B GIÁO DC VÀ ĐÀO TO
TRƯỜNG ĐẠI HC KINH T TP.HCM
TRN XUÂN SƠN
LUN VĂN THC SĨ KINH T
TP. H Chí Minh – Năm 2005
1
MÔÛ ÑAÀU
1. TÍNH CAÁP THIEÁT CUÛA ÑEÀ TAØI
Hoaïch ñònh cô caáu voán cho moät doanh nghieäp hay moät döï aùn laø vaán ñeà coøn
khaù môùi meû trong lónh vöïc taøi chính taïi Vieät Nam. Cô caáu voán laø vaán ñeà phöùc
taïp vaø coù nhieàu tranh luaän. Treân thöïc teá, coù raát ít doanh nghieäp Vieät Nam chuù yù
tôùi vaán ñeà cô caáu voán. Duø coøn nhieàu nhöõng quan ñieåm chöa thoáng nhaát veà vaán
ñeà taøi trôï voán cho doanh nghieäp/döï aùn trong neàn kinh teá thò tröôøng, hoaïch ñònh cô
caáu voán laïi ñoùng vai troø raát quan troïng trong vieäc ñaùnh giaù, naâng cao hieäu quaû
cuûa doanh nghieäp hay cuûa moät döï aùn.
Vieäc hoaïch ñònh cô caáu voán trong nhöõng naêm gaàn ñaây maëc duø ñaõ ñöôïc caùc
doanh nghieäp coù voán ñaàu tö nöôùc ngoaøi quan taâm nhöng ñoái vôùi caùc doanh nghieäp
Vieät Nam, do thò tröôøng taøi chính chöa phaùt trieån cuøng vôùi caùc ñieàu kieän kinh teá
khaùc, caùc döï aùn thöôøng ít coù cô hoäi löïa choïn ñöôïc cô caáu voán toái öu maø thöôøng bò
ñoäng trong cô caáu voán. Cuøng vôùi söï phaùt trieån cuûa neàn kinh teá, caùc vaán ñeà veà taøi
chính caøng ngaøy caøng ñöôïc chuù yù hôn trong hoaïch ñònh döï aùn. Caùc doanh nghieäp
cuõng chuù troïng hôn vaøo vaán ñeà taøi trôï voán nhaèm ñaït ñöôïc hieäu quaû toái ña cho
doanh nghieäp.
Trong quaù trình nghieân cöùu khaû thi vaø thöïc hieän döï aùn theùp taám laù Phuù Myõ,
vaán ñeà cô caáu voán cuõng khoâng ñöôïc ñaët naëng. Do vieäc nghieân cöùu khaû thi cuûa döï
aùn do theo yeâu caàu cuûa chính phuû Vieät Nam trong keá hoaïch phaùt trieån ngaønh theùp
ñeán naêm 2010 laøm neàn taûng cho vieäc phaùt trieån kinh teá neân vaán ñeà cô caáu voán
nhaèm ñaët hieäu quaû cao khoâng ñöôïc nghieân cöùu kyõ. Maët khaùc, do ñaây laø döï aùn
môùi veà coâng ngheä thieát bò vaø laàn ñaàu ñöôïc xaây döïng taïi Vieät Nam phuïc vuï cho
vieäc xaây döïng ngaønh kinh teá chieán löôïc neân vieäc phaân tích taøi chính cuûa döï aùn chæ
2
döøng laïi ôû moät soá chæ tieâu veà hieäu quaû; nguoàn voán vaø cô caáu voán cho döï aùn chæ
döøng laïi ôû vieäc taän duïng caùc nguoàn voán öu ñaõi.
Trong quaù trình thöïc hieän döï aùn, ngoaøi caùc vaán ñeà veà coâng ngheä, vaán ñeà
nguoàn voán vaø cô caáu voán laïi ñöôïc ñaët ra do:
- Toång coâng ty theùp Vieät Nam – chuû ñaàu tö döï aùn – phaûi caân nhaéc vieäc
thöïc hieän döï aùn ñeå thuùc ñaåy phaùt trieån caân ñoái ngaønh theùp nhöng cuõng
phaûi mang laïi hieäu quaû kinh teá cao.
- Caùc nguoàn voán öu ñaõi thöôøng coù haïn vaø khoâng haún söû duïng ñöôïc.
Caøng nhieàu nguoàn voán vay, giaûi quyeát ñöôïc tình traïng thieáu voán l
mang laïi hieäu quaû cao.
- Döï aùn khi hoaøn thaønh seõ trôû thaønh thaønh doanh nghieäp thaønh vieân cuûa
Toång coâng ty Theùp Vieät Nam hoaït ñoäng ñoäc laäp vaø theo keá hoaïch seõ
baét ñaàu ñöôïc coå phaàn hoaù. Chính vì vaäy, vieäc xaùc ñònh cô caáu voán hôïp
lyù ngay töø khi xaây döïng döï aùn seõ laø tieàn ñeà ñeå giuùp cho doanh nghieäp
sau naøy coù ñöôïc cô caáu voán toái öu.
Vôùi nhöõng vaán ñeà ñaët ra, caàn thieát phaûi xem xeùt, xaây döïng moät cô caáu voán
toái öu cho döï aùn, giuùp cho vieäc thöïc hin döï aùn mang laïi hieäu quaû cao ñaùp öùng
ñöôïc nhöõng vaán ñeà môùi cuûa thò tröôøng. Tuy nhieân, cô caáu voán laïi laø moät vaán ñeà
phöùc taïp vaø coù raát nhieàu yù kieán traùi ngöôïc nhau ñoøi hoûi phaûi coù söï phaân tích kyõ
löôõng vaø toaøn dieän.
