Trình bày hình thức chính thể Cộng hòa
Tổng thống ở Mỹ
ĐẶT VẤN ĐỀ
- Nguyên nhân nào dẫn đến sự ra đời của nước Mỹ?
- Thượng nghị viện và Hạ nghị viện có vai trò như thế nào trong việc thực hiện
quyền lập pháp?
- Tổng thống Mỹ có vai trò như thế nào trong bộ máy nhà nước mà chính thể ở Mỹ
còn được gọi là chế độ “Tổng thống chế”?
- Luật pháp Mỹ vừa tồn tại luật liên bang và luật tiểu bang. Như vậy, khi xét xử
tòa án sẽ vận dụng luật như thế nào trong quá trình xử án?
Hình thức chính thể là 01 trong 03 yếu tố của hình thức nhà nước.
Khái quát về sự ra đời của nước Mỹ
1. Khái quát về sự ra đời của nước Mỹ
1.1. Nước Mỹ thời trước thuộc địa
- Nằm tại khu vực Bắc Mỹ với cư dân đầu tiên là người da đỏ bản xứ và về sau có
thêm người nhập cư từ các nước khác như Na Uy, Tây Ban Nha, Pháp, Anh, …
- Bắt đầu từ năm 1600 là làn sóng nhập cư ồ ạt từ Châu Âu để tìm kiếm cơ hội tự
do hành đạo, tránh khó khăn kinh tế cũng như sự cai trị chuyên quyền đang diễn ra
ở chính quốc, … dưới thời Vua Charles Đệ nhất.
- Thuộc địa đầu tiên của nước Anh được thiết lập ở Bắc Mỹ là Jamestown (1607).
1.2. Nước Mỹ thời thuộc địa
- Năm 1618, những cư dân tự do trong các đồn điền được quyền bầu ra những
người đại diện để cùng với viên thống sứ và hội đồng được bổ nhiệm thông qua
các sắc lệnh vì lợi ích của thuộc địa. Điều này đã có ảnh hưởng rộng rãi nhất trong
toàn bộ thời kỳ thuộc địa. Kể từ đó, người ta đã nhất trí rằng những người đi khai
hoang có quyền tham gia vào vào chính quyền của riêng họ. Trong mọi trường
hợp, sau này khi ban chiếu, Vua Anh đều quy định người dân tự do của xứ thuộc
địa có quyền có tiếng nói trong việc ban hành những đạo luật ảnh hưởng đến họ.
- Năm 1643, Vịnh Massachusetts, Plymouth, Connecticut và New Heaven đã
thành lập Liên minh New England. Đó là nỗ lực đầu tiên của những người châu
Âu đi khai hoang nhằm thống nhất địa giới. Trong nhiều năm ở vùng New
England, thậm chí đã có một chính phủ tự trị hoàn thiện hơn so với ở các thuộc địa
khác.
- Năm 1660, do nhu cầu về lao động trong các đồn điền ở thuộc địa miền Nam
ngày càng gia tăng nên nhiều người Châu Phi bị đưa sang Mỹ làm cho chế độ nô
lệ bắt đầu trở nên hà khắc.
- Tuyên ngôn về Quyền và Đạo luật Khoan dung của người Anh ban hành năm
1689 đã khẳng định quyền tự do thờ phụng của tín đồ Cơ- đốc giáo ở các thuộc địa
cũng như ở Anh, và có những quy định hạn chế quyền lực của hoàng gia. Đến đầu
thế kỷ XVIII gần như tất cả mọi thuộc địa đều nằm dưới quyền tài phán trực tiếp
của Hoàng gia Anh.
- Năm 1732, thuộc địa Georgia được thành lập nâng tổng số thuộc địa lên 13. Bao
gồm: Georgia , Bắc-Carolina, Nam-Carolina, Maryland, Virginia, Pennsylvania,
Delaware, New-Jersey, New-Hampshire, Vịnh Massachusetts, Rhode Island &
Providence, Connecticut, New York.
