi có thể chia sẻ trên mạng, gửi cho bạn bè hay in ra. Chỉ sử dụng
chức năng chụp RAW nếu bạn có nhiều thời gian ngồi bên máy tính để xử lý
tất cả các bức.
Chụp cả RAW + JPEG: Sử dụng chức năng chụp cả RAW và JPEG là lựa
chọn hợp lý nhất bởi với mỗi ảnh RAW, máy ảnh sẽ tự động thêm một ảnh
JPEG giúp người chụp có thể sử dụng được ngay nếu cần mà không phải lo
lắng việc chuyển đổi. Ảnh RAW lúc này sẽ trở thành một ảnh gốc giúp bạn
khi có thời gian có thể mở lại và chỉnh sửa sau này. Hầu hết các máy ảnh
thay ống kính còn cho phép người dùng lựa chọn chế độ chất lượng của ảnh
JPEG chụp kèm này.
Chỉ chụp JPEG: Chỉ chụp JPEG là cách thức thông dụng nhất, nhất là trong
trường hợp thẻ nhớ của bạn đã bắt đầu hết dung lượng. Nếu đủ dung lượng
thẻ hoặc có nhiều thẻ dự trữ, tốt nhất nên chọn chế độ chụp cả RAW và
JPEG đồng thời.
Xử lý ảnh RAW
Sau khi chuyển ảnh RAW vào máy tính, bạn có thể sử dụng các phần mềm
chuyên xử lý ảnh RAW để chỉnh sửa hoặc chuyển đổi thành các định dạng
ảnh thông dụng khác như JPEG hay TIFF. Hầu hết máy ảnh thay ống kính
đều có các đĩa phần mềm chuyên dụng của chính hãng đi kèm chuyên cho
xử lý ảnh này như phần mềm SilkyPix của Panasonic, Olympus Studio của
Olympus hay Digital Photo Professional của Canon...
Do mỗi hãng lại có cách lưu giữ thông tin nguyên gốc ảnh RAW khác nhau
nên mặc dù cùng là ảnh RAW nhưng các định dạng RAW này là khác nhau,
vì thế, bạn không thể dùng phần mềm xử lý ảnh RAW của hãng này để xử lý
ảnh RAW của máy ảnh hãng khác. Tuy nhiên, hiện các phần mềm xử lý ảnh
chuyên nghiệp như Adobe Lightroom hay Photoshop đều đã hỗ trợ hầu hết
các định dạng RAW của các hãng máy ảnh có mặt trên thị trường, chỉ có
điều do là các phần mềm thương mại nên giá cả mua bản quyền các phần
mềm này cũng không hề rẻ.
Khi đã mở ảnh RAW với phần mềm chuyên dụng, bạn có thể chỉnh sửa rất
nhiều thông số của ảnh như thay đổi tùy chọn cân bằng trắng (WB), xử lý
phơi sáng, thêm độ tương phản... Do các xử lý ảnh RAW dựa trên nguyên
gốc nên bạn có thể chỉnh sửa tùy ý mà không sợ làm thay đổi chất lượng ảnh
sau mỗi lần xử lý. Khi đã có được một bức ảnh ưng ý, lúc này bạn mới cần
chuyển ảnh này về JPEG hoặc TIFF để dễ dàng sử dụng và chia sẻ.