10 đ c s n ti n vua n i ti ng c a ng iặ ả ế ổ ế ủ ườ
Vi tệ
1. Bánh Phu Thê
Là n i phát tích c a v ng tri u nhà Lý, Đình B ng (T S n, B c Ninh) th ng đ c g i làơ ủ ươ ề ả ừ ơ ắ ườ ượ ọ
đ t vua. Đây cũng vùng đ t c a m t đ c s n n i ti ng, đã đ c đ a vào t n kinh đô Hu đấ ấ ủ ộ ặ ả ổ ế ượ ư ậ ế ể
ti n vua, đó là bánh phu thê.ế
Đúng nh tên g i c a mình (phu thê nghĩa là v ch ng), món bánh này không l chi c mà điư ọ ủ ợ ồ ẻ ế
theo c p. Phía sau nh ng l p là chu i, chi c bánh hi n ra v i l p v làm b ng b t n p óngặ ữ ớ ố ế ệ ớ ớ ỏ ằ ộ ế
ánh màu vàng t i. Nhân bánh là đ xanh giã nhuy n, nhào đ ng, có th cho thêm d a.ươ ỗ ễ ườ ể ừ
2. Sâm c mầ
Sâm c m h Tây là món ăn n i ti ng, đã đi vào câu ca dao “D a La, húng Láng, ng Đ m/Cáầ ồ ổ ế ư ổ ầ
rô Đ m Sét, sâm c m H Tây" c a đ t Thăng Long.ầ ầ ồ ủ ấ
Quan ni m dân gian cho r ng loài chim này di trú t ph ng B c v ph ng Nam, chúng đàoệ ằ ừ ươ ắ ề ươ
ăn nhân sâm trên đ nh các núi cao Trung Qu c, Hàn Qu c nên đ c g i là sâm c m. Đó là lýỉ ở ố ố ượ ọ ầ
do th t Sâm c m đ c cho là m t món ăn đ i b . Đây cũng là m t món ăn khoái kh u c a vuaị ầ ượ ộ ạ ổ ộ ẩ ủ
T Đ c.ự ứ
T ng truy n, làng Nghi Tàm bên h Tây đ c l nh m i năm ph i ti n vua 40-50 con chimươ ề ồ ượ ệ ỗ ả ế
Sâm c m, n u thi u s b ph t n ng.ầ ế ế ẽ ị ạ ặ
3. Cá Anh Vũ
N u Sâm c m là ni m t hào c a h Tây thì cá Anh vũ là th ng hi u b t h c a ngã ba sôngế ầ ề ự ủ ồ ươ ệ ấ ủ ủ
B ch H c (Vi t Trì, Phú Th ). V i nh ng th th t tr ng, quánh và đ c bi t là kh i s n môiạ ạ ệ ọ ớ ữ ớ ị ắ ặ ệ ố ụ
giòn s n s t, cá anh vũ đ c ng i sành m th c cho là ngon h n b t kỳ loài cá nào c a sôngầ ậ ượ ườ ẩ ự ơ ấ ủ
n c. Vì v y, t xa x a, cá anh vũ đã đ c dùng làm th c ti n ăn ti n vua, đ c các b chínhướ ậ ừ ư ượ ứ ế ế ượ ộ
s ghi l i.ử ạ
Cũng gi ng nh sâm c m h Tây, ngày nay cá Anh vũ đã g n nh bi n m t t i n i vùng n cố ư ầ ồ ầ ư ế ấ ạ ơ ướ
g n v i danh ti ng c a mình. nh: Hanoifishing.ắ ớ ế ủ Ả
4. Chè long nhãn
Sau m i b a ăn đ y s n hào h i v , vua chúa ngày x a tráng mi ng b ng gì? M t trong nh ngỗ ữ ầ ơ ả ị ư ệ ằ ộ ữ
câu tr l i là chè long nhãn h t sen ph Hi n (H ng Yên). Nguyên li u chính c a món chèả ờ ạ ố ế ư ệ ủ
ti n vua này là nh ng qu nhãn l ng ph Hi n, lo i nhãn có h ng v th m quý phái, cùi d y,ế ữ ả ồ ố ế ạ ươ ị ơ ầ
ăn giòn, ng t h n b t c các lo i nhãn nào khác.ọ ơ ấ ứ ạ
5. Gà Đông T oả
Bên c nh nhãn l ng, đ t H ng Yên còn có m t đ c s n ti n vua đ c s c khác là gà Đôngạ ồ ấ ư ộ ặ ả ế ặ ắ
T o.ả
Là gi ng gà quý ch có huy n Khoái Châu, gà Đông T o còn đ c g i là gà chân voi đôiố ỉ ở ệ ả ượ ọ
chân to s n sùi nh chân voi, thân hình ch c n ch. Gi ng gà này r t khó nuôi, đòi h i ph i kỳầ ư ắ ị ố ấ ỏ ả
công chăm sóc và gà càng già càng quý, th t ăn th ng có mùi v th m ngon đ c tr ng khôngị ườ ị ơ ặ ư
l n v i b t kỳ lo i gà nào.ẫ ớ ấ ạ
