ÔN THI
Môn: QU N LÍ S N XU T TRONG CHĂNG NUÔIẢ Ả Ấ
CH NG II: B N CH T C A QU N LÝƯƠ Ả Ấ Ủ Ả
I. KHÁI NI M V QU N LÝ:Ệ Ề Ả
* Qu n lý là gì? ảQu n lý là dung lao đ ng c a mình đ đi u khi n lao đ ng c a ng i khác.ả ộ ủ ể ề ể ộ ủ ườ
II. Đ I T NG, CÔNG C VÀ S N PH M C A LAO Đ NG QU N LÝ.Ố ƯỢ Ụ Ả Ẩ Ủ Ộ Ả
Đ i t ng c a lao đ ng qu n lýố ượ ủ ộ ả
Đ i t ng c a lao đ ng qu n lý là con ng i. Ng i lao đ ng, b n thân h là m tố ượ ủ ộ ả ườ ườ ộ ả ọ ộ
ch th đ c l p, có ý th c, có trí tu , tâm linh, tình c m và thiên h ng riêng. Con ng i cóủ ể ộ ậ ứ ệ ả ướ ườ
kh năng t qu n lý mình, đi u khi n chính b n thân mình.ả ự ả ề ể ả
+ Tác đ ng qu n lý lên con ng i là ph i khai thác ti m năng c a chính h , ph i bi tộ ả ườ ả ề ủ ọ ả ế
kh i d y và làm tăng thêm tính ch đ ng sáng t o c a t ng ng i, c a t p th b ng m t tơ ậ ủ ộ ạ ủ ừ ườ ủ ậ ể ằ ộ ổ
ch c và m t c ch thích h p có hi u qu cao.ứ ộ ơ ế ợ ệ ả
+ QL con ng i là ngh thu t. C n tôn tr ng, quan tâm đ n hoàn c nh, nguy n v ngườ ệ ậ ầ ọ ế ả ệ ọ
l i ích c a ng i LĐ; đ ng viên, khuy n khích, bv h , h ng h vào m c tiêu chung c a t pợ ủ ườ ộ ế ọ ướ ọ ụ ủ ậ
th và XH.ể
Đ i t ng c a LĐ qu n lý là thông tin. Ng i qu n lý ph i có pp t t cho vi c thuố ượ ủ ả ườ ả ả ố ệ
nh n, x lý, l u tr , v n d ng thông tin đ ra các q'đ nh qu n lý đúng đ n, có hi u quậ ử ư ữ ậ ụ ể ị ả ắ ệ ả
Công c c a lao đ ng qu n lý:ụ ủ ộ ả Công c c a ng i qu n lý là:ụ ủ ườ ả
- T duy và phong cách t duy c a hư ư ủ ọ
- Khoa h c qu n lý: s d ng 4 ch c năng, 8 nguyên t c, 3 ph ng pháp qu n lý.ọ ả ử ụ ứ ắ ươ ả
- Các văn b n có tính pháp qui.ả
- Các công c h tr khác: các chuyên gia, ph ng ti n kĩ thu t.ụ ỗ ợ ươ ệ ậ
S n ph m c a lao đ ng qu n lýả ẩ ủ ộ ả
- S n ph m c a lao đ ng qu n lý là quy t đ nh. Lao đ ng c a ng i qu n lý ph i d n t iả ẩ ủ ộ ả ế ị ộ ủ ườ ả ả ẫ ớ
m t quy t đ nh d i d ng ch tr ng, m nh l nh, ch th nh m đ m b o s v n hành bìnhộ ế ị ướ ạ ủ ươ ệ ệ ỉ ị ằ ả ả ự ậ
th ng c a h qu n lý t i m c tiêu.ườ ủ ệ ả ớ ụ
- Quy t đ nh qu n lý là quá trình xác đ nh v n đ và ch n ph ng án hành đ ng t i u đế ị ả ị ấ ề ọ ươ ộ ố ư ể
gi i quy t v n đả ế ấ ề
- Đ có quy t đ nh chính xác c n ph i th c hi n tam lý( hành x theo pháp lý, suy nghĩ, gi iể ế ị ầ ả ự ệ ử ả
