MÔN HỌC
HƢƠNG LIỆU-MỸ PHẨM
(CÁC NGUỒN HƢƠNG LIỆU
THIÊN NHIÊN)
Giảng dạy: TS. Lê Thị Hồng Nhan
(ĐH Bách Khoa TP. HCM)
1
Chất thơm trong tự nhiên
Thực vật
Động vật
Tinh dầu
Nhựa thơm
Hƣơng liệu thiên nhiên
Là sản phẩm thứ cấp của quá trình sống của thực vật, động vật và
vi sinh vật
Thay đổi theo vùng khí hậu và lãnh thổ, theo giống, loài, giới tính
và độ trưởng thành của sinh vật.
2
Tinh dầu
-Có khoảng 2500 loài cây chưá tinh dầu
-Thế giới sản xuất khoảng 20.000 tấn/ 1 năm
- Hàm lượng và trữ lượng tinh dầu tuỳ thuộc vào :
- Vùng (nhiệt đới > ôn đới)
-Họ, loài
-Vị trí trên cây
-Bộ phần chứa tinh dầu rất đa dạng
Tế bào : họ long não
Biểu bì : hoa hồng
Ống : Hoa tán
Túi : cam
* Tinh dầu có thể ở dạng tự do hoặc kết hợp
3
Hoa (nhài, bƣởi, hồng, mimosa)
Quả (cam, quýt, chanh,
đào, mơ, chuối, dừa)
Hạt (tiêu, sa nhân,
bạch đậu khấu,
cacao)
Lá (sả, bạch đàn, bạc hà, chanh, cam)
Tử đinh hương
Vỏ (quế)
Gỗ (pomu,
trầm, rẽ hƣơng)
Rễ, thân củ
(gừng, nghệ, riềng)
Nhựa cây (vanilla,
bồ đề, nhựa thông).
cây khuynh diệp
(cây bạch đàn)
Tinh dầu
4
Tinh dầu (essential oil, volatile oil, etheric oil hoặc aetheroleum) là một
hỗn hợp của nhiều thành phần dễ bay hơi, thường có mùi thơm được sinh
tổng hợp bởi các cơ quan sống.
Tinh dầu không tan hay ít tan trong nước, tan trong các dung môi hữu
cơ.
Tinh dầu thu được từ các nguyên liệu thiên nhiên (chủ yếu là thực vật)
bằng phương pháp cất hơi nước hoặc phương pháp ép (trong trường hợp
của họ citrus) .
Tinh dầu có vai trò như chất bảo vệ, chất tạo tín hiệu hoặc là một phần
của quá trình trao đổi chất thứ cấp. Tuy nhiên cho đến nay vai trò và chức
năng của chúng vẫn chưa được hiểu hết.
Hương liệu tự nhiên chủ yếu có nguồn gốc từ các loại tinh dầu. Ngày
nay, hàng năm thế giới sản xuất khoảng 20.000 tấn tinh dầu thiên nhiên.
Tinh dầu
5