6. Chu i ng Nam Đ nhố ự ị
V n còn đ c tr ng ch đ n ngày nay, chu i Ng cho qu r t nh , khi chín có màu vàngẫ ượ ồ ọ ế ố ự ả ấ ỏ
m nh t t m, mùi th m ngát, v ng t thanh tao đ y quy n rũ... nh: Yume.ướ ư ơ ằ ơ ị ọ ầ ế Ả
T ng truy n, vào th i Tr n, t ph Thiên Tr ng đ n ngoài thành Nam Đ nh, nhi u vùng làươ ề ờ ầ ừ ủ ườ ế ị ề
quê h ng, thái p c a vua quan nhà Tr n. C m kích tr c tài năng và đ c đ c a các b c trươ ấ ủ ầ ả ướ ứ ộ ủ ậ ị
n c, dân thành Nam đã tr ng m t s n v t quý đ dâng vua, đó chính là chu i ng . ướ ồ ộ ả ậ ể ố ự
7. C m làng Vòngố
C m làng Vòng, s n v t đ c tr ng c a đ t Thăng Long đã n i ti ng t cách đây 1.000 năm,ố ả ậ ặ ư ủ ấ ổ ế ừ
khi đ c đ a vào cung ti n vua các tri u Lý.ượ ư ế ề
Ngày nay, c m i mùa thu món ăn ch i làm t lúa non này l i theo các gánh hàng rong ru iứ ỗ ơ ừ ạ ổ
kh p các ph ph ng Hà N i. C m Vòng th ng đ c mua v ăn v i chu i chín ho c n uắ ố ườ ộ ố ườ ượ ề ớ ố ặ ấ
chè c m. Đây cũng là nguyên li u chính c a bánh c m Hàng Than, m t món ăn cũng r t đ mố ệ ủ ố ộ ấ ậ
ch t Hà N i.ấ ộ
8. M m tép Hà Yênắ
M m tép Hà Yên (huy n Hà Trung, t nh Thanh Hóa) là m t đ c s n quý và đ c đáo vùngắ ệ ỉ ộ ặ ả ộ ở
chiêm trũng x Thanh, th i x a th ng đ c dùng đ ti n vua.ứ ờ ư ườ ượ ể ế
Đ làm lo i m m này, các ch c s c đ a ph i c ng i đ n t n khe Gia Giã, làng C Đamể ạ ắ ứ ắ ị ả ử ườ ế ậ ổ
(vùng B m S n bây gi ) đ đánh riêng m t lo i tép quý, là tép riu nh , có m u trong xanh. Khiỉ ơ ờ ể ộ ạ ỏ ầ
n u n c m m cũng ph i ch n ng i n u gi i nh t vùng. Khi hoàn thành m m có ánh vàng,ấ ướ ắ ả ọ ườ ấ ỏ ấ ắ
sóng sánh nh m t ong,ư ậ
9. Rau mu ng Linh Chi uố ể
Tr ng nõn và m m giòn nh giá đ , h ng v hài hòa, rau mu ng Linh Chi u (huy n Phúcắ ề ư ỗ ươ ị ố ể ệ
Th , Hà N i) th i x a r t đ c các b c vua chúa a thích. B i v y, gi ng rau này còn có tênọ ộ ờ ư ấ ượ ậ ư ở ậ ố
g i khác là rau mu ng ti n vua. ọ ố ế
Đ b o đ m ch t l ng, vi c chăm sóc rau r t kỳ công và v t v , đ t tr ng rau ph i n m sátể ả ả ấ ượ ệ ấ ấ ả ấ ồ ả ằ
sông, đ c h ng m ch n c s i trong v t và phù sa sông H ng b i đ p. Do vi c chăm sócượ ưở ạ ướ ủ ắ ồ ồ ắ ệ
ph c t p, hi u qu kinh t không cao, ngày nay gi ng rau đ c s n này đang d n b mai m t.ứ ạ ệ ả ế ố ặ ả ầ ị ộ
10. Y n sàoế
Đ c làm t n c dãi c a nh ng con chim y n, y n sào (t chim y n) là m t đ c s n cóượ ừ ướ ủ ữ ế ế ổ ế ộ ặ ả
h ng v r t h p d n và giá tr dinh d ng cao. ươ ị ấ ấ ẫ ị ưỡ
T th i x a, y n sào đã đ c khai thác t i các đ o Y n ngoài kh i t nh Khánh Hòa đ cungừ ờ ư ế ượ ạ ả ế ở ơ ỉ ể
ti n các vua chúa.ế
Ngày nay, c h i th ng th c s n v t này v n n m ngoài kh năng c a đa s ng i dân Vi tơ ộ ưở ứ ả ậ ẫ ằ ả ủ ố ườ ệ
Nam b i giá thành c a chúng r t cao, t 50-60 tri u đ ng/kg. Ph n l n y n sào khai thácở ủ ấ ừ ệ ồ ầ ớ ế
đ c xu t kh u đ thu ngo i t .ượ ấ ẩ ể ạ ệ