- Đến năm 1754, Pháp đã kiểm soát sông Mississippi và xây dựng một đế chế
hùng mạnh hình lưỡi liềm trải dài từ Quebec tới New Orleans nhờ việc xây dựng
hệ thống các cảng biển và thương điếm. Điều này đe dọa đế chế Anh và cả những
người đi khai hoang ở Mỹ bởi lẽ khi đã chiếm được thung lũng Mississippi, Pháp
có thể ngăn chặn việc mở rộng cương vực của họ sang phía Tây. Vì vậy, đã xảy ra
xung đội giữa người Pháp và thổ dân da đỏ với thất bại thuộc về nước Pháp.
Thông qua Hòa ước Paris ký kết năm 1763, nước Pháp đã bỏ tất cả vùng đất
Canada, Hồ Lớn và lãnh thổ phía Đông sông Mississippi cho người Anh. Nhờ đó,
diện tích nước Anh đã tăng lên gấp đôi.
- Suốt thế kỷ XVIII, tất cả các thuộc địa ở Bắc Mỹ của Anh đang trưởng thành tất
yếu đều xây dựng một bản sắc riêng. Họ đã lớn mạnh cả về kinh tế và văn hóa.
Gần như tất cả đều trải qua nhiều năm được hưởng chế độ tự trị. Tuy nhiên, mãi
đến tận năm 1763, Anh và Mỹ mới thực sự bắt đầu công khai chia tách sau hơn
một thế kỷ rưỡi xây dựng khu định cư lâu dài đầu tiên ở Jamestown, bang
Virginia.
1.3. Chặng đường giành độc lập
- Bắt nguồn từ căng thẳng giữa nước Anh và 13 thuộc địa về việc cấm các thuộc
địa mở rộng biên giới về phía Tây thông qua việc tuyên bố chuyển tất cả lãnh thổ
phía tây nằm giữa dãy Allegheny, bang Florida, sông Mississippy và Quebec cho
thổ dân da đỏ sử dụng, ban hành các sắc thuế hà khắc như Đạo luật Đường 1764,
Đạo luật Tiền tệ , Đạo luật Đường, Đạo luật Hậu cần 1765, Đạo luật Townshend,
… đã dẫn đến sự kiện người dân thuộc địa đổ chè trên tàu Anh xuống cảng Boston
ngày 16/12/1773. Và để đáp trả cho hành động này, nước Anh đã cho ban hành
các đạo luật mới như Đạo luật cảng Boston, Đạo luật Hậu cần, Đạo luật Quebec,
… (thường gọi là “Năm đạo luật không thể dung thứ”)
- 5/9/1774 , tại đại hội các thuộc địa tại Philadelphia thành lập “Liên hiệp Lục địa”
nhằm khôi phục các biện pháp tẩy chay thương mại và hướng dư luận thổi bùng
lên ngọn lửa cách mạng và đã nổ ra xung đột vũ trang giữa lính Anh và du kích
quân thuộc địa.
- Đại hội Lục địa lần thứ hai đã khai mạc ở Philadelphia, bang Pennsylvania, ngày
10/5/1775. Đại hội đã bỏ phiếu quyết định tham chiến, tuyển mộ du kích quân
thuộc địa vào lực lượng quân đội lục địa nhưng vẫn có một số đại biểu vẫn phản
đối ý tưởng ly khai hoàn hoàn khỏi nước Anh. Vào tháng 07/1775, Đại hội thông
qua Lời thỉnh cầu Cành Ôliu, cầu xin nhà vua George Đệ Tam ngăn chặn mọi
hành động thù địch leo thang cho đến khi đạt được một thỏa thuận nào đó nhưng
đã bị nhà vua bác bỏ. Ngày 23/8/1775, Vua George Đệ Tam tuyên bố các thuộc
địa đang gây ra tình trạng nổi loạn.
- Điều này đã dẫn đến những cuộc xung đột vũ trang giữa quân Anh và quân đội
cách mạng. Ngay tại Đại hội Lục địa lần thứ hai, Richard Henry Lee tuyên bố rằng
những thuộc địa hợp nhất này được, và có quyền phải được trở thành những quốc
gia tự do và độc lập... và lập 01 ủy ban có nhiệm vụ soạn thảo tuyên ngôn chính
thức.
- Ngày 04/07/1776, Tuyên ngôn độc lập được thông qua với nội dung đã khẳng
định :