quy t theo đ o lý và ng x theo tâm lý) và l c tri ( k , b , trì, túc, th i và ng)ế ạ ứ ử ụ ỹ ỉ ờ ứ
III. Các kĩ năng c a ng i qu n líủ ườ ả
- Kĩ năng kĩ thu t: Là kh năng th c hi n m t qui trình công vi c nào đóậ ả ự ệ ộ ệ
- Kĩ năng giao ti p: Là kh năng có th làm vi c đ c v i m i ng i. Đó là năng l c h pế ả ể ệ ượ ớ ọ ườ ự ợ
tác, kh năng tham gia vào công vi c c a t p th , kh năng t o ra môi tr ng trong đó m iả ệ ủ ậ ể ả ạ ườ ọ
ng u th y an toàn và d dàng th c hi n ý ki n c a mình.ườ ấ ễ ự ệ ế ủ
- KN nh n th c: Là kh năng nh n ra nh ng nhân t chính trong m i hoàn c nh; nh n th cậ ứ ả ậ ữ ố ọ ả ậ ứ
đ c nh ng mqh gi a các ph n t , hi u đ c mqh gi a t ch c c a mình v i b n ngoài.ượ ữ ữ ầ ử ể ượ ữ ổ ứ ủ ớ ệ
IV. Lãnh đ o và qu n lí: ạ ả Theo Yves Enrgle, lãnh đ o là làm cho ng i khác làm vi c, làạ ườ ệ
hi u bi t v công vi c đ giao cho ng i khác làmể ế ề ệ ể ườ
Làm th nào đ lãnh đ o nhân viên d i quy n?ế ể ạ ướ ề
+ T o m i quan h thông su t gi a qu n lí v i nhân viên, đ nhân viên s n sàng làm theo yêuạ ố ệ ố ữ ả ớ ể ẵ
c uầ
+ Ph i có s hi u bi t v lãnh đ o và các phong cách lãnh đ o đ áp d ng h u hi u nh tả ự ể ế ề ạ ạ ể ụ ữ ệ ấ
torng công vi cệ
a/ Phong cách lãnh đ oạ: đ c hình thánh trên c s k t h p ch t ch gi a y u t tâm lí chượ ơ ở ế ợ ặ ẽ ữ ế ố ủ
quan c a ng i lãnh đ o v i y u t môi tr ngủ ườ ạ ớ ế ố ườ
b/ Ba phong cách lãnh đ o ch y uạ ủ ế : Dân ch , đ c đoán và t doủ ộ ự
1
ÔN THI
- Phong cách lãnh đ o dân ch : ạ ủ Công klhai bày t ý ki n c a mình v i đ ng c trong sángỏ ế ủ ớ ộ ơ .
Vì l i ích t p th , l ng nghe ý ki n, bàn b c trao đ i v i t p th tr c khi đ a ra quy t đ nhợ ậ ể ắ ế ạ ổ ớ ậ ể ướ ư ế ị
quan tr ngọ. Bi t chia s vui bu n, đ ng c m v i m i ng i, bi t đ t ra yêu c u h p lý choế ẽ ồ ồ ả ớ ọ ườ ế ặ ầ ợ
c p d iấ ướ
- Phong cách ng i lãnh đ o đ c đoánườ ạ ộ : ng i lãnh đ o đòi h i ng i c p d i ph i ph cườ ạ ỏ ườ ấ ướ ả ụ
tùng tuy t đ i m i m nh l nh c a mình, giao vi c b ng m nh l nh, uy quy n và đe d aệ ố ọ ệ ệ ủ ệ ằ ệ ệ ề ọ
tr ng ph t, không tranh lu n hay bàn b c v i t p th , quy n hành t p trung tuy t đ i vào tayừ ạ ậ ạ ớ ậ ể ề ậ ệ ố
c a mình.ủ
- Phong cách lãnh đ o t doạ ự : ng i lãnh đ o đóng vai trò đ nh h ng các nhi m v cho tườ ạ ị ướ ệ ụ ổ
ch c và cá nhân c p d i. H có th là nh ng ng i t t b ng nh ng do d , m m y u, ho cứ ấ ướ ọ ể ữ ườ ố ụ ư ự ề ế ặ
