Bài giảng Thị trường và các định chế tài chính: Chương 1 - TS. Phan Đặng My Phương

Hệ thống tài chính đóng vai trò xương sống trong mọi nền kinh tế hiện đại, là cầu nối thiết yếu giữa người có vốn nhàn rỗi và người có nhu cầu đầu tư. Sự hiểu biết sâu sắc về cấu trúc, chức năng của hệ thống này, cũng như cơ chế vận hành của thị trường tài chính và các định chế tài chính là vô cùng quan trọng. Tài liệu này cung cấp một cái nhìn tổng quan về các thành phần cốt lõi của hệ thống tài chính, làm rõ cách thức vốn được luân chuyển hiệu quả, từ đó góp phần vào sự ổn định và phát triển kinh tế bền vững.

Sinh viên đại học chuyên ngành kinh tế, tài chính, ngân hàng, hoặc bất kỳ ai quan tâm đến cấu trúc và hoạt động của hệ thống tài chính và thị trường tài chính.

Tài liệu này trình bày tổng quan về hệ thống tài chính, bắt đầu bằng định nghĩa và các thành phần chính, bao gồm thị trường tài chính và các định chế tài chính. Nội dung làm rõ cách thức luân chuyển vốn trong nền kinh tế thông qua hai kênh chính: tài chính trực tiếp qua thị trường tài chính, nơi các chủ thể thừa vốn (lender-savers) và thiếu vốn (borrower-spenders) giao dịch trực tiếp; và tài chính gián tiếp thông qua các trung gian tài chính. Các chức năng quan trọng của thị trường tài chính được nhấn mạnh, bao gồm vai trò dẫn vốn, khuyến khích tiết kiệm và đầu tư, cũng như gia tăng thanh khoản cho tài sản. Tài liệu cũng phân loại thị trường tài chính theo nhiều tiêu chí khác nhau, như thị trường công cụ nợ/vốn cổ phần, sơ cấp/thứ cấp, tập trung/OTC, và tiền tệ/vốn. Một phần nội dung gợi mở về tài chính bền vững và vai trò của ngân hàng trung ương, những khía cạnh thiết yếu trong bối cảnh kinh tế hiện đại. Việc nắm vững các khái niệm này không chỉ giúp tối ưu hóa phân bổ nguồn lực mà còn nâng cao năng suất và hiệu quả hoạt động của toàn bộ nền kinh tế, đồng thời đặt nền móng cho các nghiên cứu sâu hơn về quản lý rủi ro và chính sách tài chính.