L I M Đ UỜ Ở Ầ
Trong b i c nh toàn c u hóa kinh t nh hi n nay, quy lu t giá tr đóngố ả ầ ế ư ệ ậ ị
vai trò quy lu t kinh t quan tr ng nh t c a s n xu t hàng hóa. Do đó mà ậ ế ọ ấ ủ ả ấ ở
đâu có s n xu t và trao đ i hàng hóa thì đó có s xu t hi n c a quy lu t giáả ấ ổ ở ự ấ ệ ủ ậ
tr . S n xu t hàng hóa ch u tác đ ng c a các quy lu t kinh t nh : quy lu tị ả ấ ị ộ ủ ậ ế ư ậ
quan h s n xu t ph i phù h p v i trình đ phát tri n c a l c l ng s n xu t;ệ ả ấ ả ợ ớ ộ ể ủ ự ượ ả ấ
quy lu t cung – c u; quy lu t l u thông ti n t ; quy lu t c nh tranh,... Nh ngậ ầ ậ ư ề ệ ậ ạ ư
vai trò c s cho s chi ph i n n s n xu t hàng hóa thu c v quy lu t giá tr .ơ ở ự ố ề ả ấ ộ ề ậ ị
Quy lu t giá tr là quy lu t kinh t căn b n c a s n xu t và trao đ i hàng hóa,ậ ị ậ ế ả ủ ả ấ ổ
đâu có s n xu t và trao đ i hàng hóa thì đó có s t n t i và phát huy tácở ả ấ ổ ở ự ồ ạ
d ng c a quy lu t giá tr . Nh n th c đ c v n đ này, em đã quy t đ nh ch nụ ủ ậ ị ậ ứ ượ ấ ề ế ị ọ
đ tài : “Phân tích 3 tình hu ng trong th c t đ làm rõ tác đ ng c a quy lu tề ố ự ế ể ộ ủ ậ
giá tr trong n n kinh t Vi t Nam hi n nay” làm đ tài nghiên c u. ị ề ế ở ệ ệ ề ứ Tuy đã
r t c g ng song bài vi t c a em v n còn nhi u thi u sót, r t mong nh nấ ố ắ ế ủ ẫ ề ế ấ ậ
đ c s thông c m, góp ý, ch nh s a t th y cô và các b n.ượ ự ả ỉ ử ừ ầ ạ
N I DUNG CHÍNHỘ
Ch ng I. N i dung, yêu c u và tác đ ng c a quy lu t giá tr - quyươ ộ ầ ộ ủ ậ ị
lu t c b n c a s n xu t và trao đ i hàng hóaậ ơ ả ủ ả ấ ổ
1. N i dung và yêu c u c a quy lu t giá trộ ầ ủ ậ ị
Quy lu t giá tr là quy lu t kinh t căn b n c a s n xu t và trao đ i hàngậ ị ậ ế ả ủ ả ấ ổ
hóa, đâu có s n xu t và trao đ i hàng hóa thì đó có s t n t i và phát huyở ả ấ ổ ở ự ồ ạ
tác d ng c a quy lu t giá tr .ụ ủ ậ ị
Theo yêu c u chung c a quy lu t giá tr , vi c s n xu t và trao đ i hàngầ ủ ậ ị ệ ả ấ ổ
hóa ph i d a trên c s hao phí lao đ ng xã h i c n thi t. Trong kinh t hàngả ự ơ ở ộ ộ ầ ế ế
hóa, m i ng i s n xu t t quy t đ nh hao phí lao đ ng cá bi t c a mình cònỗ ườ ả ấ ự ế ị ộ ệ ủ
giá tr c a hàng hóa đ c quy t đ nh b i hao phí lao đ ng xã h i c n thi t. Vìị ủ ượ ế ị ở ộ ộ ầ ế
v y, ng i s n xu t mu n tiêu th đ c hàng hóa, bù đ p đ c chi phí vàậ ườ ả ấ ố ụ ượ ắ ượ
mu n có lãi thì c n đi u ch nh cho hao phí lao đ ng cá bi t c a mình phù h pố ầ ề ỉ ộ ệ ủ ợ
v i m c chi phí mà xã h i ch p nh n đ c.ớ ứ ộ ấ ậ ượ
Trong l u thông hay trao đ i hàng hóa cũng ph i trên c s hao phí laoư ổ ả ơ ở
đ ng xã h i c n thi t, nghĩa là trao đ i ph i theo nguyên t c ngang giá.ộ ộ ầ ế ổ ả ắ
S v n đ ng c a quy lu t giá tr thông qua s v n đ ng c a giá c hàng hóa.ự ậ ộ ủ ậ ị ự ậ ộ ủ ả
Giá tr là c s c a giá c còn giá c là s bi u hi n b ng ti n c a giá tr nênị ơ ở ủ ả ả ự ể ệ ằ ề ủ ị
tr c h t giá c ph thu c vào giá tr . Ngoài ra, trên th tr ng giá c còn phướ ế ả ụ ộ ị ị ườ ả ụ
thu c vào các nhân t khác nh c nh tranh, cung c u, s c mua c a đ ng ti n.ộ ố ư ạ ầ ứ ủ ồ ề
S v n đ ng giá c th tr ng c a hàng hóa xoay quanh tr c giá tr c a nóự ậ ộ ả ị ườ ủ ụ ị ủ
chính là c ch ho t đ ng c a quy lu t giá tr . Thông qua s v n đ ng c a giáơ ế ạ ộ ủ ậ ị ự ậ ộ ủ
c th tr ng mà quy lu t giá tr phát huy tác d ng.ả ị ườ ậ ị ụ
2. Tác đ ng c a quy lu t giá trộ ủ ậ ị
2.1. Tác đ ng đi u ti t s n xu t và l u thông hàng hóaộ ề ế ả ấ ư
Đi u ti t s n xu t là quá trình đi u hòa, phân b các y u t s n xu tề ế ả ấ ề ổ ế ố ả ấ
gi a các ngành, các lĩnh v c c a n n kinh t . Tác đ ng này thông qua s bi nữ ự ủ ề ế ộ ự ế
đ ng c a giá c hàng hóa trên th tr ng d i tác đ ng c a quy lu t cung c u.ộ ủ ả ị ườ ướ ộ ủ ậ ầ
Khi cung nh h n c u, giá c hàng hóa cao h n giá tr , khi đó hàng hóa bánỏ ơ ầ ả ơ ị
ch y, nhà s n xu t lãi cao, h s m r ng s n xu t, tăng c ng t li u s nạ ả ấ ọ ẽ ở ộ ả ấ ườ ư ệ ả
xu t và s c lao đ ng vào ngành này. Còn khi cung l n h n c u, giá c hàngấ ứ ộ ớ ơ ầ ả
hóa th p h n giá tr , hàng hóa bán không ch y, th m chí d n đ n l v n, bu cấ ơ ị ạ ậ ẫ ế ỗ ố ộ
nhà s n xu t ph i thu h p quy mô s n xu t ho c chuy n sang đ u t m tả ấ ả ẹ ả ấ ặ ể ầ ư ở ộ
lĩnh v c khác có giá c hàng hóa cao h n.ự ả ơ
Đi u ti t l u thông cũng thông qua giá c trên th tr ng. Khi giá c thề ế ư ả ị ườ ả ị
tr ng bi n đ ng s thu hút lu ng hàng t n i giá c th p đ n n i giá c cao,ườ ế ộ ẽ ồ ừ ơ ả ấ ế ơ ả
t đó làm cho l u thông hàng hóa thông su t.ừ ư ố
Nh v y, s bi n đ ng c a giá c th tr ng không nh ng ch rõ s bi nư ậ ự ế ộ ủ ả ị ườ ữ ỉ ự ế
đ ng v kinh t mà còn có tác đ ng đi u ti t n n kinh t hàng hóa.ộ ề ế ộ ề ế ề ế
