Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
Chương 77 Chương VVậậtt liliệệuu sinhsinh hhọọcc
c tiêu: MMụục tiêu: nn MôMô ttảả đưđượợcc ccáácc ququáá trtrììnhnh vvàà thamtham ssốố quan
quan trtrọọngng ccủủaa ccáácc vvậậtt
nhau liliệệuu khkháácc nhau
nn MôMô ttảả đưđượợcc ccáácc ththửử nghi
nghiệệmm cơcơ hhọọcc khkháácc nhau
nhau vvàà gigiảảii ththííchch
đưđượợcc ccáácc ddữữ liliệệuu
nn MôMô ttảả đưđượợcc ssựự khkháácc nhau nn MôMô ttảả mmộộtt ssốố kkỹỹ thuthuậậtt giagia công
polymer nhau gigiữữaa ccáácc kimkim loloạạii, , ggốốmm, , polymer thay đđổổii
công đưđượợcc ssửử ddụụngng đđểể thay
ccáácc ttíínhnh chchấấtt ccủủaa vvậậtt liliệệuu nn NhNhậậnn bibiếếtt đưđượợcc ssựự ngưng
ngưng ttụụ vvàà ccáácc phphảảnn ứứngng polymer
polymer hhóóaa
xung bbổổ xung
polymer nhinhiệệtt vvàà nhinhiệệtt ddẻẻoo phân ttửử trung
nn ĐĐịịnhnh nghnghĩĩaa đưđượợcc ccáácc polymer nn TTíínhnh totoáánn khkhốốii lưlượợngng phân nn TTíínhnh totoáánn mmứứcc đđộộ polymer
polymer trung bbììnhnh ccủủaa mmộộtt polymer polymer polymer hhóóaa chocho mmộộtt polymer
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
MMụục tiêu (tt) : c tiêu (tt) : nn MôMô ttảả ccáácc đđáápp ứứngng sinhsinh hhọọcc đđốốii vvớớcc ccáácc vvậậtt liliệệuu đưđượợcc ccấấyy
ghghéépp
nn MôMô ttảả ccáácc phương
phương phpháápp chung
chung đđểể ưướớcc lưlượợngng khkhảả năng
tương năng tương
ttííchch sinhsinh hhọọcc
i dung chíính :nh :
chung ccủủaa ccáácc vvậậtt liliệệuu
NNộội dung ch nn GiGiớớii thithiệệuu vvàà ssựự phân phân loloạạii chung nn CCáácc ttíínhnh chchấấtt cơcơ hhọọcc ccủủaa vvậậtt liliệệuu nn KKếếtt ccấấuu vvàà ccáácc đđặặcc ttíínhnh khkháácc ccủủaa vvậậtt liliệệuu
-- Kim Kim loloạạii vvàà hhợợpp kimkim -- GGốốmm vvàà ththủủyy tinhtinh polymer -- CCáácc polymer
nn ĐĐáápp ứứngng ccủủaa mômô đđốốii vvớớii ccáácc vvậậtt liliệệuu
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
chung GiGiớớii thithiệệuu vvàà ssựự phânphân loloạạii chung ccủủaa ccáácc vvậậtt liliệệuu
nn ĐĐịịnhnh nghnghĩĩaa ““vvậậtt liliệệuu sinhsinh hhọọcc””
nn LiLiệệtt kêkê ccáácc ququáá trtrììnhnh, , thông
công thông ssốố vvàà ccáácc công
chung ccủủaa ccáácc vvậậtt liliệệuu
ddụụngng y y sinhsinh chung -- Kim Kim loloạạii -- GGốốmm Polymer -- Polymer Composit -- Composit
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
CCáácc ttíínhnh chchấấtt cơcơ hhọọcc ccủủaa vvậậtt liliệệuu
nn SSứứcc bbềềnn vvậậtt liliệệuu đưđượợcc mômô ttảả chung
chung bbởởii đưđườờngng
cong ứứngng susuấấtt--bibiếếnn ddạạngng cong
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
CCáácc ttíínhnh chchấấtt cơcơ hhọọcc ccủủaa vvậậtt liliệệuu
nn ĐĐểể xâyxây ddựựngng đưđượợcc bibiểểuu đđồồ nnààyy, , mmộộtt mmẫẫuu vvậậtt liliệệuu căng rara bbằằngng
theo mm). mm). ỨỨngng susuấấtt, (N/m2
xương chchóó đưđượợcc kkééoo căng đưđượợcc ttạạoo hhììnhnh xương mmộộtt mmááyy ththửử nghi nghiệệmm cơcơ hhọọcc. . CungCung ccấấpp mmộộtt llựựcc (Newton) chocho mmẫẫuu vvậậtt nnààyy đođo ssựự bibiếếnn ddạạngng ccủủaa (Newton) pascal), ), , (N/m2 hohoặặcc llàà pascal nnóó ((theo đưđượợcc ttíínhnh bbằằngng llựựcc chiachia chocho titiếếtt didiệệnn ccắắtt ngang ngang , (%), đưđượợcc ttíínhnh bbằằngng ssựự ban đđầầuu. . BiBiếếnn ddạạngng, (%), ban thay đđổổii vvềề chichiếếuu ddààii chiachia chocho chichiềềuu ddààii ban thay ban đđầầuu
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
CCáácc ttíínhnh chchấấtt cơcơ hhọọcc ccủủaa vvậậtt liliệệuu
nn ĐĐốốii vvớớii bibiểểuu đđồồ bênbên::
VVùùngng A=A= VVùùngng B=B= ĐiĐiểểmm 1=1= ĐiĐiểểmm 2=2= ĐiĐiểểmm 3=3= Young (E)= Modun đđàànn hhồồii Young (E)= Modun
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
CCáácc ttíínhnh chchấấtt cơcơ hhọọcc ccủủaa vvậậtt liliệệuu
nn CCáácc ttíínhnh chchấấtt quan
quan trtrọọngng khkháácc ccủủaa vvậậtt liliệệuu baobao
ggồồmm:: -- ĐĐộộ ccứứngng -- TTíínhnh ddẻẻoo -- TTíínhnh giòngiòn -- TTíínhnh bbềềnn -- SSứứcc bbềềnn mmỏỏii ((gigiớớii hhạạnn chchịịuu đđựựngng))
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
CCáácc ttíínhnh chchấấtt cơcơ hhọọcc ccủủaa vvậậtt liliệệuu cung ccấấpp
nn CCáácc đưđườờngng cong
cong ứứngng susuấấtt--bibiếếnn ddạạngng ccóó ththểể cung
thông tin thông tin vvềề ttíínhnh bbềềnn, , ttíínhnh giòngiòn, , ttíínhnh ddẻẻoo……
nn ĐưĐườờngng cong liliệệuu giòngiòn??
