Ẫ Ớ

VĂN M U L P 12

Ơ

Ủ   Ổ Ơ Ầ BÀI PHÂN TÍCH HAI KH  TH  Đ U BÀI TH  "SÓNG" C A Ỳ

N  SĨ XUÂN QU NH

ơ ẻ ừ ữ

ố ỳ ỹ ưở ề ộ ộ ố ố ữ

ữ ơ ữ ế ấ ắ  xu t s c tr    kháng ng thành t Xuân Qu nh là m t trong s  nh ng nhà th  tr ơ ữ ế ấ ấ ế   t r t nhi u và r t thành công chi n ch ng M  và là m t trong s  ít nh ng nhà th  n  vi ộ ề ề ủ ề ề ấ ắ v  đ  tài tình yêu. M t trong nh ng thành công xu t s c v  đ  tài này c a n  sĩ là bài   ổ ơ ầ ơ th  “Sóng”, hai kh  th  đ u bài th  n  thi sĩ vi t:

ẽ ặ

ể ữ ộ “D  d i và d u êm Ồ n ào và l ng l ể Sông không hi u n i mình Sóng tìm ra t n bậ

ỗ ồ ồ ự Ôi con sóng ngày x aư Và ngày sau v n thẫ ế ọ N i khát v ng tình yêu ẻ B i h i trong ng c tr ”

ỳ ồ ườ ắ ẩ ầ i ph  n  nhi u tr c  n, v n th

ằ ắ ề ế ậ

ườ ờ

ơ ề

ộ ự ổ ỡ ả ơ

ế ẩ ọ ố

ơ ượ ờ ẫ ế ữ ơ ọ ỳ ị ơ  ụ ữ ơ   t và h n h t luôn b t lên khát ng. Bài th  “Sóng” ra đ i năm 1967 trong   ả    c a nhà th  v  vùng bi n Diêm Đi n t nh Thái Bình và lúc này thì b n ậ   c in trong t p  Tình yêu là đi uề  bí  n nên ngàn đ i v n cu n hút con     i, tình yêu trong th  Xuân Qu nh chính là nh ng bông hoa d c chi n hào làm d u đi

ệ ủ ủ ơ ế Th  Xuân Qu nh là ti ng lòng c a tâm h n ng ệ ừ ồ ừ ủ c a bà v a chân thành đ m th m, v a n ng nàn mãnh li ơ ị ờ ế ề ạ ọ t v  h nh phúc bình d  đ i th v ng da di ự ế ủ ề ỉ ể ế chuy n đi th c t ừ thân nhà th  cũng v a tr i qua m t s  đ  v  trong tình yêu. Bài th  đ “Hoa d c chi n hào” năm 1968. ườ ng ự ố s  kh c li ế t c a chi n tranh.

ơ ể ơ ị

ạ ơ ử ụ ườ ữ ể ễ ả ữ ể ơ ả  nh ng dòng c m xúc ào

ể ơ ậ  Th  th  này th ơ ử ụ ệ ầ

ố ủ t . Bài th  s  d ng cách hi p v n giãn cách, hi p v n chân  ệ ở ệ ơ

ạ ơ

ng dùng đ  di n t ầ ự ệ ưở ơ ữ ữ ả ẵ ư ậ ể ề ạ ơ ậ ủ ể uy n chuy n cho c  bài th . Âm h ng c a bài th  là âm h

ề ơ

ỗ ữ ưở ạ ả t c a dòng c m xúc ào

ấ ượ ẽ ế ề ơ ỉ ệ   Trong bài th  “Sóng”, nhà th  s  d ng th  th  năm ch , đây là th  th  có nh p đi u ạ   ồ t, nhanh, m nh, d n d p. ữ   ở ố ả ệ  nh ng h i h , mãnh li ế   ế  các ti ng ti ng cu i c a các câu ch n. H n n a bài th  có s  luân phiên v  thanh đi u  ưở   ủ ố ủ ng cu i c a các câu th . Nh  v y nh ng th  pháp ngh  thu t sáng t o đã t o nên âm h ơ ạ ị ng d t dào  nh p nhàng,    ố ữ ạ   ộ ủ c a nh ng con sóng mà m i câu th  là m t con sóng, chúng g i lên nhau ch y đ u, ch y ạ   ệ ủ ự ơ ố ế ề t đ u đ n cu i bài th . Nh ng con sóng là s  trào dâng mãnh li ủ   ữ ng v  con sóng trong bài th  không ch  là c a  vì th  mà  n t trong lòng n  sĩ. Có l

ượ ậ

ể ậ ệ ồ ạ ơ  đã t p trung xây d ng trong bài th . Sóng bi n và sóng tình có lúc t n t

ế ộ

ể ấ ị ng ngh  thu t mà tác ể i song song ể ạ i hòa làm m t, trong sóng bi n có sóng ể i th y nh p dào d t c a sóng bi n. Suy cho cùng sóng bi n và

