Qun lý đào to
----------------------
QU N LÝ QUÁ TRÌNH ĐÀO T O VÀ PHÁT TRI N NGU N NHÂN L C
Đào t o ngu n nhân l c m t trong nh ng nhân t quan tr ng đ t o ra l i th c nh tranh c a ế
doanh nghi p. Đ doanh nghi p ho t đ ng có hi u qu thì đào t o ngu n nhân l c ph i đóng m t
vai trò chi n l c trong các ho t đ ng kinh doanh c a doanh nghi p. M t s n i dung c b n đ cế ượ ơ ượ
trình bày trong ph n này:
1. Khái ni m v đào t o ngu n nhân l c
2. Quá trình đào t o
Phân tích nhu c u đào t o
c đ nh m c tiêu đào t o
c đ nh n i dung ph ng pháp đào t o ươ
c đ nh kinh phí đào t o
Đánh giá k t qu đào t oế
1. Khái ni m v đào t o ngu n nhân l c
Đào t o m t quá trình cung c p cho ng i lao đ ng nh ng k năng c n thi t đ h th c hi n ườ ế
công vi c t t h n. ơ
T i sao nói đào t o ngu n nhân l c là m t ho t đ ng h t s c c n thi t trong các t ch c? ế ế
Đào t o cho ng i lao đ ng là m t ho t đ ng h t s c c n thi t vì: ườ ế ế
Đáp ng đ c yêu c u c a công vi c: Công vi c thay đ i, công vi c m i đ u đòi h i ng i lao ượ ườ
đ ng có nh ng k năng c n thi t đ th c hi n. ế
Đáp ng nhu c u h c t p c a ng i lao đ ng ườ
Ho t đ ng đào t o chính là m t kho n đ u t c n thi t cho t ng lai ư ế ươ
2. Quá trình đào t o
m t quá trình bao g m 6 b c sau: ướ
2.1 B c 1: Phân tích nhu c u đào t oướ :
vi c xác đ nh tính c n thi t c a ho t đ ng đào t o ế
c ngun nhân c n ph i đào t o
Thi u k năngế
Th c hi n công vi c không t t
Dou c u c a công ngh m i/ s n ph m m i/ công vi c m i
Dou c u c a khách hàng
Doc tiêu th c đ đánh giá k t qu công vi c cao lên ế
1
2
Vi c đánh g nhu c u đào t o có liên quan đ n: ế
Phân tích nhu c u c a t ch c: Liên quan đ n vi c xác đ nh tính phù h p c a ho tế
đ ng đào t o v i chi n l c kinh doanh c a t ch c, xác đ nh các ngu n l c s n có, s ế ượ
đ ng tình- ng h c a các c p lãnh đ o/ c a đ ng nghi p đ i v i các ho t đ ng đào t o.
Phân tích nhu c u đào t o c a ng i lao đ ng: ườ s giúp cho vi c xác đ nh ai là ng i ườ
c n đ c đào t o. ượ
c đ nh các nguyên nhân d n đ n k t qu công vi c không t t: Có ph i do ế ế
thi u trình đ - k năng- kh năng hay do các v n đ liên quan đ n vi c t oế ế
đ ng l c ho c thi t k công vi c ch a h p lý ế ế ư
c đ nh ai là ng i c n đào t o ườ
c đ nh ai là ng i s n sàng đ đ c đào t o ườ ượ
Phân tích công vi c: bao g m vi c xác đ nh t m quan tr ng c a ng vi c các
trình đ , k năng, k x o c n ph i chú tr ng trong côngc đào t o đ ng i lao đ ng th c ườ
hi n t t công vi c đó
2.2 B c 2: Xác đ nh m c tiêu đào t oướ : Là vi c xác đ nh
c k năng c th s đào t o
Th i gian đào t o
S ng i đ c đào t o ườ ượ
c đ nh ai ng i đào t o: cán b đào t o nh ng ng i trong ng ty hay ườ ườ
thuê t c t ch c bên ngoài?
Tính th ng xuyên trong vi c t ch c các l p đào t oườ
2.3 B c 3: Xác đ nh n i dung và ph ng pháp đào t oướ ươ
2.3.1 N i dung đào t o ph thu c vào:
M c tiêu đào t o
Th i gian c a khoá đào t o
Nhu c u c a ng i đ c đào t o, c a t ch c ườ ượ
Trình đ , kinh nghi m c a ng i đào t o. ườ
2.3.2 Các ph ng pháp đào t o:ươ
a/ c ph ng pháp trình bày i gi ng đ n thu nươ ơ : c ph ng pháp trong đó ng iươ ườ
h c ch đ n thu n là nh ng ng i nh n thông tin t phía ng i đào t o. ơ ườ ườ Đó là:
Cung c p bài gi ng theoch truy n th ng
Cung c pi gi ng v i s h tr c a các ph ng ti n k thu t hi n đ i nh đèn chi u, video, ươ ư ế
y tính.