nn MMộộtt vvậậtt liliệệuu ddễễ uuốốnn??
cong nnààoo ởở trêntrên chocho bibiếếtt ứứngng ssửử ccủủaa mmộộtt vvậậtt
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
CCáácc ttíínhnh chchấấtt cơcơ hhọọcc ccủủaa vvậậtt liliệệuu
nn TTạạii saosao ccáácc ứứngng ddụụngng sausau đâyđây llàà không
không ttốốtt??
•• SSựự thay thay ththếế mmạạchch mmááuu bbằằngng mmộộtt ốốngng kimkim loloạạii
•• SSựự thay thay ththếế nhnhựựaa silicone silicone chocho dâydây chchằằngng hay hay gângân
•• NhNhựựaa silicone silicone ddùùngng đđểể nnốốii ccáácc xương xương nnứứtt gãygãy
•• ViViệệcc ghghéépp dada bbằằngng ggốốmm ddẻẻoo……
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
KKếếtt ccấấuu vvàà ccáácc đđặặcc ttíínhnh khkháácc ccủủaa vvậậtt liliệệuu
nn Kim Kim loloạạii đưđượợcc ccấấuu ttạạoo ttừừ ccáácc nguyên
Kim loạivà h ợpkim
nguyên ttửử mmàà đưđượợcc
nn YYếếuu ttốố nnààoo llààmm chocho kimkim loloạạii ccóó ccáácc đđặặcc ttíínhnh ddẫẫnn
gigiữữ vvớớii nhau nhau bbởởii ccáácc liênliên kkếếtt mmạạng tinh th ng tinh thểể
nn TTạạii saosao kimkim loloạạii ccóó ttíínhnh ddẻẻoo? ?
điđiệệnn vvàà ddẫẫnn nhinhiệệtt ttốốtt??
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
KKếếtt ccấấuu vvàà ccáácc đđặặcc ttíínhnh khkháácc ccủủaa vvậậtt liliệệuu
nn KhiKhi kimkim loloạạii đông
Kim loạivà h ợpkim
đông đđặặcc llạạii ttừừ trtrạạngng ththááii llỏỏngng ((ssựự
nguyên ttửử sang rrắắnn), ), ccáácc nguyên
thân nhưng ccáácc liênliên kkếếtt kimkim loloạạii nnààyy bbảảnn thân
không gigiốốngng ccáácc vvậậtt liliệệuu mmàà ccóó liênliên kkếếtt ccộộngng
chuyểểnn phapha ttừừ llỏỏngng sang chuy thithiếếtt llậậpp ththàànhnh mmộộtt dãydãy ccóó trtrậậtt ttựự đưđượợcc ggọọii llàà ccấấuu trtrúúcc tinhtinh ththểể. . MMặặcc ddùù tinhtinh ththểể nnààyy ccóó mmộộtt trtrậậtt ttựự đđềềuu đđặặnn nhưng tương đđốốii vvẫẫnn mangmang ttíínhnh ““llỏỏngng”” chchúúngng mmộộtt ccááchch tương chchíínhnh vvìì vvậậyy đãđã llààmm chocho kimkim loloạạii ccóó ccáácc đđặặcc ttíínhnh ddẻẻoo ((không hhóóaa trtrịị ddễễ gãygãy))
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
nn Trong
nguyên ttửử
theo ddạạngng hhììnhnh llậậpp phương nguyên ttửử ởở tâmtâm ccủủaa hhììnhnh llậậpp phương
phương vvớớii phương đưđượợcc theo ddạạngng hhììnhnh
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006 Trong nhnhữữngng ccấấuu trtrúúcc tinhtinh ththểể nnààyy, , ccáácc nguyên ccóó ththểể ssắắpp xxếếpp theo mmộộtt nguyên ggọọii llàà khkhốốii ththểể tâmtâm (BBC), phương mmàà mmộộtt nguyên llậậpp phương mmỗỗii mmặặtt phphẳẳngng thuthuộộcc hhììnhnh llậậpp phương (FCC) ggọọii llàà khkhốốii didiệệnn tâmtâm (FCC)
(BBC), hohoặặcc llàà theo nguyên ttửử ccóó mmặặtt ởở tâmtâm ccủủaa phương đđóó, , đưđượợcc
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
nn Trong
nhau khikhi nhinhiệệtt đđộộ thay
nn HHợợpp kimkim llàà ggìì?? nn SSựự llệệchch mmạạngng llàà ggìì, , nnóó ảảnhnh hưhưởởngng nhưnhư ththếế nnààoo đđếếnn ttíínhnh chchấấtt ccủủaa kimkim loloạạii vvàà ccáácc kkỹỹ thuthuậậtt giagia công ảảnhnh hưhưởởngng đđếếnn nnóó nhưnhư ththếế nnààoo?? công
nn SSựự giagia công
Trong mmộộtt ssốố trưtrườờngng hhợợpp, , kimkim loloạạii ởở ththểể rrắắnn ssẽẽ chchịịuu nhnhữữngng ssựự đđổổii phapha gigiữữaa ccáácc ccấấuu trtrúúcc tinhtinh ththểể thay đđổổii ((ssựự bibiếếnn đđổổii ththùù khkháácc nhau hhììnhnh).).