là thi u tinh th n trách nhi m, không thi t tha c ng v lãnh đ o, qu n lý( mi n c ng). ế ầ ệ ế ươ ị ạ ả ễ ưỡ
CHÖÔNG III: TOÅ CHÖÙC BOÄ MAÙY QUAÛN LYÙ TRONG CAÙC
TOÅ CHÖÙC KINH DOANH NOÂNG NGHIEÄP
I. Khaùi nieä m nguy ên t ắc
- Toå chöùc laø moät trong nhöõng chöùc naêng cuûa quaûn lyù. Toå
chöùc boä maùy quaûn lyù laø xaây döïng cô caáu caùc boä phaän, caùc
ñôn vò cuûa boä maùy, qui ñònh nhöõng nhieäm vuï vaø quyeàn haïn cuûa
chuùng, thieát laäp caùc moái quan heä coâng taùc, boá trí caùn boä
- Toå chöùc vöõng chaéc seõ goùp phaàn raát lôùn cho söï thaønh coâng
- Toå chöùc loûng leûo gaây ra tình traïng laøm vieäc quùa söùc cuûa laõnh
ñaïo, aûnh höôûng tröïc tieáp ñeán naêng söùc cuûa ñôn vò
II. Các mô hình c u trúc tr c tuy n:ấ ự ế
1. C u trúc tr c tuy n tham m uấ ự ế ư
Trong b máy qu n tr có b ph n chuyên môn làm tham m u cho c p qu n tr (nh ng khôngộ ả ị ộ ậ ư ấ ả ị ư
có quy n ch đ o các đ n v tr c tuy n)ề ỉ ạ ơ ị ự ế
2. C u trúc tr c tuy n ch c năngấ ự ế ứ
Ngoài các đ n v tr c tuy n, xí nghi p còn t ch c các đ n v ch c năng, c p trungơ ị ự ế ệ ổ ứ ơ ị ứ ở ấ
ng có nhi m v th c hi n các ho t đ ng ch c năng cho các đ n v tr c tuy n.ươ ệ ụ ự ệ ạ ộ ứ ơ ị ự ế
2
B ph n tham m uộ ậ ưNg i l nh đ oườ ạ ạ
B ph n Bộ ậB ph n Aộ ậ B ph n Cộ ậ
Ng i lãnh đ oườ ạ B ph n tham m uộ ậ ư
B ph n Bộ ậB ph n Aộ ậ B ph n Cộ ậ
ÔN THI
3. c u trúc tr c tuy n tham m u ch c năngấ ự ế ư ứ
III. CÔ CAÁU BOÄ MAÙY QUAÛN LYÙ TRONG CAÙC LOAÏI HÌNH TOÅ
CHÖÙC KINH DOANH NOÂNG NGHIEÄP.
1. Caáu truùc ñôn giaûn: Khoâng coù boä maùy quaûn lyù, ít tính chính
thöùc, quyeàn haønh taäp trung vaøo moät caù nhaân duy nhaát vöøa laø
chuû sôû höõu doanh nghieäp vöøa laø nhaø quaûn lyù: Hoä caù the,å caùc
doanh nghieäp nhoû. Ñaëc tröng cuûa caáu truùc naøy laø taát caû caùc
quyeát ñònh quan troïng ñeàu do moät ngöôøi laøm, vì theá ngöôøi naøy
* Öu ñieåm cuûa moâ hình naøy : nhanh choùng, linh hoaït, ít toán keùm
* Nhöôïc ñieåm : chæ aùp duïng cho doanh nghieäp nhoû, ruûi ro cao
2. Cô caáu tröïc tuyeá n
Moïi coâng vieäc ñöôïc giao cho töøng ñôn vò, caùc ñôn vò ñöôïc toå chöùc
theo saûn phaåm, theo laõnh thoå hay theo khaùch haøng. Ñôn vò caáp
döôùi chòu döï laõnh ñaïo cuûa caáp treân tröïc tieáp.
