
UBND TỈNH LÂM ĐỒNG
TRƯỜNG CAO ĐẲNG ĐÀ LẠT
GIÁO TRÌNH
MÔN HỌC/MÔ ĐUN: BỆNH CÂY CHUYÊN KHOA
NGÀNH/NGHỀ: BẢO VỆ THỰC VẬT
TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG
Ban hành kèm theo Quyết định số: /QĐ-... ngày ………tháng.... năm……
...........……… của …………………………………..
Lâm Đồng, năm 2017

1
TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN
Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép
dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo.
Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu
lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm.
LỜI GIỚI THIỆU
Giới thiệu xuất xứ của giáo trình, quá trình biên soạn, mối quan hệ của giáo trình
với chương trình đào tạo và cấu trúc chung của giáo trình.
Giáo trình được tác giả biên soạn nhằm mục đích giảng dạy nghề Bảo vệ thực vật,
trình độ cao đẳng. Trang bị những kiến thức, kỹ năng cơ bản nhất về bệnh cây chuyên
khoa trong lĩnh vực cây nông nghiệp; giúp sinh viên nhận biết triệu chứng bệnh hại
chính, trên một số cây trồng chủ lực, thực hiện các biện pháp phòng trừ bệnh cây đạt
hiệu quả cao. Giáo trình có mối quan hệ với các môn như Côn trùng đại cương, Côn
trùng chuyên khoa, Bệnh cây đại cương, thuốc BVTV, kỹ thuật canh tác rau hoa
Lời cảm ơn của các cơ quan liên quan, các đơn vị và cá nhân đã tham gia.
Để góp phần hoàn thành giáo trình, tác giả xin trân trọng cảm ơn:
Ban Giám Hiệu, tập thể giảng viên Khoa Nông nghiệp và sinh học ứng dụng,
phòng Đà tạo trường Cao đẳng Đà Lạt
Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh Lâm Đồng
Lâm Đồng ngày 05 tháng 7 năm 2017

2
MỤC LỤC
NỘI DUNG TRANG
LỜI GIỚI THIỆU ........................................................................................................... 1
GIÁO TRÌNH MÔN HỌC/MÔ ĐUN ........................................................................... 4
Vị trí, tính chất, ý nghĩa và vai trò của môn học/mô đun: .......................................... 4
Mục tiêu của môn học/mô đun: .................................................................................. 4
BÀI 1: KHÁI NIỆM CHUNG VỀ BỆNH CÂY............................................................ 6
Giới thiệu: ................................................................................................................... 6
Mục tiêu: ..................................................................................................................... 6
Nội dung: ..................................................................................................................... 6
1. Khoa học bệnh cây và sản xuất nông nghiệp ....................................................... 6
2. Triệu trứng bệnh cây ............................................................................................ 8
3. Nguyên nhân gây bệnh cây ................................................................................ 12
BÀI 2: SINH THÁI VÀ DỊCH BỆNH CÂY, NGUYÊN LÝ PHÒNG TRỪ BỆNH
CÂY .............................................................................................................................. 15
Giới thiệu: ................................................................................................................. 15
Mục tiêu: ................................................................................................................... 15
Nội dung: ................................................................................................................... 15
1. Sinh thái bệnh cây .............................................................................................. 15
2. Dịch bệnh ........................................................................................................... 18
3. Nguyên lý phòng trừ bệnh cây ........................................................................... 19
BÀI 3: BỆNH HẠI CÂY LƯƠNG THỰC .................................................................. 24
Giới thiệu: ................................................................................................................. 24
Mục tiêu: ................................................................................................................... 24
Nội dung: ................................................................................................................... 24
1. Bệnh hại lúa ....................................................................................................... 24
2. Bệnh hại cây bắp ................................................................................................ 41
3. Thực hành .......................................................................................................... 46
BÀI 4: BỆNH HẠI CÂY CÔNG NGHIỆP ................................................................. 47
Giới thiệu: ................................................................................................................. 47