công llạạnhnh llàà ggìì vvàà nnóó ảảnhnh hưhưởởngng nhưnhư ththếế
nn SSựự xxửử lýlý nhinhiệệtt llàà ggìì vvàà nnóó ảảnhnh hưhưởởngng nhưnhư ththếế nnààoo
nnààoo đđếếnn ccáácc đđặặcc ttíínhnh ccủủaa kimkim loloạạii??
nn ThThếế nnààoo llàà ththéépp không
đđếếnn ccáácc đđặặcc ttíínhnh ccủủaa kimkim loloạạii??
không ggỉỉ vvàà nnóó đưđượợcc chchếế ttạạoo nhưnhư
ththếế nnààoo??
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
KKếếtt ccấấuu vvàà ccáácc đđặặcc ttíínhnh khkháácc ccủủaa vvậậtt liliệệuu
Gốmvàth ủytinh
Không ccóó ttíínhnh ddẫẫnn
nn TTíính bao ph
CCáácc đđặặcc ttíínhnh cơcơ bbảảnn nnóóii chung chung:: nn Không 10000C) nn NhiNhiệệtt đđộộ nnóóngng chchảảyy caocao ((trêntrên 10000C) nn DDễễ vvỡỡ nn ChChốốngng ănăn mònmòn
nh bao phủủ lên v lên vậật lit liệệu khu kháác tc tốốtt
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
KKếếtt ccấấuu vvàà ccáácc đđặặcc ttíínhnh khkháácc ccủủaa vvậậtt liliệệuu
nn MMộộtt vvààii vvíí ddụụ vvềề ggốốmm: :
Gốmvàth ủytinh
trong nn MMộộtt vvààii ứứngng ddụụngng hay hay ssựự ssửử ddụụngng ccủủaa ggốốmm trong
y y hhọọcc::
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
KKếếtt ccấấuu vvàà ccáácc đđặặcc ttíínhnh khkháácc ccủủaa vvậậtt liliệệuu
Gốmvàth ủytinh
QuQuáá trtrììnhnh mmàà nhnhờờ đđóó ggốốmm đưđượợcc ssảảnn xuxuấấtt theo theo hhììnhnh
nn ĐĐầầuu tiêntiên bbộộtt đưđượợcc xxửử lýlý đđểể ccóó đđộộ tinhtinh khikhiếếtt caocao nn MMẻẻ bbộộtt đưđượợcc xxửử lýlý theo
ddạạngng mongmong mumuốốnn: :
nn The green body
theo hhììnhnh ddạạngng sơsơ bbộộ mmàà (green body) nung (green body)
nn CCáácc phphầầnn đưđượợcc dung
không đưđượợcc nung không The green body đưđượợcc đưađưa lênlên mmộộtt nhinhiệệtt đđộộ mmàà llúúcc đđóó nnóó kkếếtt hhợợpp ththàànhnh mmộộtt ccấấuu trtrúúcc đơnđơn ((đưđượợcc dung kkếếtt) ) hhììnhnh ththàànhnh ho8p hay ssựự dung ggọọii llàà ssựự ttổổngng ho8p hay ccáácc hhạạtt..
trêntrên mmááyy vvàà ttạạoo hhììnhnh theo công dung kkếếtt sausau đđóó đưđượợcc giagia công theo thithiếếtt kkếế cucuốốii ccùùngng. .
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
Cacbon nhiệệt phân LTI l Cacbon nhi t phân LTI làà ggìì ? L? LTI đTI đạại di i diệện cho c n cho cáái gi gìì??
