
Chương 7:
CHỌN MẪU KIỂM TOÁN

Điểm đáng chú ý của báo cáo kiểm toán năm 2008 là hầu hết các báo cáo tài chính của các doanh
nghiệp, tổ chức tài chính, ngân hàng... bị sai lệch, không phản ánh đúng thực tế tài sản, chi phí,
doanh thu và kết quả kinh doanh của các đơn vị này.
Đáng chú ý, sai phạm này thường tập trung vào những “ông lớn” như: Tập đoàn Điện lực Việt Nam
(EVN), Tập đoàn Than - Khoáng sản Việt Nam (TKV), Tổng công ty Hàng hải (Vinalines), Tổng
công ty Lắp máy Việt Nam (Lilama), Tổng công ty Bia - Rượu − Nước giải khát Sài Gòn
(Sabeco)…
Ngoài ra, qua kiểm toán cũng cho thấy, nhiều doanh nghiệp có tỷ trọng vốn chủ sở hữu/tổng nguồn
vốn rất thấp, hoạt động sản xuất, kinh doanh chủ yếu bằng vốn vay, vốn chiếm dụng, nên dẫn
đến cơ cấu tài chính bấp bênh, chi phí lãi vay cao, kinh doanh thua lỗ, nhất là các doanh nghiệp
hoạt động trong lĩnh vực xây dựng, trong đó có những tổng công ty nhà nước có vốn chủ sở
hữu chỉ có từ 2 - 8%...
Trong năm 2008, Chính phủ đã có chỉ thị hạn chế đầu tư ra ngoài ngành đối với các tập đoàn, tổng
công ty nhà nước. Tuy nhiên, qua kiểm toán cho thấy, phần lớn các đơn vị được kiểm toán đều
có hoạt động đầu tư ra ngoài nhiệm vụ chính của mình, với các mức độ khác nhau, và có nhiều
đơn vị đã không thành công.
Tiêu biểu cho tình trạng này vẫn lại là các “đầu tàu” kinh tế như: EVN với 3.590 tỷ đồng (chiếm
4,82% vốn chủ sở hữu), Vinalines 873,78 tỷ đồng (chiếm 11,8% vốn chủ sở hữu),TKV 1.786 tỷ
đồng (chiếm 16,15% vốn chủ sở hữu)…
Nguồn: http://vneconomy.vn
Câu hỏi: Những sai phạm trong báo cáo tài chính của các doanh nghiệp “đầu tàu” của nền kinh tế
trong những năm vừa qua cho phép chúng ta kết luận điều gì về các doanh nghiệp nhà nước?
Liệu những “đầu tầu” đó có đại diện cho tất cả các Cty, Tập đoàn nhà nước?
235
Tình huống thực tế
TS Đào Thanh Bình – BM QLTC ĐH BK Hà Nội

CHƯƠNG 7: CHỌN MẪU KIỂM TOÁN
236
7.1. Các khái niệm về chọn
mẫu kiểm toán
7.2. Các phương pháp chọn
mẫu kiểm toán
7.3. Chọn mẫu thuộc tính và
chọn mẫu theo đơn vị tiền
tệ
7.4. Các giai đoạn chọn mẫu
kiểm toán
TS Đào Thanh Bình – BM QLTC ĐH BK Hà Nội

Chọn mẫu: Là việc lựa chọn ra một số phẩn tử gọi là mẫu từ một tập hợp các phân tử gọi là
tổng thể, để nghiên cứu và đánh giá mẫu, sau đó dùng các đặc trưng của mẫu để rút ra các
suy đoán về đặc trưng của toàn bộ tổng thể.
=> Lấy mẫu kiểm toán (gọi tắt là lấy mẫu): Là áp dụng các thủ tục kiểm toán trên số phần
tử ít hơn 100% tổng số phần tử của một số dư tài khoản hay một loại nghiệp vụ, sao cho
mọi phần tử đều có cơ hội để được chọn. Lấy mẫu sẽ giúp kiểm toán viên thu thập và đánh
giá bằng chứng kiểm toán về các đặc trưng của các phần tử được chọn, nhằm hình thành
hay củng cố kết luận về tổng thể. Lấy mẫu có thể tiến hành theo phương pháp thống kê
hoặc phi thống kê.
TS Đào Thanh Bình – BM QLTC ĐH BK Hà Nội
7.1. Khái niệm chọn mẫu kiểm toán.
237

7.1. Khái niệm chọn mẫu kiểm toán
- Tổng thể: phải phù hợp với mục tiêu kiểm toán riêng biệt
- Mẫu: phải đại diện cho tổng thể, nếu không đại diện -> Rủi ro chọn
mẫu
- Rủi ro chọn mẫu:
+ Do chọn mẫu không đại diện cho tổng thể, do đánh giá của KTV
phụ thuộc phần lớn vào phương pháp chọn mẫu
+ Phụ thuộc vào kích cỡ (qui mô) mẫu
+ Phụ thuộc vào phương pháp chọn mẫu
+ Phụ thuộc việc xác định tổng thể một các chính xác
- Rủi ro chọn mẫu có HAI xu hướng:
+ Đánh giá rủi ro > rủi ro thực tế: SD nhiều mẫu-> tăng chi phí
+ Đánh giá rủi ro < rủi ro thực tế: -> SD ít mẫu rủi ro kiểm toán cao
TS Đào Thanh Bình – BM QLTC ĐH BK Hà Nội
238