Öu Ñieåm Nhöôïc Ñieåm
Quyeàn haïn vaø traùch
nhieäm ñöôïc phaân ñònh
Duy trì söï laõnh ñaïo, chæ
ñaïo taäp trung
Hoaït ñoäng nhanh choùng
( khoâng qua khu trung
Moãi nhaø quaûn lyù phaûi
ñaûm ñöông nhieàu coâng
vieäc khaùc nhau ( taøi vuï,
toå chöùc) neân khoâng ñi
Nhaø quaûn lyù deã bò quaù
3
Ng i lãnh đ oườ ạ B ph n tham m uộ ậ ư
B ph n ch c năngộ ậ ứ
B ph n Cộ ậB ph n Bộ ậB ph n Aộ ậ
Giaùm Ñoác
Phoù Giaùm Phoù Giaùm
Boä phaän A Boä phaän B Boä phaän B Boä phaän C
ÔN THI
Cô caáu naøy phuø hôïp vôùi nhöõng loaïi hình toå chöùc saûn
xuaát kinh doanh qui moâ nhoû, coâng vieäc khoâng phöùc taïp.
3. Caáu truùc chöù c naên g
Nhaân vieân trong ñôn vò ñöôïc taäp trung thaønh nhöõng boä
phaän caên cöù theo töông ñoàng veà coâng nghieäp, kyõ naêng hoaït
ñoäng : Haønh chính, taøi vuï, kyõ thuaät,…Caùc boä phaän chöùc naêng
* Öu ñieåm
- Söû duïng taøi nguyeân hieäu quaû hôn
- Phaùt huy ñöôïc taøi naêng chuyeân moân cuûa nhaân vieân
Caáp quaûn lyù khoâng phaûi giaûi quyeát söï vieäc söï vuï neân coù ñieàu
kieän taäp trung cho nhöõng vaán ñeà lôùn coù tính chieán löôïc
* Nhöôïc ñieåm
- Taêng theâm döï phaân chia giöõa caùc ñôn vò chöùc naêng, vieäc phoâí
hôïp kieåm tra seõ khoù hôn
- Moãi ñôn vò chöùc naêng chæ lo theo ñuoåi muïc tieâu cuûa mình maø
boû queân muïc tieâu chung cuûa toå chöùc
Thöôøng xuyeân xaûy ra caùc maâu thuaån giöõa caùc ñôn vò chöùc
CH NG IVƯƠ
K HO CH S N XU T KINH DOANH NÔNG NGHI PẾ Ạ Ả Ấ Ệ
I. Ý NGHĨA:
- K ho ch là m t ch c năng và công c quan tr ng c a công tác qu n lý. K ho ch là quáế ạ ộ ứ ụ ọ ủ ả ế ạ
trình xác đ nh nh ng m c tiêu và quy t đ nh nh ng bi n pháp t t nh t đ th c hi n nh ngị ữ ụ ế ị ữ ệ ố ấ ể ự ệ ữ
m c tiêu đó.ụ
- K ho ch s n xu t kinh doanh trong c s nông nghi p bao g m:ế ạ ả ấ ơ ở ệ ồ
+ Xác đ nh m c tiêu c a c s , t ng b ph n. M c tiêu là nh ng mong đ i mà nhà qu n lýị ụ ủ ơ ở ừ ộ ậ ụ ữ ợ ả
mu n đ t t i trong t ng lai c a t ch c mình. M c tiêu tr l i câu h i đ n v t n t i đố ạ ớ ươ ủ ổ ứ ụ ả ờ ỏ ơ ị ồ ạ ể
làm gì? M c tiêu th ng là nh ng m c c th , linh ho t và phát tri n t ng b c đ n m cụ ườ ữ ố ụ ể ạ ể ừ ướ ế ụ
đích lâu dài c a t ch c.ủ ổ ứ
+ Xác đ nh bi n pháp đ đ t đ c m c tiêu m t cách hi u qu nh t.ị ệ ể ạ ượ ụ ộ ệ ả ấ
- K ho ch giúp ng i qu n lý ch đ o s n xu t m t cách khoa h c, t p trung khai thác m iế ạ ườ ả ỉ ạ ả ấ ộ ọ ậ ộ
ti m năng đ nâng cao năng l c s n xu t và hi u qu kinh doanh.ề ể ự ả ấ ệ ả
- Giúp ng i qu n lý tránh r i ro, ch đ ng ng phó.ườ ả ủ ủ ộ ứ
- Giúp ng i qu n lý nh n ra m t m nh và m t y u, tìm ra các gi i pháp thích h p.ườ ả ậ ặ ạ ặ ế ả ợ
II. NGUYÊN T C XÂY D NG K HO CH:Ắ Ự Ế Ạ
1. Đ c đi m c a ngành chăn nuôi:ặ ể ủ
- Ph thu c nhi u vào thiên nhiên: khí h u, mùa v , d ch b nh.ụ ộ ề ậ ụ ị ệ
- K t h p ch t ch gi a tái s n xu t t nhiên và tái sx kinh t .ế ợ ặ ẽ ữ ả ấ ự ế
- Th i gian lao đ ng và th i gian s n xu t không th ng nh t.ờ ộ ờ ả ấ ố ấ
→ Do đó, k ho ch s n xu t chăn nuôi mang tính d đoán nhi u h n nh ng ngành khác,ế ạ ả ấ ự ề ơ ữ
trong quá trình th c hi n ph i luôn đi u ch nh cho phù h p.ự ệ ả ề ỉ ợ
4
Ngöôøi laõnh Boä phaän chöùc
Boä phaän A Boä phaän CBoä phaän B
ÔN THI
2. Nguyên t c l p k ho ch: ắ ậ ế ạ K ho ch xây d ng ph i:ế ạ ự ả
- Phù h p v i nhu c u th tr ng: tính th ng nh t gi a các ngành.ợ ớ ầ ị ườ ố ấ ữ
- Đ m b o tính khoa h c: N i dung k ho ch ph n ánh đúng yêu c u c a qui lu t kinh t ,ả ả ọ ộ ế ạ ả ầ ủ ậ ế
bi t v n d ng qui lu t t nhiên và qui lu t xã h i trong k ho ch, ph i có tính th ng nh tế ậ ụ ậ ự ậ ộ ế ạ ả ố ấ
v i các ngành khác ( tr ng tr t, thu s n …). Ngoài ra còn v ch ra đ c ph ng án t i u.ớ ồ ọ ỷ ả ạ ượ ươ ố ư
- Đ m b o tính linh ho t: Có th thay đ i h ng s n xu t kinh doanh, thêm b t chi tiêu, bả ả ạ ể ổ ướ ả ấ ớ ổ
sung bi n pháp ..ệ
- Đ m b o tính pháp lý.ả ả
III. CÁC B C TRONG QUÁ TRÌNH XÂY D NG K HO CH:ƯỚ Ự Ế Ạ
- Xây d ng k ho ch là ho t đ ng có tính đ nh h ng nh m xác đ nh chính xác m c tiêu vàự ế ạ ạ ộ ị ướ ằ ị ụ
làm th nào đ đ t đ c m c tiêu đó.ế ể ạ ượ ụ
- Quá trình xây d ng k ho ch có th b t đ u t trên xu ng ho c t d i lên. Trong quáự ế ạ ể ắ ầ ừ ố ặ ừ ướ
trình này, công vi c c a nhà qu n lý là đ a ra nh ng nh n đ nh v tình hình chung, xác đ nhệ ủ ả ư ữ ậ ị ề ị
m c đích và tri t lý kinh doanh c a đ n v , thi t l p các ch đ u tiên và đ ra các chínhụ ế ủ ơ ị ế ậ ế ộ ư ề
sách. Trên c s các y u t đình h ng này, các nhà qu n lý v ch ra các m c tiêu và ch ngơ ở ế ố ướ ả ạ ụ ươ
trình hành đ ng. Nh v y trong đ n v th ng có 2 lo i k ho ch:ộ ư ậ ơ ị ườ ạ ế ạ
1. Các nhà qu n lý c p cao đ m nhi m vai trò v ch ra k ho ch chi n l c.ả ấ ả ệ ạ ế ạ ế ượ
2. Các nhà qu n lý c p d i v ch ra k ho ch tác nghi p.ả ấ ướ ạ ế ạ ệ
→ Gi a các lo i k ho ch khác nhau th i h n, khuôn kh và nêu ra nh ng m c tiêu.ữ ạ ế ạ ở ờ ạ ổ ữ ụ
Các kh tác nghi p th i h n có th là hàng ngày, hàng tu n hay hàng tháng. Các kh chi n l cệ ờ ạ ể ầ ế ượ
th ng vài năm tr lên, bao quát các lĩnh v c r ng h n và có ít nh ng chi ti t xác đ nh h n.ườ ở ự ộ ơ ữ ế ị ơ
* Thí d : ụ
B c 1.ướ Xác đ nh s m ng và m c tiêu c a đ n v : Gi i quy t đ c các câu h i:ị ứ ạ ụ ủ ơ ị ả ế ượ ỏ
