
Chương III
XÂY DNG CÔNG THC THC ĂN VÀ QUN LÝ ðÀN GING
1. PHN MM PHI HP KHU PHN FORMULATION
1.1. ðc ñim ca phn mm Formulation
Formulation là phn mm ñơn gin, s dng chương trình Excel ñ thit lp bng tính, thân
thin vi ngưi s dng do ñưc vit bng ting Vit vi ngun cơ s d liu ca Vit Nam.
Formulation nhm xây dng công thc thc ăn ca các loi vt nuôi ln, trâu bò, gia
cm và cá. Formulation có mt s ñc ñim sau:
- Lưu gi các công thc thc ăn, các nguyên liu thc ăn vi thành phn hoá hc ca
chúng. Kh năng lưu gi cho mt loi ñi tưng vt nuôi bao gm: nhiu công thc thc
ăn hoc các khu phn khác nhau, nhiu nguyên liu thc ăn khác nhau, các loi thành
phn dinh dưng khác nhau ca mt loi nguyên liu thc ăn
- Có th d dàng tra tìm: các công thc thc ăn hoc khu phn, thành phn dinh
dưng ca mt công thc thc ăn hoc khu phn, thành phn dinh dưng ca các nguyên
liu thc ăn ñã ñưc lưu gi
- Có th phi hp mt công thc thc ăn hay mt khu phn bng cách ln lưt nhp
khi lưng t ng nguyên liu thc ăn ñ có kt qu là mt công thc thc ăn hay mt khu
phn vi giá tr! dinh dưng và giá tin mt ñơn v!.
- Có th phi hp mt công thc thc ăn hay mt khu phn tho mãn các nhu cu
dinh dưng ñ ra ñng thi có chi phí th"p nh"t.
1.2. Hưng dn s dng phn mm Formulation
1.2.1. Khi ñng phn mm
Do Formulation cha các macro con, nên khi khi ñng màn hình s# hin ra hp thoi
thông báo v macro. Chn Enable Macro (hoc Yes) ñ chy chương trình (hình 3.1)
Hình 3.1. Hp thoi thông báo macro
1.2.2. Quan sát giá tr dinh dưng ca mt loi thc ăn có sn trong Formulation
Vùng d liu ca Formulation v giá tr! dinh dưng ca các loi thc ăn ñưc thit lp
trên cơ s “Bng thành phn giá tr! dinh dưng ca thc ăn dành cho gia súc, gia cm” ca
Vin Chăn nuôi và tài liu giá tr! dinh dưng ca thc ăn gia súc ca NRC và Hi ht cc
Hoa Kỳ.

Các d liu ñã ñưc nhp vào trang “TA” trong trang tính Excel to thành mt vùng
d liu s dng cho tính toán (hình 3.2).
Hình 3.2. Giao din ca vùng d liu
Trong vùng d liu ñã có s%n 368 loi thc ăn b trí theo các hàng, giá tr! dinh dưng
ñưc b trí theo các ct, bao gm: ñ m, protein thô, m thô, khoáng t&ng s, xơ thô, Ca,
P, lysine, methionine, cystine, tryptophan, năng lưng trao ñ&i (kcal ME).... Trong vùng d
liu cũng có ct giành cho vic nhp giá ca các loi thc ăn, ngưi s dng trc tip nhp
giá vào ô tương ng vi loi thc ăn.
ð xem giá tr! dinh dưng ca mt loi thc ăn, ch) cn chn loi thc ăn ñó trên
hàng, giá tr! dinh dưng s# hin th! trên các ct ca cùng hàng.
Ngưi s dng có th nhp thêm loi thc ăn khác, cũng như có th thay ñ&i giá tr! dinh
dưng, giá c ca mt loi thc ăn nào ñó nu th"y d liu cũ không còn phù hp na.
1.3. Quan sát mt công thc thc thc ăn có sn trong Formulation
Formulation lưu li các công thc thc ăn hoc khu phn ñã phi trn, cho phép
ngưi s dng quan sát nhng công thc thc ăn, khu phn này. Ví d: quan sát khu
phn “Cá bt” (hình 3.3).
Hình 3.3. Công thc hoc khu phn ñã phi trn

1.4. Các bưc xây dng công thc thc ăn
Bưc 1. Chn nguyên liu
Vùng d liu trong trang “PHOIHOP”s# hin th! tên nguyên liu thc ăn, s mã hóa
ca nguyeên liu thc ăn (v! trí ca nguyên liu thc ăn trong vùng d liu), và giá thc
ăn. Nu mun ch)nh sa mt thông s nào ñó (ví d, giá thc ăn), căn c vào s mã hóa
ca nguyên liu thc ăn, tìm s ñó trong vùng d liu ñ ch)nh sa. Có th chn ti ña 40
loi nguyên liu thc ăn khác nhau ñ phi hp (hình 3.4).
Hình 3.4. Vùng chn nguyên liu thc ăn ñ phi hp
Bưc 2. Ràng buc t l nguyên liu trong khu phn
Vùng ràng buc cho phép ngưi s dng ñưa ra gii hn ca nguyên liu thc ăn ñ
khng ch t* l phi trn ti ña, ti thiu ca loi nguyên liu thc ăn ñó trong công thc
thc ăn hoc khu phn.
Hình 3.5. Vùng khng ch t l ti ña, ti thiu ñi vi nguyên liu thc ăn

Bưc 3. Chn cht dinh dưng cn cân bng
Formulation cho phép ngưi s dng chn nhng ch"t dinh dưng cn cân bng tương
ng vi t ng công thc thc ăn hoc khu phn (hình 3.6).
Hình 3.6. Vùng chn cht dinh dưng cn cân bng
Bưc 4. Nhp gii hn giá tr dinh dưng ca công thc thc ăn cn phi hp
Vùng gii hn các ch"t dinh dưng cho phép ngưi s dng ñưa ra các gii hn chính
xác hoc ti ña, ti thiu ca các ch"t dinh dưng trong công thc thc ăn hoc khu phn
cn phi hp.
Hình 3.7. Vùng gii hn giá tr dinh dưng ca công thc thc ăn cn phi hp
Bưc 5. Phi hp
Sau khi ñã tin hành ñày ñ các 4 bưc trên, ñ phi hp công thc thc ăn hoc khu
phn ch) cn nh"n vào nút “PH+I H,P” (hình 3.8).

Hình 3.8. Nhn nút “Phi hp” ñ phi hp công thc thc ăn
Khi phn mm chy, có hai kh năng xy ra:
Kh năng I: Nu các d liu ñu vào hp lý, hp thoi kt qu hin th! báo ñã có gii
pháp ñáp ng yêu cu các ñiu kin ñã ñt ra (hình 3.9).
Hình 3.9. Hp thoi kt qu hin th báo ñã có gii pháp
Kh năng 2: Nu các d liu ñu vào chưa hp lý, hp thoi kt qu hin th! báo
không tìm ñưc gii pháp ñáp ng ñưc các yêu cu (hình 3.10).
Hình 3.10. Hp thoi kt qu hin th báo không có gii pháp
Bưc 6. Xem và in kt qu
Nu hp thoi kt qu báo ñã có gii pháp (kh năng 1), ngưi s dng có th xem kt
qu phi trn bng các nh"n vào nút:
Vùng kt qu xu"t hin s lưng t ng loi thc ăn cn phi trn cho 100 kg thc ăn
h-n hp.
IN K
T QU
ð
à PH
I TRN