2
Qun lý đào to
----------------------
b/ c ph ng pháp đào t o theo ki u trao đ i thông tin 2 chi u:ươ Đ c p đ n c ph ng ế ươ
pháp đào t o mà trong đó ng i h c đóng m t vai trò quan tr ng trong vi c xây d ngi gi ng. ườ
(i) Đào t o trên công vi c : Là ph ng pháp đào t o tr c ti p t i n i làm vi c trong đó ng iươ ế ơ ườ
h c s đ c h c nh ng ki n th c, k năng c n thi t cho công vi c qua th c t th c hi n công ượ ế ế ế
vi c d i s h ng d n c a nh ng lao đ ng lành ngh h n. ướ ướ ơ Đây ng b c b t đ u quanướ
tr ng cho các ch ng trình đào t o chính th c đ i v i nhân viên c a công ty. ươ
T i sao c n ph i đào t o trên công vi c?
Đào t o trên công vi c là m t ph n đào t o nhân viên r t quan tr ng đ h tr b sung cho
các nh th c đào t o ngoài công vi c. Đây m t ph ng pháp r t hi u qu trong vi c ươ
truy n đ t các ki n th c và k năng liên quan tr c ti p v i ng vi c thông qua hình th c ế ế
ti p c n tr c ti p v i th c t d i s ch d n tr c ti p c a m t ng i h ng d n t i n i làmế ế ế ướ ế ườ ướ ơ
vi c.
Các l i th c a đào t o trên công vi c ế
c ki n th c và k năng làm vi c c th đ c truy n đ t tr c ti p cho ng i nhânế ượ ế ườ
viên
Đây hình th c đào t o liên quan đ n công vi c c th c a ng i nhân viên ế ườ
Hình th c đào t o này kh năng phù h pd ch p nh n b i m t ng i nhân ườ
viên c th
Nhân viên tr c ti p liên h v i ng i ph trách tr c ti p ch u trách nhi m quan tâm ế ườ ế
giúp đ , đi u ch nh sai sót và nâng cao k năng cho anh ta.
Nh ng sai t s đ c đi u ch nh k p th i tr c khi nó tr thành m t thói quen làm ượ ướ
vi c t i.
Nhân viên s có đ c kinh nghi m trong môi tr ng làm vi c th c t ựơ ườ ế
Nhân viên s tr c ti p s n xu t và làm vi c trong quá trình h c t p ế
Nh ng ai nên đ c đào t o? ượ
T t c các nhân viên m i không k trình đ hay b ng c p c a h đ n m c nào đ u nên ế
đ c đào t o trênng vi c. Nh ng nhân viên hi n t i cũng nên đ c đào t o n u h ch aượ ựơ ế ư
đ c h c các k năng đúng. Th ng xuyên nên có các kỳ ki m tra và đào t o l i nhân viênượ ườ
đ đ m b o r ng nhân viên kng ti p nh n các k năng thói quen làm vi c không t t. ế
Ai có trách nhi m cho vi c đào t o trên công vi c?
Nh ng ng i ph trách, nh ng đ i tr ng, các qu n đ c nh ng nhà qu n đ u ườ ưở
trách nhi m trong vi c đào t o và đào t o l i nh ng nhân viên d i quy n mình. N u công ướ ế
vi c ngày càng tr n ph c t p h n qua các năm thì anh/ch s ng g p nhi u khó khăn ơ
h n trong vi c đào t ophát tri n nhân viên. Vì th , công vi c đào t o s đ n gi n h nơ ế ơ ơ
r t nhi u n u anh/ch có m t k ho ch và t ch c các ch ng trình đào t o trên công vi c ế ế ươ
ngay trong phòng c a anh/ch .
Đào t o trên công vi c s đem l i nh ng l i ích gì?
M t nhân viên đ c đào t o s c n ít s giám sát và ch d n khi m vi c. M i ng i đ u ựơ ườ
mong mu n th c hi n t t h n công vi c c a mình mà không c n s tr giúp quá nhi u t ơ
ng i ph trách. Th c hi n công vi c t t h n s đem l i ít sai sót trongng vi c h n.ườ ơ ơ
3
4
M t nhân viên đ c đào t o có th làm vi c m t cách đ c l p. Vi c trao quy n th c hi n ượ
công vi c cho nn vn s giúp ng i ph trách th c hi n cácng vi c nh l p k ho ch, ườ ư ế
t ch c, ki m tra và ch d n các ho t đ ng m t cách tho i mái ch đ ng h n. ơ
M t nhân viên đ c đào t o s có th cung c p cho anh/ch các thông tin v nh ng sai sót ựơ
c n đi u ch nh trong công vi c vì h là nh ng ng i hi u bi t và g n gũi v i ng vi c c a ườ ế
h .
Đào t o trên ng vi c bao g m m t s ph ng pp sau: ươ
-Đào t o theo ki u th c t p: Ng i h c ngh t i quan sát m t nhân viên làm vi c,ườ
ghi chép suy ng m, sau đó s th làm theo mà không h ng d n c th c a ng i ướ ườ
đang đ m nh n vi c này.