1. Chúng ta là ai?
2. Đ n v chúng ta mu n tr thành nh th nào?ơ ị ố ở ư ế
3. Các m c tiêu đ nh h ng chúng ta là gì?ụ ị ướ
4. Các m c tiêu này t o ra nh ng ph ng h ng r ng l n cho vi c ra quy t đ nh và khôngụ ạ ữ ươ ướ ộ ớ ệ ế ị
thay đ i trong nhi u năm.ổ ề
Quá trình này đ c hình thành và phát tri n su t trong b c 2.ượ ể ố ướ
B c 2.ướ Phân tích SWOT
Đ xây d ng KH đ c chính xác, th c ti n và khoa h c ta l p ma tr n SWOT. Đây là côngể ự ượ ự ể ọ ậ ậ
c k t h p quan tr ng có th giúp nhà qu n lý phát tri n 4 lo i chi n l c sau:ụ ế ợ ọ ể ả ể ạ ế ượ
1. Nh ng chi n l c SO: S d ng nh ng đi m m nh bên trong đ n v đ t n d ng nh ngữ ế ượ ử ụ ữ ể ạ ơ ị ể ậ ụ ữ
c h i bên ngoài do th i c mang l i.ơ ộ ờ ơ ạ
2. Nh ng chi n l c WO: C i thi n nh ng đi m y u bên trong b ng cách t n d ng nh ngữ ế ượ ả ệ ữ ể ế ằ ậ ụ ữ
c h i bên ngoài. Đôi khi nh ng c h i l n bên ngoài đang t n t i nh ng đ n v có nh ngơ ộ ữ ơ ộ ớ ồ ạ ư ơ ị ữ
đi m y u bên trong ngăn c n nó khai thác nh ng c h i này. ể ế ả ữ ơ ộ
3. Nh ng chi n l c ST: S d ng nh ng đi m m nh c a đ n v đ tránh kh i hay làm gi mữ ế ượ ử ụ ữ ể ạ ủ ơ ị ể ỏ ả
đi nh h ng c a nh ng m i đe do bên ngoài.ả ưở ủ ữ ố ạ
4. Nh ng chi n l c WT: Là nh ng chi n l c phòng th nh m làm gi m nh ng đi m y uữ ế ượ ữ ế ượ ủ ằ ả ữ ể ế
bên trong và tránh kh i nh ng đe do bên ngoài.ỏ ữ ạ
B c 3ướ . Xây d ng các chi n l c đ l a ch n: ự ế ượ ể ự ọ
Trên c s đánh giá SWOT, nh ng ng i tham gia v ch k ho ch c n v ch ra các chi nơ ở ữ ườ ạ ế ạ ầ ạ ế
l c d th o đ sau đó ch n 1 chi n l c thích h p nh t cho đ n v trong hoàn c nh hi nượ ự ả ể ọ ế ượ ợ ấ ơ ị ả ệ
t i. Thông th ng là các chi n l c sau: ạ ườ ế ượ
1. Chi n l c thâm nh p th tr ngế ượ ậ ị ườ
2. Chi n l c m r ng th tr ngế ượ ở ộ ị ườ
5