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
KKếếtt ccấấuu vvàà ccáácc đđặặcc ttíínhnh khkháácc ccủủaa vvậậtt liliệệuu
nn polymer
polymer
nn NhNhữữngng ưuưu điđiểểmm ccủủaa polymer
polymer ccóó ththểể đưđượợcc đđịịnhnh nghnghĩĩaa nhưnhư llàà: :
polymer so so vvớớii kimkim loloạạii vvàà
ggốốmm::
nn NhNhữữngng khuy vvàà ggốốmm: :
khuyếếtt điđiểểmm ccủủaa polymer polymer so so vvớớii kimkim loloạạii
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
CCáácc polymer
polymer ccóó ththểể đưđượợcc phânphân loloạạii ddựựaa vvààoo
nn CơCơ chchếế polymer SSựự polymer SSựự polymer
polymer hhóóaa ngưng ttụụ polymer hhóóaa ngưng polymer hhóóaa ccộộngng thêmthêm ((ggốốcc ttựự do)do)
polymer nn CCấấuu trtrúúcc ccủủaa polymer
Tuyếntính
Phânnhánh
Mạng
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
CCáácc polymer
polymer ccóó ththểể đưđượợcc phânphân loloạạii ddựựaa vvààoo
nn ỨỨngng xxửử ccủủaa polymer polymer -- ChChấấtt nhinhiệệtt ddẻẻoo
Thermosetting -- Thermosetting
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
polymer hhóóaa
CCáácc phphảảnn ứứngng polymer polymer hhóóaa ngưng ngưng ttụụ
nn SSựự polymer
nn SSựự polymer
Hầu hếtcácpolymer t ự nhiên(polysaccharide, protein) đượcch ế tạo bởiquátrìnhpolymerhóang ưng tụ
polymer hhóóaa ccộộngng thêmthêm ((ggốốcc ttựự do)do)
Sự phá vở liên kết đôith ường xảyrausing an initiator (ví dụ gốc tự do như làbenzoylperoxide)
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
polymer hhóóaa
CCáácc phphảảnn ứứngng polymer Các gốc tự do (R.) cóth ể phản ứng vớimonomer
Gốc tự do cóth ể phản ứng vớimonomer trongquátrình được gọilà phản ứngtruy ền
Quátrìnhph ản ứngtruy ềncóth ểđượ c kếtthúc b ởi kết hợphai g ốc tự do hoặclà b ởi transfer
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
polymer hhóóaa
CCáácc phphảảnn ứứngng polymer Sự ngưng tụ phổ biếnvàcácpolymer g ốc tự do:
Mức độ polymerhoá(DP):
DP liênquan đếnkh ối lượngphân t ử:
Polydispersity:
Ví dụ: Hãytính m ức độ polymerhóa n ếupolyetilen(C 2H4)n có khối lượngphân t ử là100.000 g/gmol.
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
KhKhốốii lưlượợngng phânphân ttửử ảảnhnh hưhưởởngng đđếếnn ccáácc polymer ttíínhnh chchấấtt ccủủaa polymer
propylen). ). SSựự giagia tăng
polyefin ((phphầầnn llớớnn nguyên nhânnhân chchíínhnh llàà do do
chuyểểnn đđộộngng tương
tương đđốốii ccủủaa ccáácc chuchuỗỗii khikhi chchúúngng trtrởở nênnên ddààii
HHììnhnh 66--1: 1: ĐĐộộ bbềềnn vvàà khkhốốii lưlượợngng phânphân ttửử ccủủaa polyefin tăng ssứứcc bbềềnn nguyên polyetilen vvàà propylen polyetilen viviệệcc gigiảảmm chuy hơnhơn vvớớii khkhốốii lưlượợngng phânphân ttửử llớớnn hơnhơn
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
ChChấấtt đđồồngng trtrùùngng hhợợpp
nn ĐĐịịnhnh nghnghĩĩaa::
nn CCáácc loloạạii chchấấtt đđồồngng trtrùùngng hhợợpp: :
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
polymer CCáácc ttíínhnh chchấấtt ccủủaa polymer
nn CCáácc vvíí ddụụ vvềề ccáácc chchấấtt ddẻẻoo ((nhinhiệệtt ddẻẻoo vvàà nhinhiệệtt) ) vvàà
chchấấtt đđàànn hhồồii
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Các ứng dụngtrongy sinh c ủaplastic
Plastic
Ứng dụng
Cellophane
Màngth ẩmtáchth ận
Celloloseacetate
Màngth ẩmtách
Bao bọccác c ơ quan cấyghép điện tử
Nhựaepoxy (d ạng lỏng độ nhớtth ấpvà r ắn chưaqua x ử lý)
Flurocarbon
Cấyghép v ề mạch, bulk implant
Polyhydroxyethylmethacrylate(PHEMA)
Kínhsáttròng, ph ầnlót r ănggi ả, ống dẫnthu ốc, ốngthông đườngti ểu, phầnph ủ ngoài đường khớp
Polyamide (nylon)
Đườngkh ớp, giànkhung
Polymonochloro-p-xylylene
Vỏ cáchlyvà v ỏ bọcchocácthànhph
ần điện tử
Polyethylene
Acetabularcup của bộ phậnhôngnhân t ạo
polymerylmethacrylate(PMMA)
Chất vữachohôngnhân t ạo
Polypropylence
Thànhph ần của blood oxygenator vàthi ết bị thẩmtáchth ận, van tim
Polyvinyl alcohol (PVA)
Phimth ẩmtách
Polyvinylidenechoride
Đượcnghiên c ứunh ư bề mặt mạchmáu
Polyvinyl choride
Extracorporeal ốngmáu, túimáu, b ộ phậnhàm mặtgi ả
Các ứng dụngtrongy sinh c ủach ất đàn hồi
Chất đàn hồi
Ứng dụng
Acytaleelastomer
Bộ phậnhàm m ặtvà orthoticgi ả, lớp phủ ngoàichocácchi gi ả
ấmkhívàtr ở hoá
Không ứng dụnglâmsàng
Caosubulyl(tínhth thấp)
Chlorosullonatedpolyethylene (ch ống lãohoá, tr ở hoá)
Đượcnghiên c ứunh ư bề mặt mạch máu
Caosuthiênnhiên
được lọctinhch ế
Đượcnghiên c ứunh ư bề mặt mạch máu, vậtli ệulàm d ấu ấn(khuôn d ẻo)
Polyurethanes (trở hóa, tính tương thíchmô)
Đượcnghiên c ứunh ư bề mặt mạch máu, acetabularcup c ủa bộ phậnhông nhân tạo
ọc(có
Tim, van timgi ả, blood oxygenator film, phẫuthu ật tạohình
Caosusilicone dànhchoy h tính đàn hồicaonh ất, tính tươngthích mô)
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
ỨỨngng xxửử ccủủaa chchấấtt nhinhiệệtt ddẻẻoo
Hình15-13: Ảnh hưởng củanhi ệt độ đối với cấutrúcvà ứng xử củacác polymernhi ệt dẻo
Hình15-14: Ảnh hưởng củanhi ệt độ đối với ứng xử ứngsu ất-biến dạng củacácpolymernhi ệt dẻo
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
ỨỨngng xxửử ccủủaa chchấấtt nhinhiệệtt ddẻẻoo
§ Khối lượngphân t ử củapolymernhi ệt dẻo ảnh
hưởngnh ư thế nào đến sức bềnvà s ự ổn địnhnhi ệt củanó?
ảnh hưởng § Các đặctínhvà điềuki ệngiacôngnào
đếntr ạngtháitinhth ể?
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
Hydrogel (gen nưnướớc)c) Hydrogel (gen
nn Hydrogel l
c polymer cho ng duy nhấất ct củủa ca cáác polymer cho
nn ĐĐịịnh ngh
Hydrogel làà ddạạng duy nh viviệệc cc cấấy ghy ghéépp
nh nghĩĩa:a:
lên đếến 90% l Hydrogel cóó ththểể lên đ n 90% làà nư nướớc (vc (vềề khkhốối i
-- Hydrogel c lưlượợng)ng) aragose gel, gelatin, collagen gel,... -- VVíí ddụụ: : aragose gel, gelatin, collagen gel,... -- QuQuáá trtrìình/hnh/hằằng sng sốố
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
SSựự thothoáái hi hóóa polymer v
c polymer a polymer vàà ccáác polymer
ccóó ththểể bbịị thothoáái hi hóóa sinh h
a sinh họọcc
nn MMộột vt vàài polymer b
i polymer bịị thothoáái hoi hoáá do sdo sựự ththủủy phân y phân c yêu Điềều nu nàày đưy đượợc yêu như trong công ng (víí ddụụ như trong công ng enzyme. Đi u trong mộột st sốố ứứng dng dụụng (v
PGA vàà PLA. C
n hơn đóó llàà PGA v trên thịị trư trườờng vng vàà đã đư
nh năng phphẫẫu thu a FDA đốối vi vớới ci cáác c ttíính năng
như đưđườờng kh c polymer màà ccóó ththểể bbịị thothoáái hi hóóa a PLA. Cáác vc vậật t đã đượợc chc chấấp p u thuậật t sinh ng khớớpp ccóó ththểể bbịị thothoáái hoi hoáá sinh
hohoặặc lc làà hohoạạt đt độộng enzyme. ccầầu trong m nghnghệệ mô).mô). Hai trong sốố ccáác polymer m nn Hai trong s sinh họọc phc phổổ bibiếến hơn đ sinh h liliệệu nu nàày hiy hiệện cn cóó trên th thuthuậận cn củủa FDA đ (v(víí ddụụ như hhọọc)c)
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
Polyester Polyester
nn AxitAxit polyglycolic
nn AxitAxit polylactic
(PGA) polyglycolic (PGA)
nn polymer
(PLA) polylactic (PLA)
năng ởở trtrạạngng ththááii tinhtinh ththểể
polymer nnààoo ccóó khkhảả năng hơnhơn? ? VVìì saosao??
nn ĐĐặặcc ttíínhnh nnààoo ccủủaa ccáácc polymer hưhưởởngng đđếếnn ttốốcc đđộộ thothoááii hhóóaa? ?
polymer trêntrên ssẽẽ ảảnhnh
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
Polyester Polyester
PLGA hohoặặcc llàà poly ( PLA ththàànhnh PLGA lactic-- poly (axitaxit lactic
polymer nn CCóó ththểể llààmm bibiếếnn đđổổii ccáácc đđặặcc ttíínhnh ccủủaa polymer bbằằngng ccááchch ttạạoo rara ccáácc chchấấtt đđồồngng trtrùùngng hhợợpp ttừừ PGA vvàà PLA PGA glycolic) coco--glycolic) nn CCáácc polyester polyester thưthườờngng đưđượợcc ssửử ddụụngng nhưnhư ccáácc vvậậtt
trong ccáácc ứứngng
công nghnghệệ mômô ((ccáácc ssảảnn phphẩẩmm ththấấtt bbạạii llàà llẽẽ
liliệệuu đưđườờngng khkhớớpp, , chchấấtt ddíínhnh, , vvàà trong ddụụngng công nhiên)) ttựự nhiên
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
SSựự thothoááii hhóóaa ccủủaa ccáácc polymer
polymer thothoááii hhóóaa
sinhsinh hhọọcc
nn CCáácc yyếếuu ttốố mmàà ccóó ththểể ảảnhnh hưhưởởngng đđếếnn ssựự thothoááii hhóóaa? ?
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
SSựự thothoááii hohoáá ((ththủủyy phânphân) ) ccủủaa PLGAPLGA
nn CCáácc ssảảnn phphẩẩmm thothoááii hhóóaa nnààyy, , mmặặcc ddùù llàà ttựự nhiên
nhiên đđốốii vvớớii cơcơ
nhanh ccóó
(pH gigiảảmm))
nn PLGA
bulk degradation. CCáácc
polyanhydride, , ccóó xuxu
ththểể ngưngườờii, , llàà ccóó ttíínhnh axaxíítt. . TTốốcc đđộộ thothoááii hohoáá ququáá nhanh ththểể bbấấtt llợợii chocho ccáácc ttếế bbààoo (pH PLGA ccóó xuxu hưhướớngng thothoááii hhóóaa bbởởii bulk degradation. polymer kkỵỵ nưnướớcc hơnhơn, , chchẳẳngng hhạạnn nhưnhư polyanhydride polymer hưhướớngng thothoááii hhóóaa bbởởii ssựự ănăn mònmòn bbềề mmặặtt
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
ĐĐáápp ứứngng ccủủaa mômô đđốốii vvớớii ccáácc vvậậtt liliệệuu
nn CCáácc ttếế bbààoo mmááuu ((đưđượợcc nhnhậậnn bibiếếtt nhnhờờ kkíínhnh phphếếtt
Các tế bàothen ch ốtliênquan đến sự đáp ứngmô
mmááuu) ) đđóóngng vaivai tròtrò then then chchốốtt
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
nn CCáácc ttếế bbààoo mmááuu baobao ggồồmm bbạạchch ccầầuu (leukocyte)
(leukocyte) vvàà
thân ((đđạạii ththựựcc bbààoo) ) vvàà ccáácc lympho lympho bbààoo
ước tương tự vớccác b ạch
ỉnhcócác h ạtnhân đượcphân đathùygi ốngnh ư làcác h ạttrên m ột
ại tế bào hạt. Bạch cầu ưaerosinchi ếmkho ảng2-4% Hình11.8. Ba t ế bào lớn ở phíabêntráilàcáclo các tế bào bạch cầutu ầnhoànvàcó đườngkínhkho ảng12 . Các h ạt củachúngnhu ộm sẫmmàu v ới thuốcnhu ộm đỏ, erosinvà v ớicácthu ốcnhu ộmaxitkhác. B ạch cầuáiki ềm(basophil) có đườngkính khoảng8-10 vàcócác h ạtnhu ộm sẫmmàu v ớicácth ốcnhu ộmbaz ơ. Chúngchi ếmkho ảngnh ỏ hơn 1% cá tế bào bạch cầutrongvòngtu ầnhoàn. B ạch cầutrungtínhcó s ố lượngnhi ềunh ấtvàchi ếm khoảng50-70% các t ế bào bạch cầutrongvòngtu ầnhoàn. Chúngcókíchth cầu ưaerosinnh ưng về phươngdi ệnhóa h ọcchúngcócác h ạttrunghoàmà r ấtkhó để nhuộm. Mỗi bạch cầutrungtínhhoànch chuỗi. Các tế bào hồng cầucó đườngkínhkho ảng8 vàkhôngcónhânkhichúngpháttri
ển đầy đủ
hhồồngng ccầầuu. . CCáácc bbạạchch ccầầuu hhạạtt ((bbạạchch ccầầuu ưaưa eosin, eosin, trung ttíínhnh), ), ccáácc bbạạchch bbạạchch ccầầuu ááii kikiềềmm, , bbạạchch ccầầuu trung ccầầuu đơnđơn thân baobao ggồồmm bbạạchch ccầầuu
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
nn CCáácc ttếế bbààoo hhồồngng ccầầuu ccóó hhììnhnh ddạạngng nhưnhư nhnhữữngng ccááii
không ccóó nhân nhân vvàà mangmang
nn ChChứứcc năng
đđĩĩaa ccóó haihai mmặặtt lõmlõm không hemoglobin mmàà ccóó trtrááchch nhinhiệệmm vvậậnn chuy hemoglobin chuyểểnn oxyoxy
năng ccủủaa ccáácc bbạạchch ccầầuu trung trung ttíínhnh ((ccáácc bbạạchch
nhân hay hay PMNs PMNs), ), ccáácc đđạạii ththựựcc
nn CCáácc titiểểuu ccầầuu llàà ccáácc mmảảnhnh ttếế bbààoo ccóó mmặặtt trong
ccầầuu nhinhiềềuu ddạạngng nhân bbààoo, , bbạạchch ccầầuu lympho lympho llàà ggìì? ?
