Hµng
ho¸
B¶o hiÓm
2007
Sè 1. Th¸ng 02/2008
16
T¹p chÝ b¶o hiÓm - t¸i b¶o hiÓm ViÖt Nam
B¶o hiÓm - t¸i b¶o hiÓm viÖt nam
heo sè liÖu th«ng b¸o
cña Tæng côc Thèng
kª ngµy 31/12, GDP
cña ViÖt nam n¨m
2007 íc t¨ng 8,48% so víi
2006. Tèc ®é t¨ng trëng nµy
®îc ng©n hµng ph¸t triÓn Ch©u
¸ (ADB) ®¸nh gi¸ ®øng vµo
hµng c¸c quèc gia cã tèc ®é t¨ng
trëng kinh tÕ cao trong khu
vùc.
Gi¸ trÞ hµng hãa xuÊt khÈu n¨m
2007 íc ®¹t gÇn 48,4 tû USD,
t¨ng 21,5% so víi n¨m 2006,
trong ®ã tÊt c¶ c¸c mÆt hµng chñ
yÕu ®Òu t¨ng. Cã tíi 9 mÆt hµng
®¹t kim ng¹ch xuÊt khÈu trªn 1
tû USD lµ dÇu th«, dÖt may, giµy
dÐp, thñy s¶n, s¶n phÈm gç, ®iÖn
tö, m¸y tÝnh, cµ phª, g¹o vµ cao
su víi kim ng¹ch ®¹t 33 tû USD,
chiÕ m tíi 68,2% tæng kim
ng¹ch xuÊt khÈu c¶ níc.
T
Mai Xu©n Dòng
Phã phßng TBH Hµng h¶i
(VINARE)
T¹p chÝ b¶o hiÓm - t¸i b¶o hiÓm ViÖt Nam
Sè 1. Th¸ng 02/2008
17
B¶o hiÓm - t¸i b¶o hiÓm viÖt nam
Gi¸ trÞ hµng hãa nhËp khÈu íc
®¹t 60,83 tû USD còng lµ møc
kû lôc tõ tríc tíi nay, t¨ng tíi
35,5% so víi n¨m tríc. §· cã
13 mÆt hµng ®¹t kim ng¹ch tõ 1
tû USD trë lªn gåm m¸y mãc,
thiÕt bÞ, dông cô vµ phô tïng ®¹t
trªn 10 tû USD, x¨ng dÇu ®¹t
trªn 7 tû USD, s¾t thÐp ®¹t gÇn 5
tû USD, v¶i 4 tû USD, ®iÖn tö
m¸y tÝnh vµ linh kiÖn ®¹t gÇn 3
tû USD.
Cha cã sè liÖu thèng kª ®Çy ®ñ
vÒ b¶o hiÓm hµng hãa cho c¶ thÞ
trêng. Tuy vËy, c¸c chuyªn gia
cho r»ng tèc ®é t¨ng trëng cña
nghiÖp vô nµy n¨m 2007 cña c¶
thÞ trêng b¶o hiÓm ViÖt nam
chØ ®¹t kho¶ng 17%. §iÒu ®¸ng
chó ý lµ thÞ phÇn cña c¸c doanh
nghiÖp b¶o hiÓm ViÖt nam trong
lÜnh vùc nµy cßn qu¸ khiªm tèn.
¦íc tÝnh chØ cã kho¶ng 5%-7%
hµng xuÊt khÈu vµ 33% hµng
nhËp khÈu cña ViÖt Nam tham
gia b¶o hiÓm t¹i c¸c c«ng ty b¶o
hiÓm cã mÆt trªn thÞ trêng ViÖt
Nam. §· cã nhiÒu bµn luËn vÒ
®iÓm nµy nhng dêng nh thÞ
trêng cha cã ®îc mét bíc
®ét ph¸ ®¸ng kÓ vÒ thÞ phÇn. VÒ
n¨ng lùc thÞ trêng, thÞ trêng
b¶o hiÓm ViÖt nam ®· cã h¬n 20
c«ng ty b¶o hiÓm phi nh©n thä,
tæng lîng vèn lªn ®Õn c¶ chôc
ngh×n tû ®ång cho thÊy n¨ng lùc
cña thÞ trêng lµ rÊt lín, ®ñ kh¶
n¨ng ®¸p øng nhu cÇu b¶o hiÓm
cho mäi lo¹i hµng hãa xuÊt nhËp
khÈu.