2.2. Tác đ ng kích thích c i ti n k thu t, h p lí hóa s n xu t, tăngộ ả ế ỹ ậ ợ ả ấ
năng su t lao đ ng, thúc đ y l c l ng s n xu t xã h i phát tri nấ ộ ẩ ự ượ ả ấ ộ ể
Trong n n kinh t hàng hóa, m i ng i s n xu t hàng hóa là m t ch thề ế ỗ ườ ả ấ ộ ủ ể
kinh t đ c l p, t quy t đ nh ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a mình. Tuyế ộ ậ ự ế ị ạ ộ ả ấ ủ
nhiên do đi u ki n s n xu t khác nhau nên hao phí lao đ ng cá bi t c a m iề ệ ả ấ ộ ệ ủ ỗ
ng i khác nhau. Ng i s n xu t nào có hao phí lao đ ng cá bi t nh h n haoườ ườ ả ấ ộ ệ ỏ ơ
phí lao đ ng xã h i c a hàng hóa s th có l i, thu đ c lãi cao. Ng c l iộ ộ ủ ẽ ở ế ợ ượ ượ ạ
ng i s n xu t nào có hao phí lao đ ng cá bi t l n h n hao phí lao đ ng xãườ ả ấ ộ ệ ớ ơ ộ
h i c n thi t s th b t l i, l v n. Chính vì th , đ giành đ c l i thộ ầ ế ẽ ở ế ấ ợ ỗ ố ế ể ượ ợ ế
trong c nh tranh và tránh nguy c v n , phá s n, h ph i h th p hao phí laoạ ơ ỡ ợ ả ọ ả ạ ấ
đ ng cá bi t c a mình sao cho phù h p v i hao phí lao đ ng xã h i c n thi t.ộ ệ ủ ợ ớ ộ ộ ầ ế
Mu n v y h ph i luôn tìm cách c i ti n kĩ thu t, c i ti n t ch c qu n lí,ố ậ ọ ả ả ế ậ ả ế ổ ứ ả
th c hi n ti t ki m ch t ch , tăng năng su t lao đ ng. S c nh tranh quy tự ệ ế ệ ặ ẽ ấ ộ ự ạ ế
li t càng thúc đ y quá trình này di n ra m nh m h n, mang tính xã h i h n.ệ ẩ ễ ạ ẽ ơ ộ ơ
K t qu là l c l ng s n xu t xã h i đ c thúc đ y phát tri n m nh m .ế ả ự ượ ả ấ ộ ượ ẩ ể ạ ẽ
2.3. Th c hi n s l a ch n t nhiên và phân hóa ng i s n xu tự ệ ự ự ọ ự ườ ả ấ
hàng hóa thành ng i giàu, ng i nghèoườ ườ
Quá trình c nh tranh theo đu i giá tr t t y u d n đ n s phân hóa giàuạ ổ ị ấ ế ẫ ế ự
nghèo. Nh ng ng i có đi u ki n s n xu t thu n l i, có trình đ , ki n th cữ ườ ề ệ ả ấ ậ ợ ộ ế ứ
cao, trang thi t b t t nên có hao phí lao đ ng cá bi t nh h n hao phí lao đ ngế ị ố ộ ệ ỏ ơ ộ
xã h i c n thi t, nh đó h giàu lên nhanh chóng. T đó, h mua thêm t li uộ ầ ế ờ ọ ừ ọ ư ệ
s n xu t, m r ng quy mô s n xu t kinh doanh. Còn ng c l i, nh ng ng iả ấ ở ộ ả ấ ượ ạ ữ ườ
không có đi u ki n thu n l i, làm ăn kém c i, ho c g p r i ro trong kinhề ệ ậ ợ ỏ ặ ặ ủ
doanh nên b thua l d n đ n phá s n tr thành nghèo khó.ị ỗ ẫ ế ả ở
Nh ng tác đ ng trên có ý nghĩa lí lu n và th c t vô cùng to l n: m tữ ộ ậ ự ế ớ ộ
