Chăm sóc và bón phân cho cây lúa
Năng suất cây trồng phụ thuộc nhiều yếu tố như nhiệt
độ, ẩm độ không khí, ánh sáng, đất, nước tưới,
giống, làm đất, mật độ sạ, phương thức canh tác, kỹ
thuật canh tác, bảo vệ thực vật, phân bón, …Nhằm
mục đích làm giảm nhẹ chi phí trong sản suất, trong
canh tác, khâu phòng ngừa sâu bệnh là chủ yếu. Để
đáp ứng mục đích trên, cần áp dụng đồng bộ nhiều
biện pháp từ khâu chuẩn bị xuống giống đến khâu thu
hoạch, bảo quản.
1. Thời vụ gieo trồng:
Thời vụ gieo trồng rất quan trọng, xuống giống đúng
thời vụ cây lúa phát triển tốt vì thời tiết trong mùa vụ
thích hợp cho lúa sinh trưởng, phát triển và cho năng
suất cao. Mặt khác xuống giống đúng thời vụ giúp
cây lúa:
- Giúp cây lúa tránh bị thiệt hại do thời tiết gây ra
như: Nhiệt độ quá cao (nóng), nhiệt độ quá thấp
(lạnh), hạn hán, mưa gió, lũ lụt ảnh hưởng đến sinh
trưởng của cây lúa, làm giảm năng suất lúa.
- Giúp cây lúa tránh được một số dịch hại nguy hiểm
như bù lạch, rầy cánh trắng, nhện gié, bệnh vàng lá
lúa, …
Thời vụ xuống giống thích hợp cho vụ Đông Xuân từ
15/ 11 đến 15/ 12 và vụ Hè Thu từ 15/4 đến 15/ 5.
Xuống giống đúng thời vụ tránh được rầy cánh trắng,
nhện gié, bệnh vàng lá chín sớm gây hại.
2. Làm đất:
Ruộng có chế độ cày bừa phơi đất tốt nhằm tạo điều
kiện thuận lợi cho hạt giống sinh trưởng và phát triển
tốt ngay từ đầu là tiền đề giúp làm ổn định và tăng
năng suất cây trồng. Việc làm đất còn mang lại nhiều
lợi ích sau:
- Tiêu diệt tàn dư sâu bệnh của vụ trước.
- Phân hủy nhanh gốc rạ, cung cấp dinh dưỡng cho
cây lúa và giúp cây lúa tránh bị ngộ độc hữu cơ.
- Đất giữ ẩm tốt, giúp hạt lúa nẩy mầm tốt. Mặt đất
bằng phẳng dể dàng sử dụng thuốc diệt cỏ.
- Đất tơi xốp giúp lúa phát triển tốt. Cho năng suất
cao.
- Nên cày bừa phơi đất trước khi xuống giống 30
ngày, có khả năng làm tăng năng suất 19% so với
ruộng không cày hoặc cày trước khi xuống giống 15
ngày. (Theo Nguyễn Thành Hối, Nguyễn Bảo Vệ,
Phạm Sĩ Tân)
Trang bằng mặt ruộng, đánh đường nước kỹ
nhằm:
- Giúp hạt giống mọc tốt ngay từ đầu.
- Phân phối dinh dưỡng trên ruộng được đồng đều
nên sinh trưởng cây lúa đồng đều, dễ chăm sóc, đạt
năng suất cao.
- Kiểm soát tốt ốc bươu vàng, hạn chế thiệt hại do ốc
gây ra.
- Dễ dàng sử dụng thuốc diệt cỏ tiền nẩy mầm.
- Khống chế cỏ bằng nước, hạn chế cỏ dại mọc.
- Rút cạn nước 30 ngày sau khi sạ.
Ảnh hưởng của mặt ruộng không bằng phẳng:
- Có những điểm ngập úng.
- Có những điểm thiếu nước.
- Lúa mọc không đều.
- Cỏ phát triển nhiều.
- Phân bố dinh dưỡng trên ruộng không đồng đều,
sinh trưởng của các cây lúa trên ruộng lúa không
đồng đều, khó chăm sóc, dẩn đến năng suất giảm.
3. Chuẩn bị giống:
Hạt giống tốt là tiền đề đạt năng suất cao. Do đó hạt
giống phải đạt ít nhất những chỉ tiêu sau:
- Giống có độ thuần cao.
- Giống phải sạch bệnh.
- Giống sạch hạt cỏ dại.
- Giống có tỷ lệ hạt nẩy mầm cao.
4. Mật độ gieo trồng:
Mật độ sạ rất quan trọng, mỗi loại cây trồng khác
nhau có mật độ gieo trồng thích hợp khác nhau. Gieo
trồng đúng mật độ thích hợp thì cây trồng sẽ cho
năng suất cao nhất. Vì gieo sạ ở mật độ sạ thích hợp