BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN
------
------
ĐÀO THỊ NHUNG
CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN CHẤT LƯỢNG
THÔNG TIN KẾ TOÁN TRÊN BÁO CÁO TÀI CHÍNH
CỦA CÁC DOANH NGHIỆP XÂY LẮP NIÊM YẾT
TRÊN THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM
LUẬN ÁN TIẾN SĨ NGÀNH KẾ TOÁN
HÀ NỘI – 2020
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN
------
------
ĐÀO THỊ NHUNG
CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN CHẤT LƯỢNG
THÔNG TIN KẾ TOÁN TRÊN BÁO CÁO TÀI CHÍNH
CỦA CÁC DOANH NGHIỆP XÂY LẮP NIÊM YẾT
TRÊN THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM
CHUYÊN NGÀNH: KẾ TOÁN, KIỂM TOÁN VÀ PHÂN TÍCH
MÃ SỐ: 9340301
LUẬN ÁN TIẾN SĨ
Người hướng dẫn khoa học:
PGS.TS. NGUYỄN THỊ ĐÔNG
HÀ NỘI
- 2020
i
LỜI CAM ĐOAN
Tôi đã đọc và hiểu về các hành vi vi phạm sự trung thực trong học thuật. Tôi
cam kết bằng danh dự cá nhân rằng luận án này do tôi tự thực hiện và không vi phạm
yêu cầu về sự trung thực trong học thuật.
Nghiên cứu sinh
Đào Thị Nhung
ii
MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN .......................................................................................................... i
MỤC LỤC ..................................................................................................................... ii
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT .............................................................................. v
DANH MỤC CÁC BẢNG .......................................................................................... vii
DANH MỤC CÁC HÌNH ........................................................................................... ix
CHƯƠNG 1. GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI ............................................................................ 1
1.1. Lý do lựa chọn đề tài ........................................................................................... 1
1.2. Mục tiêu và câu hỏi nghiên cứu .......................................................................... 4
1.2.1. Mục tiêu nghiên cứu chung .............................................................................. 4
1.2.2. Mục tiêu nghiên cứu cụ thể .............................................................................. 4
1.2.3. Câu hỏi nghiên cứu .......................................................................................... 5
1.3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu ...................................................................... 5
1.3.1. Đối tượng nghiên cứu ....................................................................................... 5
1.3.2. Phạm vi nghiên cứu .......................................................................................... 5
1.4. Phương pháp nghiên cứu .................................................................................... 5
1.5. Các đóng góp mới của luận án ............................................................................ 6
1.6. Kết cấu của luận án.............................................................................................. 7
Kết luận chương 1 .......................................................................................................... 9
CHƯƠNG 2. TỔNG QUAN VỀ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU ..................................... 10
2.1. Tổng quan các quan điểm đo lường chất lượng thông tin kế toán trên báo
cáo tài chính ............................................................................................................... 10
2.1.1. Đo lường chất lượng thông tin kế toán trên báo cáo tài chính gián tiếp ........ 10
2.1.2. Đo lường chất lượng thông tin kế toán trên báo cáo tài chính trực tiếp ........ 11
2.1.3. Lựa chọn quan điểm đo lường chất lượng thông tin kế toán trên báo cáo tài
chính ......................................................................................................................... 12
2.1.4. Tổng quan về đo lường chất lượng thông tin kế toán theo các thuộc tính ..... 13
2.2. Tổng quan nghiên cứu các nhân tố ảnh hưởng đến chất lượng thông tin kế
toán trên báo cáo tài chính ....................................................................................... 19
2.2.1. Tổng quan các quan điểm nghiên cứu về các nhân tố ảnh hưởng tới chất
lượng thông tin kế toán trên báo cáo tài chính ......................................................... 19
2.2.2. Tổng quan các nghiên cứu thực nghiệm các nhân tố ảnh hưởng đến chất
lượng thông tin kế toán trên báo cáo tài chính ......................................................... 25
2.3. Khoảng trống nghiên cứu .................................................................................. 35
iii
Kết luận chương 2 ........................................................................................................ 37
CHƯƠNG 3. CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU ..................... 38
3.1. Lý thuyết về chất lượng thông tin kế toán trên báo cáo tài chính................. 38
3.1.1. Khái niệm về thông tin kế toán ...................................................................... 38
3.1.2. Khái niệm về chất lượng thông tin kế toán trên báo cáo tài chính ................. 39
3.1.3. Các thuộc tính của thông tin kế toán được mô tả theo quan điểm của chuẩn
mực kế toán quốc tế.................................................................................................. 40
3.2. Lý thuyết nền tảng để xác định các nhân tố .................................................... 42
3.2.1. Lý thuyết đại diện (Agency Theory) .............................................................. 42
3.2.2. Lý thuyết phụ thuộc nguồn tài nguyên (Resource dependency theory) ......... 44
3.2.3. Lý thuyết xử lý thông tin (Information Procesing Theory)............................ 45
3.2.4. Lý thuyết thể chế (Institutional theory) .......................................................... 46
3.3. Đặc thù hoạt động của các doanh nghiệp xây lắp niêm yết trên thị trường
chứng khoán Việt Nam ............................................................................................. 48
3.4. Xây dựng mô hình nghiên cứu và các giả thuyết nghiên cứu ........................ 50
3.4.1. Đề xuất mô hình nghiên cứu .......................................................................... 50
3.4.2. Xây dựng các giả thuyết nghiên cứu .............................................................. 51
Kết luận chương 3 ........................................................................................................ 55
CHƯƠNG 4. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU ....................................................... 56
4.1. Xây dựng quy trình nghiên cứu ........................................................................ 56
4.2. Thực hiện nghiên cứu định tính ....................................................................... 57
4.2.1. Đối tượng tham gia thảo luận ......................................................................... 58
4.2.2. Kết quả thảo luận ............................................................................................ 59
4.3. Thực hiện nghiên cứu định lượng .................................................................... 73
4.3.1. Công cụ thu thập dữ liệu ................................................................................ 74
4.3.2. Thiết kế mẫu nghiên cứu và thu thập dữ liệu ................................................. 74
4.3.3. Phương pháp phân tích ................................................................................... 76
Kết luận chương 4 ........................................................................................................ 80
CHƯƠNG 5. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU .................................................................. 81
5.1. Khái quát về các doanh nghiệp xây lắp niêm yết trên thị trường chứng
khoán Việt Nam ......................................................................................................... 81
5.2. Thống kê mô tả mẫu nghiên cứu ...................................................................... 83
5.3. Phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến chất lượng thông tin kế toán trên báo
cáo tài chính của các doanh nghiệp xây lắp niêm yết trên thị trường chứng
khoán ở Việt Nam ..................................................................................................... 86
5.3.1. Phân tích độ tin cậy của thang đo ................................................................... 86