m t, quy lu t giá tr chi ph i s l a ch n t nhiên, đào th i các y u kém, kíchặ ậ ị ố ự ự ọ ự ả ế
thích các nhân t tích c c phát tri n; m t khác, phân hóa xã h i thành k giàu,ố ự ể ặ ộ ẻ
ng i nghèo, t o ra s b t bình đ ng trong xã h i. ườ ạ ự ấ ẳ ộ Nh v y, quy lu t giá trư ậ ậ ị
v a có tác đ ng tích c c, v a có tác đ ng tiêu c c. Do đó, cùng v i vi c thúcừ ộ ự ừ ộ ự ớ ệ
đ y s n xu t hàng hóa phát tri n, nhà n c ta c n có nh ng bi n pháp đ phátẩ ả ấ ể ướ ầ ữ ệ ể
huy m t tích c c, h n ch m t tiêu c c đ đ m b o tính đ nh h ng xã h iặ ự ạ ế ặ ự ể ả ả ị ướ ộ
ch nghĩa.ủ
II. Phân tích 3 tình hu ng trong th c t đ làm rõ tác đ ng c a quyố ự ế ể ộ ủ
lu t giá tr trong n n kinh t Vi t Nam hi n nayậ ị ề ế ở ệ ệ
1. Quy lu t giá tr đi u ti t s n xu t và l u thông hàng hóaậ ị ề ế ả ấ ư
Ví d đ minh ch ng rõ cho tác đ ng đi u ti t và l u thông hàng hóa màụ ể ữ ộ ề ế ư
nhóm đã quy t đ nh ch n là tình hình giá gà gi m liên t c trong th i gian qua. ế ị ọ ả ụ ờ
Năm nay, ng i nuôi gà đang điêu đ ng b i giá gà t i các tr i chăn nuôiườ ứ ở ạ ạ
đang gi m rât manh, trong khi giá th c ăn chăn nuôi tăng cao t 5ả + , ứ ừ -10% so v iớ
đ u năm. Tính t th i đi m tháng 10 cho đ n tháng 11 này, ch trong vòngầ ừ ờ ể ế ỉ
ch a đ y m t tháng mà giá gà đã gi m h n 10.000 đ ng/kg.ư ầ ộ ả ơ ồ Giá gà tr ng t iắ ạ
chu ng hi n ch còn 18.000ồ ệ ỉ -20.000 đ ng/kg, gà tam hoàng cũng ch m cồ ỉ ở ứ
30.000 – 32.000 đ ng/kgồ. Gà th v n cũng gi m m nh, ch còn 45.000ả ườ ả ạ ỉ -48.000
đ ng/kg. Trong khi m i tháng 4-5 v a qua, giá gà tr ng m c 30.000ồ ớ ừ ắ ở ứ -32.000
đ ng/kg, gà tam hoàng 45.000ồ-48.000 đ ng/kg, gà th v n kho ng 70.000ồ ả ườ ả -
78.000 đ ng/kg. Không nh ng giá gà th t gi m mà giá tr ng gà cũng r t mồ ữ ị ả ứ ấ ả
đ m, ng i nuôi gà đ l y tr ng cũng đang b l t 200 - 300 đ ng/tr ng. ạ ườ ẻ ấ ứ ị ỗ ừ ồ ư+
V nguyên nhân c a v n đ trên, ta có th th y đ c hi n đang có r tề ủ ấ ề ể ấ ượ ệ ấ
nhi u y u t chi ph i tác đ ng làm cho giá gia c m gi m m nhề ế ố ố ộ ầ ả ạ . Th nh t làứ ấ
do giá bán l gia c m quá cao so v i giá th c. ẻ ầ ớ ự Có m t ngh ch lý là dù giá gà ộ ị ở
các trang tr i gi m nh ng ng i tiêu dùng v n ph i mua gà m c giá khá caoạ ả ư ườ ẫ ả ở ứ .
