1
BỘ NỘI VỤ
TRƯỜNG ĐẠI HỌC LAO ĐỘNG - XÃ HỘI
Biên soạn: TS. Khuất Thị Thu Hiền
BÀI GIẢNG
KỸ NĂNG GIẢI QUYẾT TRANH CHẤP THƯƠNG MẠI
(Dùng cho đào tạo trình độ đại học)
LƯU HÀNH NỘI BỘ
Hà Ni, năm 2026
2
LI GII THIU
Trong điều kin nn kinh tế th trưng và quá trình hi nhp kinh tế quc tế sâu
rng, các hoạt động thương mại Vit Nam ngày càng đa dạng phc tp. Cùng
với đó, tranh chấp phát sinh trong hot đng thương mại là khó tránh khi. Vic gii
quyết tranh chấp thương mi hiu quả, đúng pháp luậtphù hp vi thc tiný
nghĩa quan trọng trong vic bo v quyn và li ích hp pháp ca các bên, góp phn
bảo đảm môi trường kinh doanh n định, minh bch và lành mnh.
Tranh chấp thương mại th được gii quyết thông qua nhiều phương thức
như thương ng, hòa gii, trọng tài thương mại hoc tòa án. Mỗi phương thức
đặc điểm riêng, đòi hỏi ngưi tham gia phi nhng kiến thức cũng như k năng
nht định để la chn và áp dng mt cách hiu qu.
Bài giảng “K năng gii quyết tranh chấp thương mại” đưc biên son nhm
cung cấp cho ngưi hc kiến thức bản v các phương thức gii quyết tranh chp
thương mại k năng cần thiết để vn dng trong thc tin. Ni dung bài ging gm
5 chương:
Chương 1. Khái quát v tranh chấp thương mại k năng giải quyết tranh chp
thương mại
Chương 2. K năng giải quyết tranh chấp thương mại bằng thương lưng
Chương 3. K năng giải quyết tranh chấp thương mại bng hòa gii
Chương 4. Kỹ năng giải quyết tranh chấp thương mi bng trng tài thương mi
Chương 5. K năng giải quyết tranh chấp thương mại ti tòa án.
Hy vng rng bài ging s là tài liu tham kho hu ích cho sinh viên, hc viên
những người quan tâm đến lĩnh vực pháp luật thương mại, góp phn h tr vic
nghiên cu, hc tp và nâng cao k năng gii quyết tranh chp trong thc tin. Chúng
tôi mong nhận được nhng ý kiến đóng góp ca bạn đọc để tài liệu ngày càng được
hoàn thiện hơn.
3
MC LC
LI GII THIU ..................................................................................................... 2
CHƯƠNG 1. KHÁI QUÁT VỀ TRANH CHẤP THƯƠNG MẠI VÀ KỸ NĂNG
GIẢI QUYẾT TRANH CHẤP THƯƠNG MẠI .................................................... 6
1.1. Khái quát về tranh chấp thương mại ........................................................... 6
1.1.1. Khái niệm, đặc điểm của tranh chấp thương mại .................................. 6
1.1.2. Phân loại tranh chấp thương mại ........................................................... 8
1.1.3. Nguyên nhân phát sinh tranh chấp thương mại .................................. 10
1.2. Giải quyết tranh chấp thương mại ............................................................. 11
1.2.1. Khái niệm, đặc điểm, vai trò của giải quyết tranh chấp thương mại .. 11
1.2.2. Các phương thức giải quyết tranh chấp thương mại ........................... 14
1.2.3. Các chủ thể tham gia vào giải quyết tranh chấp thương mại .............. 15
1.2.4. Quy trình chung giải quyết tranh chấp thương mại ............................ 17
1.3. Các kỹ năng cơ bản trong giải quyết tranh chấp thương mại ................. 17
1.3.1. Kỹ năng chung trong giải quyết tranh chấp thương mại ..................... 18
1.3.2. Kỹ năng với từng loại chủ thể giải quyết tranh chấp thương mại ....... 18
Câu hỏi ôn tập ...................................................................................................... 19
Case study thảo luận ........................................................................................... 19
CHƯƠNG 2. KỸ NĂNG GIẢI QUYẾT TRANH CHẤP THƯƠNG MẠI BẰNG
THƯƠNG LƯỢNG ................................................................................................. 29
2.1. Khái quát về thương lượng ......................................................................... 29
2.1.1. Khái niệm, đặc điểm của thương lượng ................................................ 29
2.1.2. Vai trò của thương lượng ...................................................................... 31
2.1.3. Nguyên tắc giải quyết tranh chấp bằng thương lượng ........................ 32
2.2. Kỹ năng giải quyết tranh chấp thương mại bằng thương lượng ............. 33
2.2.1. Kỹ năng chuẩn bị thương lượng ........................................................... 33
4
2.2.2. Kỹ năng đàm phán thương lượng ......................................................... 35
2.2.3. Kỹ năng lập biên bản thương lượng ..................................................... 36