Nh÷ng con sè thèng kª díi ®©y
®· ®îc b¸o c¸o t¹i Héi nghÞ T¸i
b¶o hiÓm lÇn thø 3 håi cuèi
th¸ng 9/2007.
13 037
.56
13 ,
320
.30
16 ,
287.52
16 ,
647.93
19 ,
684.36
24 ,
053.26
28 ,
216.72
7,
860.57
14 ,
298.70
13 ,
803.76
15 ,
908.21
33 000
6,
458.92
6,
229
.80
7,
500.16
45 05%
56 38 %
57 39%
72 64%
48 26%
48 49%
47
,
78%
5.000
0
10.000
15.000
20.000
25.000
30.000
35.000
2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 (U)
1000 USD
0%
10%
20%
30%
40%
50%
60%
70%
80%
Tæng phÝ
Båi thêng
Tû lÖ båi thêng
,
,
,
,
,
,
,
.
Nh÷ng con sè nµy cho thÊy kÕt
qu¶ kinh doanh nghiÖp vô nµy
tuy kh«ng tèt b»ng c¸c nghiÖp
vô b¶o hiÓm tµi s¶n kh¸c nh
b¶o hiÓm kü thuËt, b¶o hiÓm
ch¸y… nhng víi tû lÖ båi
thêng trung b×nh 55%-60% th×
nghiÖp vô nµy vÉn cßn cã l·i.
Tuy nhiªn, vÉn cßn mét sè mÆt
hµng, nhãm hµng vÉn thêng
xuyªn cã sè tiÒn båi thêng xÊp
xØ hoÆc thËm chÝ lín h¬n phÝ b¶o
hiÓm gèc thu ®îc.
T×nh h×nh c¹nh tranh b»ng gi¶m
phÝ, gi¶m møc miÔn thêng vÉn
phæ biÕn. Ngay c¶ c¸c mÆt hµng
cã tû lÖ tæn thÊt, båi thêng xÊu
nh kh« ®Ëu, bét c¸, bét m×, s¾t
thÐp, ph©n bãn nhËp khÈu v.v…
Do cã doanh thu cao nªn nh×n
chung c¸c doanh nghiÖp khã “tõ
bá” thÞ trêng. Do vËy, viÖc c¶i
thiÖn ®iÒu kiÖn, ®iÒu kho¶n chØ
cã thÓ thùc sù thùc hiÖn ®îc khi
tÊt c¶ c«ng ty b¶o hiÓm ®Òu
®ång t×nh kh«ng më réng b¶o
hiÓm hµng thiÕu hôt ®èi víi
hµng chë rêi. Thªm n÷a, thêi
gian gÇn ®©y thÞ trêng liªn tôc
g¸nh chÞu tæn thÊt lín cña c¸c l«
hµng gç trßn nhËp khÈu do chÊt
lîng ph¬ng tiÖn chuyªn chë
Sè 1. Th¸ng 02/2008
18
T¹p chÝ b¶o hiÓm - t¸i b¶o hiÓm ViÖt Nam
B¶o hiÓm - t¸i b¶o hiÓm viÖt nam
kh«ng ®¶m b¶o hoÆc thêi ®iÓm
vËn chuyÓn cha thùc sù hîp lý,
hay gÆp b·o, thêi thiÕt xÊu.
N¨m 2007 cã thÓ nãi lµ n¨m cã
Ýt tæn thÊt lín ë nghiÖp vô nµy.
Vô thiÖt h¹i lín nhÊt trong n¨m
lµ ®©m va cña tµu Harvest víi
tµu Jin Hai Kun lµm ch×m c¶ tµu
Harvest vµ l« hµng s¾t thÐp trÞ
gi¸ h¬n 3 triÖu USD trªn vïng
biÓn Trung Hoa. C¸c vô tæn thÊt
vµi tr¨m ngµn USD do ®©m va,
thiªn tai, ít, giao thiÕu hµng,…
x¶y ra nhiÒu. VÝ dô: c¸c c«ng ty
b¶o hiÓm ®· ph¶i båi thêng
h¬n 9 tû ®ång cho c¸c chñ hµng
trong vô ch×m tµu Hoµng §¹t 36
do ®©m va víi tµu Gas Shanghai
t¹i c¶ng Lotus; vô ®¾m tµu
Hoµng §¹t 126 trong khi tr¸nh
b·o sè 5 còng g©y tæn thÊt toµn
bé l« hµng Soda Ash Light trÞ
gi¸ 320.000 USD.