trong ccáácc
đông mmááuu nhnhằằmm ngănngăn chchặặnn ssựự mmấấtt mmááuu
cơcơ chchếế đông thương khikhi mômô bbịị ttổổnn thương
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
ĐĐáápp ứứngng ccủủaa mômô đđốốii vvớớii ccáácc vvậậtt liliệệuu
nn HãyHãy xemxem xxéétt điđiềềuu ggìì xxảảyy rara đđốốii vvớớii vvậậtt liliệệuu sinhsinh
Đáp ứng đối với vậtli ệu cấyghép
phân bbốố mmạạchch ccủủaa
hhọọcc khikhi ccấấyy ghghéépp vvààoo mômô đưđượợcc phân đđộộngng vvậậtt hay hay ngưngườờii..
nn NhNhữữngng yyếếuu ttốố nnààoo khkháácc ccóó ththểể ảảnhnh hưhưởởngng đđếếnn
TrTrảả llờờii nhnhữữngng câucâu hhỏỏii sausau:: nn HiHiệệnn tưtượợngng ggìì ssẽẽ xxảảyy rara đđầầuu tiêntiên?? Vroman nn ĐĐịịnhnh nghnghĩĩaa hihiệệuu ứứngng Vroman nn LLààmm saosao ccóó ththểể điđiềềuu khikhiểểnn hihiệệnn tưtượợngng trêntrên? ? ChoCho mmộộtt vvààii vvíí ddụụ llààmm saosao điđiềềuu nnààyy ccóó ththểể đưđượợcc llààmm gigiảảmm ttốốii đađa hay hay điđiềềuu chchỉỉnhnh??
hihiệệnn tưtượợngng trêntrên? ?
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
ĐĐáápp ứứngng ccủủaa mômô đđốốii vvớớii ccáácc vvậậtt liliệệuu
nn XemXem xxéétt ccáácc đđáápp ứứngng ccủủaa cơcơ ththểể chchủủ đđốốii vvớớii ccáácc
Đáp ứng đối với vậtli ệu cấyghép
nn HãyHãy đđịịnhnh nghnghĩĩaa vvàà phân
vvậậtt liliệệuu sinhsinh hhọọcc đưđượợcc ccấấyy ghghéépp..
phân bibiệệtt ccáácc đđáápp ứứngng sausau quan trtrọọngng
đâyđây. . CCáácc yyếếuu ttốố hay hay ttếế bbààoo nnààoo llàà quan trong mmỗỗii trưtrườờngng hhợợpp?? trong -- ChChứứngng viêmviêm ccấấpp ttíínhnh -- ChChứứngng viêmviêm mãnmãn ttíínhnh -- MôMô hhạạtt Foreign body reaction -- Foreign body reaction -- ChChứứngng xơxơ hohoáá vvàà ssựự nang nang hhóóaa ccóó ssợợii
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
ChChứứngng viêmviêm
quan đđếếnn đđáápp ứứngng viêmviêm::
thương do do ssựự RBCs) ) ngayngay
nn MMộộtt vvịị trtríí nnààoo đđóó bbịị sưng
CCóó bbốốnn ddấấuu hihiệệuu liênliên quan nn BBềề ngongoààii ccóó mmààuu đđỏỏ ttạạii vvịị trtríí ttổổnn thương ccóó mmặặtt ccủủaa ccáácc ttếế bbààoo hhồồngng ccầầuu ((RBCs dưdướớii dada
sưng phphồồngng do do chchấấtt ddịịchch điđi
nn MMộộtt vvịị trtríí nnààoo đđóó bbịị nnóóngng lênlên llàà kkếếtt ququảả ccủủaa mmááuu
kkèèmm vvớớii mmááuu
ấấmm didi chuy
chuyểểnn đđếếnn vvịị trtríí ccủủaa ccáácc mômô llạạnhnh hơnhơn thương nn GâyGây đauđau nhnhứứcc do do ssựự ttáácc đđộộngng vvàà ttổổnn thương
phương đđếếnn hhệệ ththốốngng ththầầnn kinhkinh đđịịaa phương
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
ViViệệcc hhồồii phphụụcc khikhi ccóó mmặặtt vvậậtt liliệệuu sinhsinh hhọọcc
nn HãyHãy đđịịnhnh nghnghĩĩaa ttíínhnh tương nn KhiKhi mmộộtt vvậậtt liliệệuu không
tương ththííchch sinhsinh hhọọcc??
không ccóó ttíínhnh tương tương ththííchch sinhsinh
hhọọcc, , đđáápp ứứngng viêmviêm ssẽẽ titiếếpp ttụụcc nhưnhư llàà đđáápp ứứngng viêmviêm mãnmãn ttíínhnh vvàà phpháátt tritriểểnn ththàànhnh ccáácc ttếế bbààoo llớớnn bbấấtt thưthườờngng vvàà u u hhạạtt. . CơCơ ththểể chchủủ ccóó ggắắnn trung trung hòahòa ccáácc vvậậtt ththểể ttừừ bênbên ngongoààii vvààoo ((vvậậtt ccấấyy ghghéépp).). nn SSựự hhììnhnh ththàànhnh ccáácc baobao ccóó ssợợii ththớớ chocho ththấấyy rrằằngng
tương ththííchch sinhsinh hhọọcc vvàà đâyđây llàà
vvậậtt liliệệuu ccóó ttíínhnh tương bưbướớcc đđầầuu tiêntiên ccủủaa ququáá trtrììnhnh hhồồii phphụụcc
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
SSựự nhinhiễễmm trtrùùngng
nn SSựự nhinhiễễmm trtrùùngng ssẽẽ ngănngăn ccảảnn ssựự tan
tan bibiếếnn ccủủaa
không chchứứngng viêmviêm vvàà đđáápp ứứngng viêmviêm mãnmãn ttíínhnh không mongmong mumuốốnn ssẽẽ xxảảyy rara
trong nn ĐiĐiềềuu ggìì ssẽẽ xxảảyy rara nnếếuu ccáácc vi vi khukhuẩẩnn ccóó mmặặtt trong
ququáá trtrììnhnh hhàànn ggắắnn vvếếtt thương thương??
