SỞ GD&ĐT BẮC NINH
TRƯỜNG THPT YÊN PHONG SỐ 1
ĐỀ THI THỬ TỐT NGHIỆP
(Đề thi có 02 trang)
KỲ THI TỐT NGHIỆP TRUNG HỌC PHỔ THÔNG NĂM 2023
Bài thi môn: NGỮ VĂN
Thời gian làm bài: 120 phút, không kể thời gian phát đề
Họ, tên thí sinh: .....................................................................Số báo danh: ..........................................
I. ĐỌC HIỂU (3.0 điểm)
Đọc đoạn trích:
Là một người lựa chọn sống với đam mê, tôi nhận ra rằng: nếu có đam mê mà không kiên trì,
nỗ lực thì làm gì cũng sẽ thất bại. Bất kỳ công việc nào cũng sẽ có điểm mình thích làm, điểm
mình không thích. Ngay cả khi ta đang làm công việc mà mình đam mê thì cũng có những ngày
cực kì hứng khởi, và những quãng thời gian với vô vàn khó khăn. Có một câu nói vui là: “người
ta không hề biết rằng cỏ phía bên kia đồi trông xanh hơn, có thể bởi vì chỉ toàn là phân nằm
dưới cỏ”. Những điều thử thách, gian khó mệt mỏi trong bất kỳ loại công việc nào cũng đều tồn
tại. Điều quan trọng là cam kết với việc mình làm. Cam kết để đẩy mình qua những khoảng thời
gian khó khăn. Cam kết để dốc hết sức mình vượt lên trở ngại. Cam kết để ráng thêm chút nữa
ngay cả khi đã rã rời. Và cam kết với mục tiêu, nhằm vào mục tiêu mà hướng tới.
Đam mê là cái ban đầu. