Bi n pháp m mùng k t h p né r y trongệ ạ ế ợ ầ
s n xu t lúa gi ng các c pả ấ ố ấ
Bi n pháp này đ c công nh n là bi n pháp ti n b khoa h c k thu t m iệ ượ ậ ệ ế ộ ọ ỹ ậ ớ
đ c quy đ nh t i Quy t đ nh S : 356/2009/QĐ-BVTV ngày 23/03/2009 c aượ ị ạ ế ị ố ủ
C c B o v Th c v t v vi c Công nh n “ Bi n pháp m mùng k t h p néụ ả ệ ự ậ ề ệ ậ ệ ạ ế ợ
r y trong s n xu t lúa gi ng các c p” là ti n b khoa h c k thu t. Theo đó,ầ ả ấ ố ấ ế ộ ọ ỹ ậ
khi áp d ng qui trình k thu t c n tuân th theo các b c sau:ụ ỹ ậ ầ ủ ướ
Gieo m sân hay m dapog c i ti n ph l i ch ng r y:ạ ạ ả ế ủ ướ ố ầ Nh m b o vằ ả ệ
ho c gi i h n t i đa qu n th r y nâu mang m m b nh siêu vi khu n gâyặ ớ ạ ố ầ ể ầ ầ ệ ẩ
b nh lùn lúa c và lùn xo n lá ti p xúc v i m . ệ ỏ ắ ế ớ ạ
K thu t làm m sân đ i v i c p gi ng nguyên ch ng:ỹ ậ ạ ố ớ ấ ố ủ
Mu n làm m trên sân đ c t t c n chu n b nh sau: L ng gi ng đ làmố ạ ượ ố ầ ẩ ị ư ượ ố ể
m sân c n dùng 30kg ạ ầ ha-1 (c y 1 tép), di n tích đ t đ gieo lúa c y cho 1 haấ ệ ấ ể ấ
là 100m2. C n s d ng t l cân đ i gi a phân vô c và s d a. S d a sầ ử ụ ỷ ệ ố ữ ơ ơ ừ ơ ừ ẽ
giúp gi m đ và dinh d ng đ ng th i giúp r m phát tri n t t. L y 120kgữ ẩ ộ ưỡ ồ ờ ễ ạ ể ố ấ
đ t mùn nhão d i sông ph i h p v i 300 kg x d a (xay nh ) và 5 kg phânấ ướ ố ợ ớ ơ ừ ỏ
DAP, tr n chung r i ph i khô trên n n đ t ho c sân xi măng. Lúa đ c ngâmộ ồ ơ ề ấ ặ ượ
36 gi , 36 giờ ủ ờ n y m m t t và tr c lúc gieo tr i nylon lên b m t c a sânẩ ầ ố ướ ả ề ặ ủ
và l y đ t mùn x d a đã tr n s n rãi đ u trên b m t nylon sau đó gieo lúaấ ấ ơ ừ ộ ẳ ề ề ặ
lên. Sau khi gieo xong r i 600kg x d a nguyên ch t đ l p h t lúa. Gieo mả ơ ừ ấ ể ấ ạ ạ
sân chăm sóc d , m đ c cung c p đ n c và dinh d ng, m c ngễ ạ ượ ấ ủ ướ ưỡ ạ ứ
dãnh, h th ng r phát tri n t t, th i gian c y rút ng n và lúa s r t mau bénệ ố ễ ể ố ờ ấ ắ ẽ ấ
r ;ễ
K đ n giăng mùng và chăm sóc cho m :ế ế ạ M sau khi gieo xong, l p h tạ ấ ạ
thì ti n hành giăng mùng ngay. Ch c n giăng mùng liên t c vào ban đêm vàế ỉ ầ ụ
gi b ra vào m i bu i sáng s m đ có ánh n ng không làm y u cây m .ỡ ỏ ỗ ổ ớ ể ắ ế ạ
Chi u cao c a l i mùng t 30 đ n 50 cm, l i n m trên m t khung đ mề ủ ướ ừ ế ướ ằ ộ ể ạ
d phát tri n. Sau khi gieo xong t i n c t 1 đ n 2 l n m i ngày (tùy theoễ ể ướ ướ ừ ế ầ ỗ
th i ti t) cho đ n lúc đ a m ra ru ng c y. Sau khi gieo m đ c 13 đ n 14ờ ế ế ư ạ ộ ấ ạ ượ ế
ngày cho ra ru ng c y;ộ ấ
C y m mùng: ấ ạ Cây m hi n hoàn toàn s ch b nh. Khi r y di trú v a k tạ ệ ạ ệ ầ ừ ế
thúc thì m đ c c y ngay, giai đo n này m phát tri n r t nhanh, đ n đ tạ ượ ấ ở ạ ạ ể ấ ế ợ
