

45 phút nm c Vn hc Trung Quc
Phùng Hoài Ngc dch và gii thiu *
Tóm tt
Nn Vn hc Trung Quc phong phú a dng, phát trin liên tc bn b sut 5
ngàn nm. giúp c gi nm c các giá tr ch yu ca nó, xin gii thiu mt
cách phân loi da theo 5 yu t ca vn hc. Công trình này trình bày sơ lc vn
hc vit Trung Quc t khi thy n giai on m u cuc i mi vn hc
(khong t 1976). Công trình cha  cp n vn hc ơng i (hai thp k cui
th k XX n u th k XXI).
1. Trng phái, oàn th vn hc
2. Tác gia gi a v trong lch s vn hc
3. c im cơ bn ca nhng tác ph!m ch yu
4. Tính ch"t th loi ca nhng tác ph!m ch yu
5. Ni dung cơ bn ca nhng tác ph!m ch yu
6. Tác gia và nhà lý lun vn hc
7. Tác ph!m lý lun vn hc
Vn hc s Trung Quc qui lo i
(Phân lo i vn hc Trung Quc theo 7 cách)
1. Tr!ng phái, oàn th" vn hc
1. Hc phái Nho gia, i biu là Khng t, Mnh t
2. Hc phái o gia, i biu là Lão t, Trang t
3. Hc phái M c gia, i biu là M c t
4. Hc phái Pháp gia, i biu là Hàn Phi t
5. “Khu"t – Tng”: thi hào Khu"t Nguyên và Tng Ngc thi Chin quc
6. “Dơng- Mã”: Dơng Hùng và T Mã Tơng Nh thi Tây Hán
7. “Tam Tào”: Táo Tháo, Tào Thc và Tào Phi
8. “Kin An th"t t”: Khng Dung, Vơng Xán, Trn Lâm, Lu Trinh, T Can,
Nguy#n V$, %ng Dơng
9. “Th!m thi Nhm bút”: Th!m Ưc và Nhm Phng, thi Nam triu nc T,
Lơng
10. “Sơ ng t' kit”: Vơng Bt, Dơng Quýnh, L Chiu Lân, Lc Tân
Vơng
11. “Trm-Tng”: Trm Toàn K( và Tng Chi V"n, thi nhân tr' danh trong cung
thi V$ hu, Sơ ng
12. “ng i thi nhân”: thuc “Biên tc thi phái”(phái thơ biên gii him tr) có
Vơng Xơng Linh, Sm Tham, Cao Thích, Vơng Chi Hoán, Lí K(
13. “Vơng – Mnh”: Vơng Duy, Mnh Ho Nhiên thi nhân thi ng, phái
“sơn thy in viên”
14. “Lí – )”: Lí Bch và ) Ph, Thnh ng, i biu phái “ng mn ch
ngh*a” và “hin thc ch ngh*a”
15. “Trơng -Vơng nhc ph”: Trơng Tch, Vơng Kin s trng v Nhc ph
thi.
16. “Giao hàn o s"u”: Mnh Giao chu rét, Gi o ói gy: li Tô Th'c nói v
Mnh Giao và Gi o – hai thi nhân s trng v miêu t hình tng khái quát,
thi Trung ng
17. “Nguyên – Bch”: Nguyên Ch!n và Bch C D, thi Trung ng
18. “C vn vn ng”: Hàn D$ và Li#u Tông Nguyên phát ng phong trào phc
hng Nho giáo
19. “Tiu Lí – )”: ch Lí Thơng +n và ) Mc, hai thi nhân tr' danh thi Vãn
ng
20. “Nam ng nh ch”: thi Ng$ i Nam ng có hai vua c$ng là hai thi
nhân: trung ch Lí Cnh và hu ch Lí Dc
21. “Tam Tô”: ba cha con Tô Th'c, Tô Tuân, Tô Trit.
22. “ng Tng bát i gia”: Hàn D$, Li#u Tông Nguyên, Âu Dơng Tu, Vơng
An Thch, Tng Cng, Tô Th'c, Tô Tuân, Tô Trit
23. “Tng i t nhân”: Tô Th'c, Tân Khí Tt vit “T” trong “phái hào phóng”
24. “Tng i t nhân”: Lu V*nh và n s* Lí Thanh Chiu vit T trong phái
“uyn c” (,p - chng mc)
25. “Nguyên khúc t' i gia”: Quan Hán Khanh, Trnh Quang T, Bch Phác, Mã
Trí Vi#n.
26. “Minh i hu th"t t”: Tông Thn, Lí Phàn Long, Vơng Th Trinh,
T Trn, Lơng Hu D, . Trung Hành, Ngô Quc Luân (7 cây bút sau thi
Minh)
27. “ng tông phái”:Vơng Thn Chi, ng Thun Chi, Qui Hu Quang
thuc “phái phn i nhóm 7 cây bút sau thi Minh”
28. “Công an phái tam Viên”: Viên Tông o, Viên Hoành o, Viên Trung o
theo phái “công an”
29. “Minh mt Thanh sơ tam i t tng gia”: ch C Viêm Võ, Hoàng Tông
Ngh*a, Vơng Phu Chi (cui Minh u
Thanh)
30. “Nam Thi Bc Tng”: hai thi nhân tr' danh Thi Nhun Trơng, Tng Uyn,
i biu u tú hai min Nam, Bc, u thi Thanh
31. “Tng thi phái”: t'c .ng quang th”, i biu Trn Tam Lp và Trn Di#n,
thi Thanh
32. “Trit tây t phái”: l"y Chu Di Tôn vit T ngi Trit Giangi biu, u
thi Thanh
33. “Dơng Ti#n t phái”: Trn Duy Tung ngi Nghi Hng, Giang Tô là i biu,
u thi Thanh
34. “Thng Châu t phái” ho c Thanh trung dip t phái: i biu Trơng Hu
Ngôn
35. “.ng Thành phái”, Thanh trung dip tn vn, tr' danh nh"t là Phơng Bao,
Diêu Nãi
36. “Tô Châu tác gia hí khúc qun”: i biu có Lí Ngc, Chu T Thn, Chu Tá
Triêu, u thi Thanh
37. “Nam H.ng bc Khng”, u Thanh: nhà hí kch H.ng D, Khng Thng
Nhm
38. “Nam xã”: thành lp nm1909, phát khi do Trn Kh' Bnh, Cao Húc và Li#u
Á T
39. “Vn hc nghiên c'u hi”: thành lp Bc Kinh tháng 1.1921, do Th!m Nhn
Bng, Trnh Ch"n Phong, Dip Thiu Quân, H'a a Sơn và 12 ngi phát khi
các tp san thng k( nh “Tiu thuyt nguyt báo”,“Vn hc tun san”, “Thi
nguyt san”.
40. “Sáng to xã”: tháng 7.1921 thành lp ti Nht Bn, phát khi do Quách
Mt Nhc, Úc t Phu, Thành Phng Ngô, in Hán, xu"t bn tp san “Sáng
to”, “Sáng to chu báo” (tun báo), “ng to nht báo”
41. “Trung Quc t dc”(cánh t): Liên minh nhà vn thành lp tháng 3 nm 1930.
42. “Thơng hn vn hc”: vn hc cm thơng, u"t hn v tn th"t oan ung
trong Cách mng vn hóa vô sn (trc ây báo chí Vit Nam tng dch là “vn
hc vt thng”, n bt ch “hn”). “Phn t vn hc”: suy ngh* v nhng "u tr*,
sai lm ca cách mng.“Tm cn vn hc”: tìm nguyên nhân thng kh, tn th"t,
sai lm.“Hơng th vn hc”: vit v cnh sng kh cc làng quê và tâmnh nông
dân. “Tham tác vn hc”: bàn thêm v công vic sáng tác vn chơng. “K thc
vn hc”: i tìm s thc, ch'ng minh… ó là các t trào vn hc ơng i (sau
khi xóa b/ “Cách mng vn hóa vô sn”), sáng tác r"t mnh m- nh"t là t sau
1980.
2. Tác gia gi# vai trò, a v trong lch s vn hc Trung Quc