3
Mục tiêu: ................................................................................................................... 47
Nội dung: ................................................................................................................... 47
1. Bệnh hại cây chè ................................................................................................ 47
2. Bệnh hại cây cà phê ........................................................................................... 52
3. Thực hành .......................................................................................................... 60
BÀI 5: BỆNH HẠI CÂY RAU .................................................................................... 61
Giới thiệu: ................................................................................................................. 61
Mục tiêu: ................................................................................................................... 61
Nội dung: ................................................................................................................... 61
1. Bệnh hại rau họ thập tự ...................................................................................... 61
2. Bệnh hại cây rau họ cà ....................................................................................... 78
3. Bệnh hại cây rau họ bầu bí, họ đậu, họ hành tỏi ................................................ 90
4. Thực hành ........................................................................................................ 101
BÀI 6: BỆNH HẠI CÂY HOA .................................................................................. 103
Giới thiệu: ............................................................................................................... 103
Mục tiêu: ................................................................................................................. 103
Nội dung: ................................................................................................................. 103
1. Bệnh hại hoa Cúc ............................................................................................. 103
2. Bệnh hại cây hoa Hồng .................................................................................... 107
3. Bệnh hại hoa Địa Lan ...................................................................................... 115
BÀI 7: BỆNH HẠI CÂY ĂN QỦA ........................................................................... 121
Giới thiệu: ............................................................................................................... 121
Mục tiêu: ................................................................................................................. 121
Nội dung: ................................................................................................................. 121
1. Bệnh hại cây ăn trái có múi.............................................................................. 121
2. Bệnh hại cây sầu riêng ..................................................................................... 128
3. Bệnh hại cây hồng ............................................................................................ 132
4. Bệnh hại cây mít .............................................................................................. 135
5. Thực hành ........................................................................................................ 140
Sách Giáo khoa và tài liệu tham khảo ..................................................................... 142

4
GIÁO TRÌNH MÔN HỌC/MÔ ĐUN
Tên môn học/mô đun: Bệnh cây chuyên khoa
Mã môn học/mô đun: MĐ 16
Vị trí, tính chất, ý nghĩa và vai trò của môn học/mô đun:
- Vị trí: Là mô đun chuyên môn, đứng thứ 16 trong các môn học/mô đun của nghề
Bảo vệ thực vật. Có mối quan hệ với các môn như Côn trùng đại cương, Bệnh cây đại
cương, Côn trùng chuyên khoa, thuốc BVTV, kỹ thuật canh tác rau hoa.
- Tính chất: Là mô đun chuyên ngành bắt buộc đối với nghề Bảo vệ thực vật
- Ý nghĩa và vai trò của môn học/mô đun: giúp sinh viên nhận biết triệu chứng,
nguyên nhân gây bệnh của các nhóm vi sinh vật, từ đó thực hiện tốt các biện pháp
quản lý và phòng trừ. Có vai trò then chốt trong lĩnh vực Bảo vệ thực vật, một trong
những nhiệm vụ chủ yếu của chuyên ngành Bảo vệ thực vật.
Mục tiêu của môn học/mô đun:
+ Về kiến thức:
- Trình bày được kiến thức cơ bản về bệnh hại cây trồng nông nghiệp.
- Nhận biết được triệu chứng, nguyên nhân và qui luật phát sinh phát triển một số bệnh
hại thường gặp trên cây trồng .
- Xác định chính xác các đặc điểm triệu chứng điển hình của bệnh do từng đối
tượng hại chính gây nên
- Xây dựng được biện pháp phòng trừ hợp lý, đảm bảo an toàn cho người và môi
trường
- Trình bày được cơ chế gây bệnh của tác nhân gây bệnh điển hình của vi khuẩn,
nấm, vi rút hay tuyến trùng.
+ Về kỹ năng:
- Phân loại một số bệnh chính hại trên từng nhóm cây trồng nông nghiệp thông qua
triệu chứng gây hại
- Phân biệt được một số loại bệnh cây phổ biến trên đồng ruộng.
- Thực hiện được biện pháp phòng trừ một số bệnh hại phổ biến.
- Thu thập được các mẫu bệnh hại chính trên đồng ruộng
+ Về năng lực tự chủ và trách nhiệm:

