Bài giảng Thiết lập và thẩm định dự án đầu tư: Chương 5 - LS. TS Dương Trọng Đoàn

Trong bối cảnh kinh tế hiện nay, các dự án đầu tư là động lực then chốt cho tăng trưởng và phát triển. Tuy nhiên, việc đánh giá toàn diện các dự án này đòi hỏi phải nhìn xa hơn lợi nhuận tài chính thuần túy để bao gồm các tác động rộng lớn hơn. Tài liệu học thuật này nhấn mạnh tầm quan trọng của việc thiết lập và thẩm định dự án đầu tư thông qua phân tích sâu sắc hiệu quả kinh tế xã hội và môi trường. Mục tiêu là trang bị cho người đọc kiến thức nền tảng về khái niệm, phương pháp đo lường và tiêu chuẩn đánh giá các lợi ích này, cùng với việc hiểu các cơ chế định giá trong phân tích kinh tế xã hội, từ đó đảm bảo phát triển bền vững và công bằng.

Sinh viên ngành tài chính kế toán, quản lý kinh tế; các nhà phân tích dự án, chuyên gia thẩm định đầu tư và các nhà hoạch định chính sách kinh tế.

Nghiên cứu này, tập trung vào việc thiết lập và thẩm định dự án đầu tư, trình bày một cách có hệ thống khái niệm đa diện về hiệu quả kinh tế xã hội và môi trường. Tài liệu bắt đầu bằng việc định nghĩa các lợi ích thiết yếu này, phân biệt giữa cách hiểu hẹp và rộng, đồng thời nhấn mạnh vai trò quyết định của chúng trong quá trình phê duyệt dự án đầu tư bằng cách phản ánh lợi ích trên toàn xã hội và nền kinh tế quốc dân. Sau đó, tài liệu làm rõ các phương pháp luận để đo lường những tác động này, trình bày chi tiết cách định lượng lợi ích xã hội (ví dụ: tăng thu ngân sách, tạo việc làm) và chi phí xã hội (ví dụ: tiêu thụ tài nguyên thiên nhiên, phân bổ lao động), cùng với việc đánh giá các tác động môi trường như ô nhiễm và thay đổi sinh thái. Một phần quan trọng được dành để phác thảo các tiêu chuẩn đánh giá cụ thể về hiệu quả kinh tế xã hội áp dụng cho các mục tiêu phát triển quốc gia, đặc biệt là ở Việt Nam, bao gồm nâng cao mức sống, công bằng thu nhập, tạo việc làm, quản lý ngoại tệ và các mục tiêu chiến lược khác như bảo vệ môi trường và phát triển nguồn nhân lực. Hơn nữa, tài liệu đề cập đến khía cạnh quan trọng của giá cả trong phân tích kinh tế xã hội, nhấn mạnh việc sử dụng chi phí cơ hội và giá kinh tế (giá bóng) thay vì giá thị trường để phản ánh giá trị kinh tế thực. Việc áp dụng khuôn khổ này nhằm mục đích đánh giá toàn diện các dự án đầu tư, đảm bảo chúng đóng góp không chỉ vào khả năng tồn tại tài chính mà còn vào sự phát triển bền vững và phúc lợi chung của xã hội.