ậ ể ể ữ ủ ệ ủ sóng bi n mà còn là c a sóng tình. Đây cũng chính là hai hình t ự ả gi ẻ ẹ ể đ  soi chi u, tôn vinh v  đ p cho nhau, có lúc l ạ ủ ạ tình, trong sóng tình ta l ơ ạ ượ ng ngh  thu t đ  bi u đ t cho cái tôi tr  tình c a nhà th . sóng tình là hai hình t

ậ ượ ặ ể ả Qua hai kh  th  đ u n  sĩ đã cho chúng ta c m nh n đ

ể ổ ơ ầ ữ ữ ữ ạ

ữ ữ ự ạ ữ ươ ớ n t

ủ   c đ c đi m c a nh ng con ữ ứ ự sóng bi n và nh ng con sóng tình yêu, nh ng con sóng luôn ch a đ ng nh ng tr ng thái   ố ậ ơ  ở ầ đ i l p và luôn có nh ng khát khao v i nh ng s  vĩ đ i, bao la. M  đ u, nhà th t:ế vi

ẽ ữ ộ “D  d i và d u êm ặ Ồ n ào và l ng l ”

ớ ả ừ ơ ở ầ

ữ ộ ặ i hai c p tính t ặ

ể ừ  trái nghĩa là quan h  t ơ ữ ố ỳ

trái nghĩa đ  miêu t ườ ng ph n “tuy – nh ng”, th ể  “và” v n bi u đ t quan h ưở ệ ừ ể ạ ử ụ ữ ố ế ặ ộ

ồ ạ ể ỉ

ố ậ ủ ự ặ ạ ứ ư ạ ư ố ậ ạ ng nh  đ i l p l ữ ộ .Nh ng tr ng thái đ i l p c a sóng

ư ậ ộ ẽ i ch a đ ng s  l ng l ồ ữ ườ

ệ ồ ử ụ ể ả ặ    đã s  d ng t  đ c ẽ ồ ữ   ng đ ng gi a ạ ự ươ ế   bi u đ t s  t ệ  ệ ừ i s  d ng quan h  t ố   ể i th ng ng, c ng thêm, n i ti p. Nh  v y nh ng đ c đi m t ị   i trong m t ch nh th  là sóng. Trong cái d  d i có cái d u êm,   cũng chính là  ồ   i ph  n  khi yêu. Trong tình yêu, tâm h n ổ ế   t, cũng   có khi sôi n i cu ng nhi

ằ ắ ờ Trong hai câu th  m  đ u tác gi ủ ể ị đi m c a sóng bi n: “d  d i – d u êm”, “ n ào – l ng l ”. Thông th ặ ữ nh ng c p tính t ở ư nh ng   đây nhà th  n  Xuân Qu nh l ưở ộ c ng h ấ ớ nh t v i nhau và luôn t n t ạ ự ồ ứ ự trong s   n ào l ố ậ ụ ữ ạ ữ nh ng tr ng thái đ i l p trong tâm h n ng ộ ầ ặ ề ụ ữ ườ i ph  n  không h  bình l ng mà đ y bi n đ ng:  ng ệ , kín đáo, có lúc đ m th m, lúc h n ghen… có khi e l

ả ế ụ ử ụ ơ ế ệ

ti p t c s  d ng bi n pháp nhân hóa trong hai câu th  ti p theo, con sóng ừ ừ ộ ớ ượ Tác gi c nhân hóa qua đ ng t “tìm” trong hành trình t sông ra t ể i bi n: đ

ổ ể ể ậ “Sông không hi u n i mình Sóng tìm ra t n b ”

ộ ừ ệ Tác gi

ả ượ ự ố ỏ ủ ộ ữ

ử ụ  đã khéo léo s  d ng đ ng t ủ ữ ể ươ ớ ạ ố ạ ộ i nh ng ph m vi r ng l n bao la “b ”. Nh  v y trong b n câu th ủ ộ n t

ư ậ ủ ự ể ạ

ữ ự ể ể ố ẳ ả ử ụ ố “tìm” trong vi c nhân hóa con sóng đã cho ta   ậ   c s  ch  đ ng c a con sóng, con sóng ch  đ ng ch i b  nh ng ph m vi ch t ơ  ớ ặ    nhiên, v n có c a nh ng con sóng và i hai đ c đi m t ị ơ ể ớ   i hai câu th  đ  kh ng đ nh s  hi n nhiên, v n có cũng đã ph i s  d ng t

ấ th y đ ẹ h p “sông” đ  v ơ ầ đ u nhà th  đã giúp ta nhìn l ả chính tác gi này:

ế ẫ “Ôi con sóng ngày x aư và ngày sau v n th ”

ị ặ ẳ ờ ố ủ ừ ứ ể

ứ ự ữ ẫ

ừ ể ề ạ ẳ ậ

ờ ổ ế ể ộ ư   ữ  quá kh  “ngày x a” N  sĩ đã kh ng đ nh đ c đi m ngàn đ i v n có c a sóng, t ố ậ ế ươ ẫ   ạ ng lai “ngày sau” con sóng v n luôn ch a đ ng nh ng tr ng thái đ i l p, v n cho đ n t ậ ẫ   ị ổ ề ớ ộ luôn v n đ ng theo quy lu t trăm sông đ u đ  v  v i bi n. Tr ng t  kh ng đ nh “v n ạ ộ ầ ữ th ” m t l n n a bi u đ t m t chân lí không bao gi đ i thay.