Hai là d ch cúm gia c m đ u năm v n còn tác đ ng đ n tâm lý khách hàng. Baị ầ ầ ẫ ộ ế
là các ch tr i nuôi gà tiêu th s n ph m qua th ng lái thì còn ph i qua nhi uủ ạ ụ ả ẩ ươ ả ề
n c trung gian. T khâu thu mua, lò gi t m , đ u m i bán s , ch l n, ch nhấ ừ ế ổ ầ ố ỉ ợ ớ ợ ỏ
r i m i đ n tay ng i tiêu dùng thì giá c lên cao. Còn đ i v i nh ng trangồ ớ ế ườ ả ố ớ ữ
tr i l n theo quy trình khép kín không qua khâu trung gian nào mà đ n tayạ ớ ế
ng i s d ng ngay thì giá cũng đ i lên r t caoườ ử ụ ộ ấ (giá gà ta đóng gói mà các cơ
s chăn nuôi cung c p cho các ch và siêu th trên đ a bàn cũng ch kho ng 50 –ở ấ ợ ị ị ỉ ả
54 ngàn/kg, trong khi đó giá bán t i các ch và siêu th luôn dao đ ng m c 90ạ ợ ị ộ ở ứ
– 100 ngàn đ ng/kg) .ồVà đ c bi t là gà trong n c đang ph i c nh tranh v iặ ệ ướ ả ạ ớ
ngu n gà nh p kh u t Trung Qu c, Hàn qu c cũng nh m t s n c khác.ồ ậ ẩ ừ ố ố ư ộ ố ướ
Theo s li u t C c Chăn nuôi, 9 tháng đ u năm, c n c đã nh p kh u 2.735ố ệ ừ ụ ầ ả ướ ậ ẩ
t n th t heo các lo i và 52.586 t n th t gà (trong đó có 6.147 t n gà th i nguyênấ ị ạ ấ ị ấ ả
con t Hàn Qu c), ch a k ngu n gà đ th i lo i nh p l u t Trung Qu cừ ố ư ể ồ ẻ ả ạ ậ ậ ừ ố
m i năm c tính t 70.000 - 100.000 t n.ỗ ướ ừ ấ Nguyên nhân là do giá thành lo iạ
hàng này khá r vì ẻgiá th t gà nh p hi n ch có 0,85 USD/kg (kho ng 16.000ị ậ ệ ỉ ả
đ ng/kg) trong khi giá thành chăn nuôi 1 kg gà h i trong n c đã lên đ nồ ơ ướ ế
30.000 đ ng/kgồ, thu hút m nh khách hàng các b p ăn t p th và các c a hàngạ ở ế ậ ể ử
kinh doanh ăn u ng.ố
1.1. V đi u ti t s n xu tề ề ế ả ấ
Qua ví d trên, chúng ta có th th y rõ m t th nh t c a tác đ ng đ uụ ể ấ ặ ứ ấ ủ ộ ầ
tiên trong quy lu t giá tr : Tác đ ng đi u ti t s n xu t - Thông qua s bi nậ ị ộ ề ế ả ấ ự ế
đ ng c a giá c hàng hóa trên th tr ng mà y u t s n xu t đ c phân bộ ủ ả ị ườ ế ố ả ấ ượ ổ
thích h p. đây, giá gà gi m s làm ng i nông dân đang chăn nuôi gà v iợ Ở ả ẽ ườ ớ
quy mô l n ph i ch u thi t thòi khi bán gà v i m c giá này, nh nh t là h lãiớ ả ị ệ ớ ứ ẹ ấ ọ
đ c ít còn n ng h n đó là h ph i ch u l v n. Và đ tránh g p ph i tìnhượ ặ ơ ọ ả ị ỗ ố ể ặ ả
tr ng l v n này thì ngoài vi c thu h p quy mô chăn nuôi gà, ng i nông dânạ ỗ ố ệ ẹ ườ
đ ng nhiên s chuy n sang chăn nuôi con v t khác có giá ươ ẽ ể ậ tr cao ịh n, chínhơ
đi u này đã làm gi m s c chăn nuôi gà, đ ng th i cũng t o thêm ngu n cungề ả ứ ồ ờ ạ ồ
c p các lo i v t nuôi khác đ đáp ng k p th i nhu c u c a xã h i hi n nay.ấ ạ ậ ể ứ ị ờ ầ ủ ộ ệ
M t s ch tr i gà do thua l n ng nên đã chuy n sang nuôi gia công cho cácộ ố ủ ạ ỗ ặ ể
doanh nghi p n c ngoài nh ng cũng đang g p khó khăn do các công ty n cệ ướ ư ặ ướ
ngoài cũng đang thua l n ng. Ch ng h n, Công ty CP Vi t Nam đang l 72 tỗ ặ ẳ ạ ệ ỗ ỉ
đ ng/tháng, Emivest l 60 t đ ng/tháng, Japfa l 48 t đ ng/tháng... T đây taồ ỗ ỉ ồ ỗ ỉ ồ ừ