BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯNG ĐI HC TÂY NGUYÊN
NGUYỄN THỊ HẰNG
ĐẶC TRƯNG NGÔN NGỮ
TRUYỆN NGẮN TRẦN THUỲ MAI
LUẬN VĂN THẠC SĨ NGÔN NGỮ HỌC
Đắk Lắk, 2026
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯNG ĐI HC TÂY NGUYÊN
NGUYỄN THỊ HẰNG
ĐẶC TRƯNG NGÔN NGỮ
TRUYỆN NGẮN TRẦN THUỲ MAI
LUẬN VĂN THẠC SĨ
Chuyên ngành : Ngôn ngữ học
Mã số : 8229020
Người hướng dẫn khoa học: TS. Trần Thị Thắm
Đắk Lắk, 2026
i
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan những nội dung trình bày trong luận văn này là kết quả quá
trình nghiên cứu của bản thân tôi dưới sự hướng dẫn của TS. Trần Thị Thắm. Kết quả
nêu trong công trình này chưa từng được công bố ở bất kì công trình nghiên cứu khoa
học của tác giả nào.
Trong quá trình thu thập tài liệu và nghiên cứu, tôi có tham khảo thành quả khoa
học của các tác giả khác với sự trân trọng và biết ơn sâu sắc.
Tôi xin cam đoan mọi trích dẫn, tư liệu trong luận văn đều được trích dẫn rõ
ràng, chính xác và minh bạch về nguồn gốc.
Đắk Lắk, ngày tháng năm 2026
Học viên
Nguyễn Thị Hằng
ii
LỜI CẢM ƠN
Đề tài khoa học Đặc trưng ngôn ngữ truyện ngắn Trần Thuỳ Mai được hoàn
thành, tôi thật sự biết ơn những người đã giúp đỡ tôi trong quá trình thực hiện.
Trước tiên, tôi xin chân thành cảm ơn các thầy cô giáo trong khoa Sư phạm
Trường Đại học Tây Nguyên và Phòng Đào tạo đã tạo mọi điều kiện để tôi và các
bạn học viên được tiếp cận với những chuyên đề Ngôn ngữ học và có cơ hội nghiên
cứu đề tài mình yêu thích.
Lòng biết ơn sâu sắc nhất, tôi xin được dành cho cô -TS. Trần Thị Thắm. Chính
sự chỉ bảo tận tình, chu đáo, kĩ lưỡng, đặc biệt là những lời động viên của cô đã tiếp
thêm quyết tâm và nỗ lực cho tôi hoàn thành đề tài nghiên cứu.
Tôi cũng xin gửi đến gia đình, những người thân yêu, bạn bè, đồng nghiệp lời
cảm ơn chân thành vì sự giúp đỡ cũng như những tình cảm đã dành cho tôi trong suốt
quá trình học tập và nghiên cứu.
Mặc dù đề án đã hoàn thành nhưng với trình độ nghiên cứu còn nhiều hạn chế,
chắc hẳn còn nhiều sai sót, rất mong nhận được ý kiến phê bình từ quý thầy cô và sự
góp ý của các anh chị học viên.
Đắk Lắk, ngày tháng năm 2026
Học viên
Nguyễn Thị Hằng
iii
MỤC LỤC
MỞ ĐẦU .................................................................................................................... 1
1. Lí do chọn đề tài ...................................................................................................... 1
2. Lịch sử vấn đề nghiên cứu ...................................................................................... 1
3. Mục tiêu nghiên cứu ................................................................................................ 3
4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu ........................................................................... 4
5. Phương pháp nghiên cứu ......................................................................................... 4
6. Đóng góp của đề tài ................................................................................................. 5
CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN ................................................. 6
1.1. Lý thuyết về phong cách học và thể loại truyện ngắn .......................................... 6
1.1.1. Lý thuyết về phong cách học ............................................................................ 6
1.1.2. Thể loại truyện ngắn ........................................................................................ 13
1.2. Cuộc đời và sự nghiệp nhà văn Trần Thuỳ Mai ................................................. 26
1.2.1. Cuộc đời và sự nghiệp ..................................................................................... 26
1.2.2. Tập truyện ngắn Thương nhớ hoàng lan ....................................................... 29
1.3. Tiểu kết ............................................................................................................... 31
CHƯƠNG 2: ĐẶC TRƯNG TỪ VỰNG – ............................................................ 32
NGỮ NGHĨA TRONG TRUYỆN NGẮN TRẦN THUỲ MAI .......................... 32
2.1. Đặc điểm từ vựng trong truyện ngắn Trần Thuỳ Mai ........................................ 32
2.1.1. Tính chọn lọc, tinh tế và hàm súc của ngôn từ ............................................... 32
2.1.2. Từ ngữ mang sắc thái địa phương và bản sắc văn hóa Huế ............................ 36
2.1.3. Từ vựng giàu chất thơ và biểu cảm ................................................................. 41
2.1.4. Từ vựng biểu tượng và tính hàm ngôn ............................................................ 49
2.2. Đặc trưng ngữ nghĩa thể hiện qua từ vựng trong truyện ngắn Trần Thuỳ Mai . 51
2.2.1. Ngữ nghĩa biểu cảm – sự phản chiếu của “tính nữ” ....................................... 51
2.2.2. Ngữ nghĩa tượng trưng và triết lý nhân sinh ................................................... 54
2.2.3. Ngữ nghĩa văn hóa – biểu tượng cho Huế và tâm thức Việt ........................... 57
2.2.4. Ngữ nghĩa gợi tả sắc màu Phật giáo trong truyện ngắn Trần Thuỳ Mai ......... 60
2.3. Tiểu kết ............................................................................................................... 70
