BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG CAO ĐẲNG DƯỢC HÀ NỘI
GIÁO TRÌNH
MÔN HỌC/MÔ ĐUN: NHẬP MÔN DƯỢC
NGÀNH/NGHỀ: DƯỢC
TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG
Ban hành kèm theo Quyết định số: 119/QĐ-DHN ngày 31 tháng 3 năm 2025
của Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Dược Hà Nội
LƯU HÀNH NỘI BỘ
2
TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN
Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép
dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo.
Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu
lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm.
3
LỜI GIỚI THIỆU
Thực hiện nhiệm vụ đào tạo của Trường Cao đẳng Dược Hà Nội. Trên cơ sở chương
trình đào tạo trình độ cao đẳng các ngành Dược, đã được cập nhật, chỉnh sửa theo Thông tư
01/2024/TT-BLĐTBXH ngày ngày 19 tháng 02 năm 2024 của Bộ trưởng Bộ Lao động -
Thương binh và Xã hội Quy định quy trình xây dựng, thẩm định và ban hành chương trình đào
tạo; tổ chức biên soạn, lựa chọn, thẩm định, duyệt và sử dụng giáo trình trình độ trung cấp, trình
độ cao đẳng. Tập thể cán bộ, giảng viên của Nhà trường đã tập trung xây dựng giáo trình
“Nhập môn dược” để sử dụng trong giảng dạy ngành/nghề Dược trình độ cao đẳng tại Nhà
trường.
Trên cơ sở tham khảo các tài liệu và các văn bản quy phạm pháp luật liên quan, chúng
tôi đã biên soạn nội dung giáo trình gồm 06 chương:
- Chương I: Lịch sử ngành Dược Thế Giới và Việt Nam;
- Chương II: Hệ thống tổ chức ngành Y tế và ngành Dược Việt Nam;
- Chương III: Định hướng phát triển ngành Dược của chính phủ;
- Chương IV: Một số thuật ngữ cơ bản trong ngành Dược;
- Chương V: Các văn bản quy định chuẩn hành nghề dược;
- Chương VI: Chuẩn năng lực dược sĩ trình độ cao đẳng.
Ban biên soạn giáo trình trân trọng cảm ơn các thầy cô, các chuyên gia trong và ngoài
trường đã tham gia biên soạn, thẩm định giáo trình này. Hy vọng giáo trình này sẽ giúp các sinh
viên học tập, rèn luyện các nội dung cần thiết để chủ động, tích cực và đạt hiệu quả cao trong
quá trình học tập tại trường và quá trình thực hành nghề nghiệp sau khi ra trường.
Mặc dù đã có nhiều cố gắng trong quá trình biên soạn, nhưng khó tránh khỏi những
thiếu sót. Chúng tôi rất mong nhận được những ý kiến đóng góp của bạn đọc để giáo trình hoàn
thiện hơn trong lần tái bản sau.
Tham gia biên soạn
1. Chủ biên: DSCKI. Phạm Văn Báo
2. DSCKII. Lê Đình Mạnh
3. DS. Bùi Đức Thanh
4. DSCKI. Lý Ngọc Binh
4
MỤC LỤC
TRANG
Chương I: Lịch sử ngành Dược thế giới và Việt Nam
14
I. Lịch sử ngành dược thế giới
14
1. Những bước đi đầu tiên
14
2. Ngành Dược tách khỏi ngành Y, công lao của người Ả Rập
15
3. Ngành Dược hiện đại
15
II. Lịch sử ngành dược Việt Nam
16
1. Thời thượng cổ
16
2. Thời kỳ giao lưu giữa Y – Dược Việt Nam và Y – Dược
Trung Quốc
17
3. Nền Y – Dược học dưới các triều đại phong kiến Việt Nam
17
4. Dược học dưới thời Pháp thuộc
18
5. Ngành Dược Việt Nam sau cách mạng tháng Tám
18
6. Ngành Dược trong giai đoạn thống nhất đất nước
20
Chương II: Hệ thống tổ chức ngành Y tế và ngành Dược
Việt Nam
22
I. Hệ thống tổ chức ngành y tế Việt Nam
22
1. Bộ Y tế
22
2. Sở Y tế Tỉnh, Thành phố
25
3. Phòng y tế huyện, quận
26
4. Y tế xã, phường
26
II. Tổ chức hệ thống ngành dược trong ngành y tế Việt
Nam
27
1. Nhiệm vụ ngành dược Việt Nam
27
2. Tổ chức ngành dược Việt Nam
29
Chương III: Định hướng phát triển ngành dược của chính
phủ
33
I. Thực trạng ngành dược Việt Nam
33
1. Những thành tựu cơ bản
33
5
2. Những tồn tại và thách thức
35
II. Các nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu
36
1. Giải pháp về xây dựng pháp luật, cơ chế chính sách
36
2. Giải pháp về quy hoạch
37
3. Giải pháp về thanh tra, kiểm tra và hoàn thiện tổ chức
37
4. Giải pháp về đầu tư
38
5. Giải pháp về khoa học công nghệ, nhân lực và đào tạo
38
6. Giải pháp về hợp tác và hội nhập quốc tế
39
III. Ngành dược Việt Nam trên đường hội nhập quốc tế
39
1. Vài nét về WTO
40
2. Định hướng lộ trình hội nhập
42
Chương IV: Một số thuật ngữ cơ bản trong ngành dược
44
1. Dược
44
2. Thuốc
44
3. Nguyên liệu làm thuốc
44
4. Dược chất (còn gọi là hoạt chất)
44
5. Dược liệu
44
6. Thuốc hóa dược
44
7. Thuốc dược liệu
45
8. Thuốc cổ truyền
45
9. Vị thuốc cổ truyền
45
10. Sinh phẩm
45
11. Sinh phẩm tham
45
12. Sinh phẩm tương tự
45
Chương V. Các văn bản quy định chuẩn hành nghề Dược
50
I. Quy định chung
50
1. Luật Dược 105/2016/QH13
50
2. Nghị định Số: 54/2017/NĐ-CP
51
II. Quy định thực hành tốt
51
1. Thực hành tốt cơ sở bán lẻ GPP
51
2. Thực hành tốt bảo quản thuốc GSP
53