-Đào t o theo ki u ch d n công vi c: Ng i d y có các h ng d n t m , chi ti t đườ ướ ế
ng i lao đ ng n m đ c.ườ ượ
-Đào t o theo ki u h c ngh : B t đ u b ng vi c h cthuy t, sau đó đ c làm th ế ượ
d i s ch d n c a công nhân lành ngh .ướ
-m c p và ch b o: B n ch t c a ph ng pháp này ng i lao đ ng lành ngh ươ ườ
h n, gi i h n s h ng d n, kèm c p nh ng ng i kém h n. Ng i lao đ ng đ c đ aơ ơ ướ ườ ơ ườ ượ ư
đ n n i làm vi c, h c t p các năng b ng cách quan sát, trao đ i, làm th ngay t i n iế ơ ơ
làm vi c c a ng i h ng d n cho đ n khi thành th o. ườ ướ ế
-Luân chuy n thun chuy n công vi c: Giúp ng i lao đ ng n m đ c các kườ ượ
năng, các u c u c a công vi c khác g n t ng t v i vi c mình đang làm. ươ
c ngun t c c a ph ng pháp đào t o trên công vi c ươ :
1. Khâu chu n b :
Chia công vi c rac b c nh ướ
Chu n b đ y đ các thi t b , nguyên v t li u ế
c đ nh l ng th i gian s d ng cho đào t o trênng vi c ượ
2. Khâu h ng d n:ướ
i cho ng i h c bi t m c đích c a công vi c.ườ ế
Làm th ng vi c đó và yêu c u ng i h c quant ườ
Gi i thích nh ng đi m chính trong vi c th c hi n công vi c
Ng i h ng d n làm l i công vi c m t l n n aườ ướ
u c u ng i h c th c hi n l i t ng b c c a công vi c ườ ướ
u c u ng i h c th c hi n l i toàn b ng vi c ườ
N u có sai sót, ng i h c c n th c hành l i cho t i lúc nào đ t đ n m c đ thành th oế ườ ế
4
Qun lý đào to
----------------------
.
(ii) Đào t o bên ngoài công vi c cho nn viên th ng đ c th c hi n bên ngoài n i làm vi cườ ựơ ơ
v i nh ng s ch d n trong l p h c. Đào t o ngi công vi c r t hi u qu trong vi c truy n đ t
các ki n th c và k năng c b n cho m t nhóm l n nh ng ng i lao đ ng. Đào t o bên ngiế ơ ườ
công vi c th ng s d ng r t đa d ng các ph ng pháp gi ng d y. M t s ph ng pháp chính ườ ươ ươ
đ c nêu nh d i đâyượ ư ướ
i t p tình hu ng: Là m t b n miêu t m t tình hu ng nào đó ng i lao đ ng/ ườ
t ch c c n ph i đ i phó. Ng i h c ph i phân tích, đ a ra các gi i pháp trong c tr ng ườ ư ườ
h p khác nhau.
Tác d ng c a vi c s d ng bài t p tình hu ng : ng i h c s v n d ng m t cách sáng t oườ
các ki n th c, k năng c a mình o vi c gi i quy t m t tình hu ng c th .ế ế
Quá trình phát tri n m t bài t p tình hu ng:
c đ nh m t v n đ / m t tình hu ng c th
Thu th p thông tin
Phác th o tình hu ng
Đ a rac v n đ c a tình hu ngư
Chu n b các công c h tr cho vi c trình bày bài t p tình hu ng: Nh c ư
b ng bi u, các câu h i, các h ng d n đ phân tích tình hu ng... ướ
i t p đóng vai, c ph ng v các nh hu ng kinh doanh trong th c t ế:
Giúp cho ng i h c ti p c n v i các ch đ gi i quy t m t v n đ c th m t cách sinhườ ế ế
đ ng và mang tính th c ti n cao.
c/ Các ph ng pp xây d ng nhómươ : Là các ph ng pp đào t o đ c thi t k đ c i ti n tínhươ ượ ế ế ế
hi u qu trong vi c th c hi n công vi c c a m t nhóm.
M c đích:
T o đi u ki n đ các thành viên trong nhóm trao đ i kinh nghi m, ý ki n v i nhau ế
Phát tri n tính linh ho t trong m i quan h gi a các nhân v i nhau
Hi u rõ đi m m nh, đi m y u c a m i cá nhân ế
C ng c tinh th n h p tác gi a các cá nn
Sonhc ph ng pháp đào t oươ
Ph ngươ
pháp u đi mƯ Nh c đi mượ
Đào t o t i
công ty Tho mãn nhu c u riêng c a công
ty
c k năng hi u bi t v b n ế
thân công ty tăng lên
Hình thành duy trì văn hoá, c
qui đ nh các cách th c ho t
đ ng c a công ty
R t hi u qu đ i v i các đ n v ơ
phân tán
th không bao g m nh ng
thay đ i t n ngoài
5