BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG
--------o0o-------
LUẬN VĂN THẠC SĨ
QUẢN TRỊ RỦI RO TRONG HOẠT ĐỘNG QUẢN LÝ
HÀNG HÓA XUẤT NHẬP KHẨU TẠI CỤC HẢI
QUAN THÀNH PHỐ HÀ NỘI: THỰC TRẠNG VÀ
GIẢI PHÁP
Ngành: Quản trị kinh doanh
Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh
Mã số: 8340101
Họ và tên học viên: Thái Thành Trung
Người hướng dẫn khoa học: TS Nguyễn Thị Dung Huệ
Hà Nội - 2021
i
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các số liệu, kết
quả nêu trong luận văn là trung thực, có nguồn gốc rõ ràng và được trích dẫn đầy đủ
theo quy định.
Tác giả
Thái Thành Trung
ii
LỜI CẢM ƠN
Trước tiên, tôi xin thể hiện sự biết ơn chân thành đến Ban Giám hiệu Nhà
trường, Khoa Sau Đại học của trường Đại học Ngoại thương cùng các giảng viên
Trường Đại học Ngoại thương đã tạo điều kiện thuận lợi để tôi hoàn thành luận văn
này.
Tôi xin chân thành biết ơn sâu sắc đối với TS Nguyễn Thị Dung Huệ - giáo
viên hướng dẫn khoa học, đã giúp đỡ tôi về kiến thức và phương pháp nghiên cứu
để tôi hoàn thành luận văn.
Cuối cùng, tôi xin chân thành cám ơn lãnh đạo Cục Hải quan TP. Hà Nội; gia
đình và đồng nghiệp đã nhiệt tình hỗ trợ, giúp đỡ, tạo điều kiện cho tôi trong suốt
quá trình học tập và nghiên cứu.
Xin chân thành cảm ơn!
Tác giả
Thái Thành Trung
iii
MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN ...................................................................................................... i
LỜI CẢM ƠN ........................................................................................................... ii
MỤC LỤC ................................................................................................................ iii
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT ........................................................................ vi
DANH MỤC HÌNH ẢNH, BẢNG ........................................................................ vii
LỜI MỞ ĐẦU ............................................................................................................ 1
CHƯƠNG 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN TRỊ RỦI RO TRONG HOẠT ĐỘNG
QUẢN LÝ HÀNG HÓA XUẤT NHẬP KHẨU TẠI CƠ QUAN HẢI QUAN ............ 8
1.1. Khái niệm về rủi ro và rủi ro trong hoạt động quản lý hàng hóa XNK . 8
1.2. Khái niệm về hoạt động XNK ................................................................... 9
1.3. Khái niệm về QTRR trong quản lý hàng hóa XNK tại cơ quan hải quan
.................................................................................................................. 10
1.4. Nội dung QTRR trong hoạt động quản lý hàng hóa XNK tại cơ quan
hải quan .................................................................................................... 11
1.4.1. Áp dụng QTRR trong hoạt động quản lý hàng hóa XNK............................ 11
1.4.2. Đo lường, đánh giá tuân thủ trong hoạt động quản lý hàng hóa XNK 12
1.4.3. Đo lường, đánh giá, xử lý rủi ro trong hoạt động quản lý hàng hóa
XNK ........................................................................................................... 13
1.4.4. Quản lý danh mục hàng hóa rủi ro ................................................... 16
1.5. Các yếu tố ảnh hưởng đến QTRR đối với hoạt động quản lý hàng hóa
XNK .......................................................................................................... 19
1.5.1. Các yếu tố bên ngoài ........................................................................ 19
1.5.2. Các nhân tố bên trong ...................................................................... 21
1.6. Tiêu chí QTRR trong hoạt động quản lý hàng hóa XNK .................... 22
1.7. Quy trình QTRR trong hoạt động quản lý hàng hóa XNK tại Việt Nam
.................................................................................................................. 25
Kết luận chương 1 ................................................................................................... 29
CHƯƠNG 2. THỰC TRẠNG QUẢN TRỊ RỦI RO TRONG HOẠT ĐỘNG
QUẢN LÝ HÀNG HÓA XUẤT NHẬP KHẨU TẠI CỤC HẢI QUAN THÀNH
PHỐ HÀ NỘI............................................................................................................ 30
2.1. Khái quát về Cục Hải quan Thành phố Hà Nội ................................. 30
iv
2.1.1. Quá trình hình thành và phát triển ................................................... 30
2.1.2. Chức năng, nhiệm vụ ........................................................................ 31
2.1.3. Cơ cấu tổ chức của Cục Hải quan Thành phố Hà Nội ....................... 32
2.1.4. Một số kết quả đã đạt được .............................................................. 35
2.2. Thực trạng QTRR trong hoạt động quản lý hàng hóa XNK tại Cục Hải
quan TP. Hà Nội giai đoạn 2015-2020 ...................................................... 37
2.2.1. Quy trình thủ tục và bộ máy QTRR ................................................... 37
2.2.2. Đo lường, đánh giá tuân thủ trong hoạt động nghiệp vụ hải quan ..... 42
2.2.3. Đo lường, đánh giá rủi ro trong hoạt động quản lý hàng hóa XNK ... 45
2.3. Đánh giá chung .................................................................................. 61
2.3.1. Những thành tựu đạt được ................................................................ 61
2.3.2. Những tồn tại, hạn chế ..................................................................... 62
2.3.3. Nguyên nhân của tồn tại ................................................................... 64
Kết luận chương 2 ................................................................................................... 66
CHƯƠNG 3. GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUẢN TRỊ RỦI RO TRONG
HOẠT ĐỘNG QUẢN LÝ HÀNG HÓA XUẤT NHẬP KHẨU TẠI CỤC HẢI
QUAN THÀNH PHỐ HÀ NỘI .............................................................................. 67
3.1. Bối cảnh mới ảnh hưởng đến QTRR đối với hoạt động quản lý hàng
hóa XNK tại Cục Hải quan Thành phố Hà Nội trong thời gian tới ........... 67
3.1.1. Toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế .................................................... 67
3.1.2. Tình hình kinh tế trong nước ............................................................ 68
3.1.3. Bối cảnh và xu thế phát triển của ngành hải quan ............................. 70
3.2. Các giải pháp nhằm hoàn thiện QTRR đối với hoạt động quản lý hàng
hóa XNK tại Cục Hải quan Thành phố Hà Nội......................................... 72
3.2.1. Nhóm giải pháp về pháp lý – thể chế ................................................ 72
3.2.2. Nhóm giải pháp về kỹ thuật nghiệp vụ QTRR .................................... 74
3.2.3 Nhóm giải pháp hỗ trợ công tác QTRR .............................................. 78
3.2.4. Nhóm giải pháp về nhân sự .............................................................. 83
3.3. Một số kiến nghị ................................................................................. 88
3.3.1. Kiến nghị với Quốc hội ..................................................................... 88
3.3.2. Kiến nghị với Chính phủ ................................................................... 88
3.3.3. Kiến nghị với Bộ Tài chính và TCHQ ............................................... 89
Kết luận chương 3 ................................................................................................... 90
