Đổi mới, phát triển và nâng cao hiệu quả kinh tế tập thể, hợp tác xã

Kinh tế tập thể, đặc biệt là hợp tác xã, được Đảng Cộng sản Việt Nam xác định có vị trí chiến lược trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, với ý nghĩa kinh tế, chính trị và xã hội sâu sắc. Mặc dù Nhà nước đã ban hành nhiều chính sách hỗ trợ, tốc độ và chất lượng tăng trưởng của khu vực này vẫn chưa đạt kỳ vọng so với các thành phần kinh tế khác. Bối cảnh hiện tại đòi hỏi phải tiếp tục làm rõ, bổ sung lý luận và hoàn thiện cơ chế, chính sách để thúc đẩy phát triển. Bài viết này phân tích thực trạng phát triển của kinh tế tập thể và hợp tác xã từ thời kỳ Đổi mới đến năm 2023, đồng thời chỉ ra các rào cản chính sách và đề xuất giải pháp nhằm đổi mới, phát triển và nâng cao hiệu quả khu vực kinh tế này trong giai đoạn tới.

Các nhà hoạch định chính sách, nhà nghiên cứu kinh tế, và các cán bộ quản lý hợp tác xã tại Việt Nam.

Nghiên cứu này trình bày một phân tích toàn diện về sự phát triển của **kinh tế tập thể** và **hợp tác xã** tại Việt Nam từ giai đoạn Đổi mới đến năm 2023, tập trung vào diễn tiến tư duy, chính sách và thực trạng. Bài viết chỉ rõ sự chuyển đổi trong nhận thức và cơ chế, chính sách của Đảng và Nhà nước, từ mô hình bao cấp sang định hướng thị trường, tự chủ cho **hợp tác xã**, thông qua các văn kiện pháp lý quan trọng như Luật HTX qua các thời kỳ. Tuy nhiên, nghiên cứu cũng không ngừng chỉ ra những bất cập và hạn chế cố hữu, bao gồm sự chồng chéo giữa Luật HTX và các văn bản pháp luật khác, quy định về góp vốn và tỷ lệ cung ứng dịch vụ còn hạn chế, cũng như quy mô nhỏ và năng lực quản lý yếu kém của đa số **hợp tác xã**, dẫn đến hiệu quả hoạt động chưa cao và đóng góp vào GDP còn khiêm tốn.

Phân tích định lượng về số lượng, doanh thu, lợi nhuận và số lượng thành viên của **hợp tác xã** minh họa rõ ràng những cải thiện nhất định, nhưng đồng thời cũng nhấn mạnh những thách thức còn tồn tại, đặc biệt là trong bối cảnh hội nhập quốc tế và cạnh tranh gay gắt. Các kết quả và vấn đề đặt ra được trình bày làm cơ sở cho việc đề xuất các giải pháp nhằm tiếp tục đổi mới, nâng cao năng lực và hiệu quả hoạt động của khu vực kinh tế này. Nghiên cứu có giá trị ứng dụng cao trong việc định hình các chính sách và giải pháp phát triển bền vững cho **kinh tế tập thể** và **hợp tác xã** trong tương lai, giúp khu vực này phát huy tối đa tiềm năng và đóng góp tích cực vào sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.