Töø nhöõng yeâu caàu caáp thieát treân, ñeà taøi naøy seõ taäp trung ñi vaøo nghieân cöùu
vaán ñeà cô caáu voán cho moät döï aùn theùp taám laù Phuù Myõ - trong giai ñoaïn neàn kinh
teá ñang daàn chuyeån sang höôùng thò tröôøng. Döïa treân vieäc phaân tích ñaùnh giaù caùc
nguyeân taéc trong taøi trôï voán, caùc yeáu toá aûnh höôûng ñeán quyeát ñònh taøi trôï voùn
3
cuõng nhö ñaëc ñieåm cuûa döï aùn, ñeà taøi nghieân cöùu thieát laäp moät soá moâ hình voán cho
döï aùn vaø ñaùnh giaù cô caáu voán thoâng qua töøng moâ hình ñeå coù theå tìm ñöôïc cô caáu
voán thích hôïp nhaát.
2. MUÏC ÑÍCH CUÛA ÑEÀ TAØI
Muïc ñích chuû yeáu cuûa ñeà taøi laø vaän duïng nhöõng moâ hình veà cô caáu voán
trong taøi chính doanh nghieäp vaøo moät döï aùn cuï theå nhaèm tìm ra moät phöông aùn toái
öu aùp duïng trong thöïc teá. Cuï theå, ñeà taøi nhaèm tìm ra moät cô caáu nôï, voán chuû sôû
höõu treân taøi saûn hôïp lyù cho döï aùn theùp taám laù Phuù Myõ – moät doanh nghieäp ñoäc laäp
sau naøy – nhaèm ñaït ñöôïc hieäu quaû cao nhaát veà hoaït ñoäng. Do cô caáu voán cuûa
doanh nghieäp ñöôïc quyeát ñònh bôûi cô caáu ñaàu tö ban ñaàu cuûa döï aùn neân ñieàu quan
troïng laø phaûi tính ñeán hieäu quaû cuûa doanh nghieäp trong töông lai döïa treân cô caáu
voán ñaàu tö vaøo döï aùn trong thôøi gian ñaàu.
Ñeà taøi cuõng nhaèm giuùp toái öu hoaù ñöôïc cô caáu voán cho doanh nghieäp trong
töông lai treân cô sôû nghieân cöùu kyõ caùc nguoàn voán vay, voán chuû sôû höõu vaø chi phí
söû duïng chuùng ñeå trong töøng giai ñoaïn phaùt trieån cuï theå coù theå ñieàu chænh voán
theo höôùng cô caáu muïc tieâu.
3. PHAÏM VI CUÛA ÑEÀ TAØI
Döïa treân nhöõng lyù thuyeát veà quyeát ñònh cô caáu voán ñaàu tö vaø cô caáu voán toái
öu cho doanh nghieäp, ñeà taøi chæ giôùi haïn ôû vieäc nghieân cöùu nhaèm tìm ra moät cô
caáu voán toái öu cho döï aùn theùp taám laù Phuù Myõ. Ngoaøi vieäc xaùc ñònh cô caáu voán
muïc tieâu cho döï aùn khi ñaàu tö cuõng nhö khi trôû thaønh doanh nghieäp ñoäc laäp, ñeà taøi
cuõng khaûo saùt khaû naêng tieáp caän moät soá nguoàn voán hieän coù cuõng nhö chi phí söû
duïng. Tuy nhieân, vieäc nghieân cöùu khaû naêng coå phaàn hoaù vaø nhöõng aûnh höôûng
4
cuûa noù trong vieäc hoaïch ñònh cô caáu voán cuûa doanh nghieäp sau naøy seõ khoâng bao
goàm trong phaïm vi cuûa ñeà taøi maø laø moät vaán ñeà caàn ñöôïc nghieân cöùu tieáp theo.
4. YÙ NGHÓA KHOA HOÏC VAØ THÖÏC TIEÃN
Veà maët khoa hoïc, ñeà taøi laø vieäc keát hôïp söû duïng caùc lyù thuyeát taøi chính veà
quyeát ñònh ñaàu tö, quyeát ñònh taøi trôï voán, chi phí söû duïng voán vaø cô caáu voán toái
öu. Töø ñoù, ñeà taøi nhaèm ñöa ra moät caùch phaân tích ñaùnh giaù moät caùch khoa hoïc
vaán ñeà cô caáu voán cho döï aùn hay doanh nghieäp coù theå aùp duïng khoâng chæ cho döï
aùn theùp caùn nguoäi Phuù Myõ maø coøn cho caùc döï aùn khaùc.
Veà maët thöïc tieãn, ñeà taøi laø söï vaän duïng caùc lyù thuyeát taøi chính hieän ñaïi vaøo
ñieàu kieän ñaëc thuø cuûa doanh nghieäp nhaø nöôùc cuï theå taïi Vieät Nam. Ñeà taøi cuõng
giaûi quyeát ñöôïc caùc trôû ngaïi ñang ñaët ra trong vieäc thöïc hieän döï aùn theùp taám laù
Phuù Myõ laø naâng cao hieäu quaû döï aùn vaø toái öu hoaù cô caáu voán doanh nghieäp trong
töông lai. Ñaây laø vaán ñeà phaùt sinh töø thöïc teá maø nghieân cöùu khaû thi cuûa döï aùn laäp
naêm 1999 – 2000 ñaõ khoâng ñeà caäp vaø giaûi quyeát moät caùch thaáu ñaùo.