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
ĐĐáápp ứứngng mimiễễnn nhinhiễễmm
nn KhKháángng nguyên
nguyên--khkháángng ththểể đđặặcc trưng trưng ttừừ đđáápp ứứngng
nn CCáácc phphảảnn ứứngng do do ddịị ứứngng llàà nhnhửửngng đđáápp ứứngng mimiễễnn
mimiễễnn nhinhiễễmm ssẽẽ xxảảyy rara nnếếuu ccáácc ttếế bbààoo ttừừ mmộộtt loloààii hay hay cơcơ ththểể khkháácc đưđượợcc ccấấyy vvààoo..
không trưng chchốốngng llạạii ccáácc ththựựcc ththểể không
nn TTạạii saosao ccáácc ssảảnn phphẩẩmm thothoááii hohoáá ttừừ ccáácc vvậậtt liliệệuu
nhinhiễễmm đđặặcc trưng mangmang đđặặtt ttíínhnh sinhsinh hhọọcc. . NhNhữữngng phphảảnn ứứngng nnààyy llàà không mongmong mumuốốnn vvàà ccóó ththểể ccóó ccáácc phphảảnn ứứngng không trong phphụụ bbấấtt llợợii chocho cơcơ ththểể ((phphảảii đưđượợcc xemxem xxéétt trong viviệệcc thithiếếtt kkếế ddụụngng ccụụ))
ccấấyy ghghéépp llàà mmốốii quan quan tâmtâm llớớnn??
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
KiKiểểmm tratra ttíínhnh tương
tương ththííchch sinhsinh hhọọcc
nn ViViệệcc khkhửử trtrùùngng llàà ccốốtt yyếếuu chocho viviệệcc ssửử ddụụngng vvậậtt
quan tâmtâm khikhi mmộộtt vvậậtt liliệệuu sinhsinh nn MMộộtt câucâu hhỏỏii đđáángng quan hhọọcc đưđượợcc ssửử ddụụngng trong trong mmộộtt hhệệ ththốốngng sinhsinh hhọọcc đđóó llàà: : ““LiLiệệuu vvậậtt liliệệuu nnààyy ccóó kkííchch ththííchch đđáápp ứứngng sinhsinh hhọọcc ththííchch đđáángng chocho mmụụcc đđííchch ssửử ddụụngng??””
nn CCáácc kikiểểmm tratra trong
liliệệuu trong trong cơcơ ththểể ssốốngng
trong cơcơ ththểể ssốốngng llàà rrấấtt phphổổ bibiếếnn
nuôi ccấấyy
đưđượợcc ththựựcc hihiệệnn bbằằngng ccááchch ssửử ddụụngng viviệệcc nuôi mômô hay hay ttếế bbààoo..
Chương7: V ậtli ệusinh h ọc
Bàigi ảng CƠ SỞ KỸ THUẬT Y SINH –Ngành V ẬT LÝ KỸ THUẬT -Khoa KHƯD – ĐHBK – ĐHQG TP.HCM 2006
KiKiểểmm tratra ttíínhnh tương
tương ththííchch sinhsinh hhọọcc
nn CCáácc kikiểểmm tratra đưđượợcc thithiếếtt kkếế chocho đđặặcc ttíínhnh đđộộcc ttếế bbààoo, , ssựự kkííchch ththííchch đđáápp ứứngng mimiễễnn nhinhiễễmm, , kkííchch ththííchch ccáácc mômô, , kkííchch ththííchch chchứứngng viêmviêm mãnmãn ttíínhnh, , ccáácc ttáácc đđộộngng lênlên mmááuu vvàà ccáácc ththàànhnh phphầầnn ccủủaa mmááuu, , vvàà ccáácc ttáácc đđộộngng lênlên ccáácc yyếếuu ttốố didi truytruyềềnn baobao ggồồmm đđộộtt bibiếếnn vvàà ssựự hhììnhnh ththàànhnh khkhốốii uu
nn Trong
polymer ththìì ccóó tương ttííchch sinhsinh hhọọcc ggìì? ? ChoCho
Trong viviệệcc ccấấyy ghghéépp ccủủaa ccáácc kênhkênh ddẫẫnn truytruyềềnn ththầầnn kinhkinh ccấấuu ththàànhnh bbởởii vvậậtt liliệệuu polymer nhnhữữngng kikiểểmm tratra ttíínhnh tương trưng bibiếếtt mmộộtt ssốố kikiểểmm tratra khkhááii ququáátt vvàà đđặặcc trưng