2.2.4. Kỹ năng tư vấn thực hiện biên bản thương lượng ............................... 37
Câu hỏi ôn tập ...................................................................................................... 38
Case study thảo luận ........................................................................................... 38
CHƯƠNG 3. KỸ NĂNG GIẢI QUYẾT TRANH CHẤP THƯƠNG MẠI BẰNG
HÒA GIẢI ................................................................................................................ 42
3.1. Khái quát về hoà giải ................................................................................... 42
3.1.1. Khái niệm, đặc điểm của hoà giải ......................................................... 42
3.1.2. Vai trò của hoà giải ................................................................................ 44
3.1.3. Nguyên tắc giải quyết tranh chấp bằng hoà giải .................................. 44
3.2. Kỹ năng giải quyết tranh chấp thương mại bằng hoà giải ....................... 45
3.2.1. Kỹ năng chuẩn bị hoà giải ..................................................................... 46
3.2.2. Kỹ năng tiến hành hoà giải ................................................................... 47
3.2.3. Kỹ năng lập biên bản hoà giải ............................................................... 48
3.2.4. Kỹ năng tư vấn thực hiện biên bản hoà giải ......................................... 49
Câu hỏi ôn tập ...................................................................................................... 50
Case study thảo luận ........................................................................................... 50
CHƯƠNG 4. KỸ NĂNG GIẢI QUYẾT TRANH CHẤP THƯƠNG MẠI BẰNG
TRỌNG TÀI THƯƠNG MẠI ................................................................................ 57
4.1. Khái quát về trọng tài thương mại ............................................................. 57
4.1.1. Khái niệm, đặc điểm của trọng tài thương mại .................................... 57
4.1.2. Vai trò của trọng tài thương mại ........................................................... 59
4.1.3. Nguyên tắc giải quyết tranh chấp bằng trọng tài thương mại ............. 60
4.2. Kỹ năng giải quyết tranh chấp thương mại bằng trọng tài thương mại 61
4.2.1. Kỹ năng chuẩn bị giải quyết tranh chấp ............................................... 61
4.2.2. Kỹ năng tiến hành giải quyết tranh chấp .............................................. 63
4.2.3. Kỹ năng ra phán quyết trọng tài ............................................................ 64
5
4.2.4. Kỹ năng tư vấn thi hành phán quyết trọng tài ...................................... 64
Câu hỏi ôn tập ...................................................................................................... 65
Case study thảo luận ........................................................................................... 65
CHƯƠNG 5. KỸ NĂNG GIẢI QUYẾT TRANH CHẤP THƯƠNG MẠI TẠI
TÒA ÁN ................................................................................................................... 70
5.1. Khái quát về toà án ...................................................................................... 70
5.1.1. Khái niệm, đặc điểm của toà án ............................................................ 70
5.1.2. Vai trò của Tòa án .................................................................................. 72
5.1.3. Nguyên tắc giải quyết tranh chấp tại toà án ......................................... 73
5.2. Kỹ năng giải quyết tranh chấp thương mại bằng toà án .......................... 74
5.2.1. Kỹ năng chuẩn bị giải quyết .................................................................. 74
5.2.2. Kỹ năng tiến hành giải quyết ................................................................. 76
5.2.3. Kỹ năng ra bản án, quyết định .............................................................. 77
5.2.4. Kỹ năng tư vấn thi hành bản án, quyết định ........................................ 77
Câu hi ôn tp ...................................................................................................... 78
Case study tho lun ........................................................................................... 79