r y di trú l n th 2 thì lúa phát tri n trên 40 ngày tu i. Trong giai đo n này lúaầ ầ ứ ể ổ ạ
có kh năng ch ng ch u hoàn toàn đ i v i b nh lùn lúa c và lùn xo n lá;ả ố ị ố ớ ệ ỏ ắ
Gieo m trong nhà l iạ ướ : Trong tr ng h p không áp d ng ph ng phápườ ợ ụ ươ
m sân và n u có s n nhà l i (lo i dùng đ s n xu t cây có múi s chạ ế ẵ ướ ạ ể ả ấ ạ
b nh). Tr c khi gieo c n tệ ướ ầ r i nylon, đ lên m t l p đ t bùn nhão dàyả ổ ộ ớ ấ
kho ng 1cm, lúa gi ng đ c ngâm 36 gi , 36 gi và gieo v i m t đ 3 kgả ố ượ ờ ủ ờ ớ ậ ộ
lúa gi ng gieo trên di n tích 10 mố ệ 2 đ c y cho di n tích đ t 1.000 mể ấ ệ ấ 2. Mạ
đ c gieo thành lu ng r ng 0,5m, dài 4m và đ c t i n c b ng vòi phunượ ố ộ ượ ướ ướ ằ
s ng 2 l n/ngày;ươ ầ
Và gieo m ngoài đ ng:ạ ồ Đ t đ c chu n b k , đánh thành lu ng r ng 1m,ấ ượ ẩ ị ỹ ố ộ
dài 5m, lúa gi ng cũng đ c ngâm 36 gi , 36 gi và gieo v i m t đ là 4 kgố ượ ờ ủ ờ ớ ậ ộ
lúa gi ng gieo trên di n tích đ t 100 mố ệ ấ 2 đ c y cho di n tích đ t 1.000 mể ấ ệ ấ 2. Khi
m 15 ngày tu i thì ti n hành c y. ạ ổ ế ấ Giăng mùng ngay sau khi gieo xong b ngằ
l i mùng ch ng r y trong su t th i gian giai đo n m . Sau khi đ t r y diướ ố ầ ố ờ ở ạ ạ ợ ầ
trú v a ch m d t thì c y. Tr ng h p th i gian di trú c a r y kéo dài h n dừ ấ ứ ấ ườ ợ ờ ủ ầ ơ ự
báo, tu i m có th già đi đôi chút (1-2 ngày) nh ng v n an toàn h n; ổ ạ ể ư ẫ ơ
Cu i cùng theo dõi b y đèn đ xác đ nh th i gian gieo m và c y:ố ẫ ể ị ờ ạ ấ M tộ
b y đèn đ c b trí trong khu v c đ theo dõi s di trú c a r y. Căn c vàoẫ ượ ố ự ể ự ủ ầ ứ
con n c và l ch d báo c a C c BVTV cho toàn vùng ph i h p v i đi u traướ ị ự ủ ụ ố ợ ớ ề
b y đèn t i ch đ xác đ nh th i gian gieo m . Kho ng 10 ngày tr c khi b tẫ ạ ổ ể ị ờ ạ ả ướ ắ
đ u th i gian di trú c a r y thì ti n hành làm m . Sau khi r y di trú ch m d tầ ờ ủ ầ ế ạ ầ ấ ứ
thì m có th t 13-15 ngày ,ti n hành c y ngay. C y đ ng lo t cùng v i l chạ ể ừ ế ấ ấ ồ ạ ớ ị
gieo s chung c a toàn vùng phù h p v i l ch th i v c a C c tr ng tr t;ạ ủ ợ ớ ị ờ ụ ủ ụ ồ ọ
Sau đây là đ xu t đ a bàn áp d ng: ề ấ ị ụ Gi i pháp “M mùng” c n đ c ápả ạ ầ ượ
d ng đ ng lo t trong h th ng s n xu t và cung ng lúa gi ng, đ c bi t làụ ồ ạ ệ ố ả ấ ứ ố ặ ệ
trong t ng h p x y ra d ch b nh virus do r y nâu truy n b nh trên di nườ ợ ả ị ệ ầ ề ệ ệ
r ng c a vùng ĐBSCL và Đông Nam B . Trung tâm gi ng, các h p tác xã, tộ ủ ộ ố ợ ổ
s n xu t gi ng các c p đ c bi t là s n xu t siêu nguyên ch ng và nguyênả ấ ố ấ ặ ệ ả ấ ủ
ch ng có th áp d ng gi i pháp trên là an toàn nh t đ b o đ m cho vi củ ể ụ ả ấ ể ả ả ệ
cung ng đ lúa gi ng cho nông dân trong vùng. ứ ủ ố