ơ ậ ữ ườ ọ ế ạ

ớ ự Th  ca, ngh  thu t là nh ng s  sáng t o mang đ n cho ng ườ ự ả ữ ế ồ

ơ ầ ự ể ặ ả ố ả ữ i đ c nh ng c m xúc ự ỏ ệ i nh ng s  tr i nghi m phong phú. Ta t  h i vì sao ủ  nhiên, v n có c a con ch  cho chúng ta hai đ c đi m t

ế ế ể ả ệ m i, đem đ n cho tâm h n con ng ỉ trong sáu câu th  đ u tác gi ữ sóng? Đ  gi ề i đáp cho đi u này n  sĩ vi ơ t ti p hai câu th :

ỗ ồ ồ ự ọ “N i khát v ng tình yêu ẻ B i h i trong ng c tr ”

ệ ế ủ ượ ự ữ Đ n đây ta đã c m nh n đ

ồ ậ ủ ộ ủ

ứ ọ

ự ứ ướ ướ ữ ể c bi n, tr

ồ ư ậ ữ ữ

ể ọ ọ

ả ữ ế ố ồ ả ơ ấ ả   c s  xu t hi n c a m t con sóng n a đó là con sóng ồ ồ ủ ạ ổ ẻ   c a tâm h n, là con sóng c a tình yêu, mà l i là tình yêu c a tu i tr  đang b i h i, đang ệ ỏ ổ t đang th n th c trong trái tim, trong l ng ng c. Khát v ng tình yêu cháy b ng mãnh li   ạ ạ ỗ  ữ trào dâng trong lòng n  sĩ. Nh  v y đ ng tr t v t  c nh ng con sóng ào  ơ ầ   ể ở ờ  sáu câu th  đ u b  dòng c m xúc trong lòng n  sĩ cũng trào dâng. Nh ng con sóng bi n  ể   ơ đã g i nh ng con sóng tình trong lòng nhà th . Sóng bi n đã g i sóng tình hay sóng bi n chính là y u t kh i ngu n c m xúc trong lòng thi sĩ.

ể ạ ọ ượ ệ Vì sao sóng bi n l

ứ ồ ơ ợ ả ế ể

ạ i g i đ c sóng tình, l ự ươ ể  gi a sóng bi n và sóng tình có s  t ườ ể ữ ư  t nh i có s c kh i g i c m xúc mãnh li ứ ự   ng đ ng, n u sóng bi n bi n ch a đ ng ậ   i con gái đang yêu cũng có nh ng lúc gi n

ạ ươ ờ ằ ắ ẽ ữ ậ v y? Có l ố ậ ạ ữ nh ng tr ng thái đ i l p thì tâm tr ng ng ị ữ ỗ d i, h n ghen, có nh ng lúc yêu th ng d u dàng đ m th m:

i?

“Em b o anh đi đi ạ ứ Sao anh không đ ng l ợ ừ Em b o anh đ ng đ i ộ ề Sao anh v i v  ngay?”

ờ ố ậ ư ế ộ Con gái khi yêu luôn là nh  th , luôn mâu thu n, đ i l p trong l

ế ườ ắ ắ

ố ỏ

i con gái mà không bi ể ế ề ộ ộ ẹ ữ ậ ớ

ể ươ ớ ừ ỏ ữ ả ỏ n t

ệ ộ

ệ ờ

t Nam là m t n ư ưở ặ  t ắ ữ ơ ớ ế ế ắ ẫ i nói và hành đ ng.   ẳ N u ế  yêu m t ng ộ ắ   ườ  đó thì ch c ch n i  t nhìn th ng vào m t ng ủ   ẹ ọ ươ ẽ ề ằ ng cô gái tr n v n.Hành trình c a m t đi u r ng anh chàng s  khó lòng hi u và yêu th ữ   ủ ủ ộ sóng chính là hành trình c a tình yêu. N u con sóng luôn luôn ch  đ ng ch i b  nh ng ườ ể ươ ớ   i con gái đang yêu cũng luôn i nh ng đi u r ng l n thì ng n t ch t ch i h p hòi đ  v ọ  dũng c m t ỉ ư ế i tình  b  nh ng ích k , nh  nhen đ  v luôn có khát khao nh  th  .H   ế ộ  ộ ướ ế ị yêu  bao dung . Vi ủ   ưở ả ế ng c a ng ph  n  Vi phong ki n đã đè n ng t ộ ố ế ệ ẻ  ệ ư ưở t  t ử ơ c có l ch s   n m t nghìn năm phong ki n và ch  đ ụ ữ t. Th i kì nh ng năm 1967  nh h ậ ng h  phong ki n ch c ch n còn, mà th m chí còn r i r t đ n m t s  th  h  tr

ư ở ườ ệ ạ Xuân Qu nh ta b t g p m t con ng i hi n đ i, thông minh và

ộ ạ ộ ướ ớ ế ệ hi n nay th  nh ng  ắ ả s c s o,luôn khát khao h ắ ặ ỳ i m t tình yêu vĩ đ i. ng t