BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC
VÀ CÔNG NGHỆ VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ
-----------------------------
Nguyễn Thị Dung
NGHIÊN CỨU CẤU TRÚC, TÍNH CHẤT TỪ NHIỆT
TRẠNG THÁI TỚI HẠN CỦA MỘT SỐ VẬT LIỆU
PEROVSKITE (Pr, La)0,7M0,3MnO3 (M = Ca, Sr, Ba)
LUẬN ÁN TIẾN SĨ KHOA HỌC VẬT LIỆU
HÀ NỘI - 2022
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC
VÀ CÔNG NGHỆ VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ
-----------------------------
Nguyễn Thị Dung
NGHIÊN CỨU CẤU TRÚC, TÍNH CHẤT TỪ NHIỆT
TRẠNG THÁI TỚI HẠN CỦA MỘT SỐ VẬT LIỆU
PEROVSKITE (Pr, La)0,7M0,3MnO3 (M = Ca, Sr, Ba)
Chuyên ngành: Vật liệu điện tử
Mã Số: 9 44 01 23
LUẬN ÁN TIẾN SĨ KHOA HỌC VẬT LIỆU
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:
1. PGS. TS. Trần Đăng Thành
2. PGS. TS. Nguyễn Văn Đăng
HÀ NỘI - 2022
LỜI CẢM ƠN
Lời đầu tiên, tôi xin y tỏ lòng biết ơn ng sâu sắc tới hai Thầy hướng
dẫn là PGS.TS. Trần Đăng Thành và PGS.TS. Nguyễn Văn Đăng, những người thầy
tâm huyết đã tận tình hướng dẫn, theo sát định hướng, động viên khích lệ và tạo điều
kiện tốt nhất cho tôi trong quá trình học tập, nghiên cứu và thực hiện luận án này.
Tôi xin chân thành cảm ơn Ban Lãnh đạo, các Thầy/Cô của Học viện Khoa học
Công nghViện Khoa học vật liệu, Viện n lâm KHCNVN đã trang bị kiến
thức, tạo môi trường học tậpnghiên cứu thuận lợi choi trong suốt thời gian qua.
Tôi xin chân thành cảm ơn Ban Giám hiệu Trường Đại học Khoa học - Đại
học Thái Nguyên, Phòng Đào tạo, Phòng Tổng hợp, Khoa Vật & Công nghệ đã
tạo điều kiện thuận lợi cho tôi trong suốt những tháng năm học tập, nghiên cứu
hoàn thành luận án này.
Tôi xin chân thành cảm ơn sự hợp tác giúp đỡ nhiệt tình của các cộng sự
phía Hàn Quốc phía Nga. Tôi xin chân thành cảm ơn GS.TS. Nguyễn Huy Dân,
PGS.TS. Đỗ Hùng Mạnh các anh chị em đang học tập làm việc tại Viện Khoa
học vật liệu: TS. Đinh Chí Linh, TS. Đào Sơn Lâm, ThS. Hồ Sỹ Phúc, CN. Nguyễn
Thị Việt Chinh... đã những trao đổi chuyên môn sâu sắc, đã truyền đạt cho tôi
những kinh nghiệm nghiên cứu quý báu đã nhiệt tình giúp đỡ tôi trong suốt quá
trình thực hiện luận án này.
Luận án này được thực hiện tại Phòng Thí nghiệm trọng điểm VLLKĐT
Phòng Vật lý vật liệu từ và siêu dẫn, Viện Khoa học vật liệu với sự hỗ trợ kinh phí t
các đề tài nghiên cứu bản: đề tài cấp Bộ Giáo dục Đào tạo (mã số: B2019-
TNA-01.VL), đề tài Quỹ Phát triển khoa học công nghệ Quốc gia (NAFOSTED,
số: 103.02-2015.06 103.02-2019.42), đề tài cấp Viện Khoa học vật liệu (mã
số: CSCL01.18 CSL1.04.19) đề tài hợp tác quốc tế giữa Viện Hàn lâm
KHCNVN và Viện Hàn lâm KH Nga (mã số: QTRU01.06/20-21).
Sau cùng, tôi muốn gửi lời cảm ơn chân thành nhất tới tất cngười thân trong
gia đình c bạn bè, đồng nghiệp đã luôn tin tưởng, ủng hộ, kịp thời động viên
khích lệ tôi và là chỗ dựa vững chắc giúp tôi thực hiện thành công luận án này.
Tác giả luận án
Nguyễn Thị Dung
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây công trình nghiên cứu của riêng tôi dưới sự hướng
dẫn của PGS.TS. Trần Đăng Thành PGS.TS. Nguyễn Văn Đăng cùng sự hợp c
của các đồng nghiệp. Các số liệu và kết quả trong luận án là trung thực và chưa từng
được công bố trong bất kỳ luận án nào khác.
Tác giả luận án
Nguyễn Thị Dung
MỤC LỤC
Trang
Trang phụ bìa
Lời cảm ơn
Lời cam đoan
Mục lục
Danh mục các ký hiệu, các chữ viết tắt…………………………………...
i
Danh mục các bảng………………………………………………………...
vii
Danh mục các hình vẽ, đồ thị……………………………………………...
ix
MỞ ĐẦU........................................................................................................
1
CHƯƠNG 1. TỔNG QUAN VỀ HIỆU ỨNG TỪ NHIỆT VẬT LIỆU
MANGANITE……………………………………………………….
5
1.1. Hiệu ứng từ nhiệt và các đại lượng đặc trưng……………………….
5
1.1.1. Hiệu ứng từ nhiệt..........................................................................
5
1.1.2. Các đại lượng đặc trưng của hiệu ứng từ nhiệt...........................
7
1.1.3. Một số phương pháp đánh giá hiệu ứng từ nhiệt………………
9
1.2. Các số mũ tới hạn trong vùng lân cận chuyển pha………………….
13
1.2.1. Phương pháp phân tích các số mũ tới hạn …………………….
14
1.2.2. Số mũ phụ thuộc từ trường trong hiệu ứng từ nhiệt…………...
16
1.3. Vật liệu manganite………………….....................................................
18
1.3.1. Cấu trúc tinh thể ………………………………………………...
18
1.3.2. Một số tính chất từ và điện..............................................................
21
1.3.3. Hiệu ứng từ nhiệt của một số manganite …................................
27
Kết luận chương 1………………………………………………………….
32
CHƯƠNG 2. THỰC NGHIỆM…………………………………………...
33
2.1. Phương pháp chế tạo vật liệu................................................................
33
2.2. Phương pháp phân tích cấu trúc tinh thể……………………………
35
2.3. Phương pháp đo từ độ………………………………………………...
36
2.3.1. Phương pháp đo từ độ phụ thuộc nhiệt độ……………………...
36
2.3.2. Phương pháp đo từ độ phụ thuộc từ trường………...………….
37
2.4. Một số phép đo bổ trợ khác……………………………….…………
38
2.4.1. Phép đo điện trở suất bằng phương pháp bốn mũi dò…………
38
2.4.2. Phép đo trực tiếp biến thiên nhiệt độ đoạn nhiệt……………….
39
2.4.3. Phép đo nhiệt dung riêng………………………………………..
39