Mét sè c«ng ty b¶o hiÓm ®· cã
nh÷ng hîp t¸c nhÊt ®Þnh trong
viÖc phèi hîp b¾t gi÷ tµu, thuª
c«ng ty gi¸m ®Þnh hay ph©n chia
tæn thÊt vµ thu ®ßi tr¸ch nhiÖm
tõ bªn thø ba ®èi víi c¸c chuyÕn
hµng chë rêi cã nhiÒu chñ hµng,
nhiÒu c«ng ty b¶o hiÓm. Tuy
nhiªn, viÖc hîp t¸c trong khai
th¸c b¶o hiÓm vÉn cha ®îc
thùc sù tèt dÉn tíi t×nh tr¹ng
gi¶m phÝ, gi¶m møc khÊu trõ
hay më réng ph¹m vi b¶o hiÓm
vÉn diÔn ra thêng xuyªn.
TiÒm n¨ng vµ triÓn väng
Nh ®· ®Ò cËp, tiÒm n¨ng cña
b¶o hiÓm hµng hãa cßn rÊt lín
do thÞ phÇn b¶o hiÓm cña c¸c
c«ng ty b¶o hiÓm ViÖt nam cßn
h¹n chÕ. Víi viÖc nÒn kinh tÕ
ViÖt nam ®· lµ thµnh viªn cña Tæ
chøc th¬ng m¹i ThÕ giíi WTO,
lîng hµng hãa trao ®æi víi kinh
tÕ toµn cÇu ch¾c ch¾n cßn t¨ng
cao, b¶o hiÓm hµng hãa xuÊt
nhËp khÈu vÉn ®ang ®øng tríc
tiÒm n¨ng rÊt lín ®Ó ph¸t triÓn.
§Ó lÜnh vùc nµy cã ®iÒu kiÖn
ph¸t triÓn tèt h¬n, Bé Tµi chÝnh
®· söa ®æi chÝnh s¸ch thuÕ ®èi
víi dÞch vô b¶o hiÓm cho hµng
hãa xuÊt nhËp khÈu ®Ó c¸c c«ng
ty b¶o hiÓm ViÖt nam tù c¶i
thiÖn søc c¹nh tranh cña m×nh.
Theo ®ã, tõ gi÷a n¨m 2007, b¶o
hiÓm hµng xuÊt khÈu vµ b¶o
hiÓm hµng nhËp khÈu ®· kh«ng
chÞu thuÕ gi¸ trÞ gia t¨ng nªn sè
tiÒn mµ ngêi tham gia b¶o
hiÓm ph¶i chi tr¶ cho viÖc mua
b¶o hiÓm hµng hãa xuÊt nhËp
khÈu sÏ gi¶m 10% so víi tríc
®©y.
Cã nhiÒu ý kiÕn cho r»ng c¸c
c«ng ty b¶o hiÓm ViÖt Nam cÇn
ph¶i lµm mét viÖc g× ®ã ®Ó b¶o
hiÓm hµng hãa cã c¬ héi ph¸t
triÓn tèt h¬n vÝ dô nh ph¸t hµnh
cuèn “cÈm nang b¶o hiÓm hµng
hãa” cho nh÷ng ngêi lµm xuÊt
nhËp khÈu vµ c¸c c¸n bé liªn
quan. Tuy vËy, gi¶i ph¸p cô thÓ
vÉn cha ®îc thèng nhÊt. TÊt
c¶ chóng ta ®Òu mong muèn vµ
hy väng mét thÞ trêng b¶o
hiÓm hµng hãa thùc sù ph¸t triÓn
®Ó xøng ®¸ng víi sù t¨ng trëng
cña nÒn kinh tÕ nãi chung vµ
t¨ng trëng xuÊt nhËp khÈu cña
c¶ níc nãi riªng.