CHƯƠNG 9
DỰ ĐOÁN THỐNG KÊ NGẮN HẠN
I. Khái niệm dự đoán thống kê ngắn hạn:
- Dự đoán thống kê ngắn hạn là việc dự đoán quá trình tiếp theo của
hiện tượng trong những khoảng thời gian tương đối ngắn.
- Tài liệu thường được sử dụng để dự đoán thống kê ngắn hạn là dãy
số thời gian, tức là dựa vào sự biến động của hiện tượng ở thời gian
đã qua để dự đoán mức độ của hiện tượng trong thời gian tiếp theo. Việc
sử dụng dãy số thời gian để dự đoán có ưu điểm là khối lượng tài liệu
không cần nhiều và việc xây dựng các mô hình dự đoán tương đối đơn
giản.
CHƯƠNG 9
DỰ ĐOÁN THỐNG KÊ NGẮN HẠN
.hδyy
ˆnhn
II. Một số phương pháp đơn giản để dự đoán thống kê ngắn hạn:
1. Dự đoán dựa vào lượng tăng (giảm) tuyệt đối bình quân:
- Phương pháp này có thể được sử dụng khi các lượng tăng (giảm)
tuyệt đối liên hoàn xấp xỉ nhau.
- Mô hình dự đoán như sau:
CHƯƠNG 9
DỰ ĐOÁN THỐNG KÊ NGẮN HẠN
2. Dự đoán dựa vào tốc độ phát triển bình quân:
- Phương pháp này có thể được sử dụng trong trường hợp các tốc
độ phát triển liên hoàn xấp xỉ nhau.
- Mô hình dự đoán như sau:
h
nhn
t.yy
ˆ
CHƯƠNG 9
DỰ ĐOÁN THỐNG KÊ NGẮN HẠN
t
1)(j
iij S
t
Yy
ˆ
1n
0j
j1)(n32
t
tt...ttt1S
n
1j
iji yY
2. Dự đoán dựa vào tốc độ phát triển bình quân:
- Trong trường hợp dự đoán cho các khoảng thời gian dưới 1 năm,
ví dụ như dự đoán cho các quý của từng năm, ta có mô hình dự đoán
như sau:
Trong đó:
: Tổng các mức độ của quý i
CHƯƠNG 9
DỰ ĐOÁN THỐNG KÊ NGẮN HẠN
Năm j
Quý i
2002 2003 2004 2005 2006 Tổng quý
(Yi)
I
II
III
IV
1.485
1.622
1.662
1.886
1.606
1.701
1.753
1.992
1.704
1.822
1.850
2.085
1.803
1.930
1.966
2.218
1.885
1.997
2.020
2.286
8.483
9.072
9.251
10.467
Tổng năm 6.655 7.052 7.461 7.917 8.188 37.273
2. Dự đoán dựa vào tốc độ phát triển bình quân:
- Ví dụ 8.1: Có số liệu về doanh thu (đơn vị tính triệu đồng) của một
công ty như sau: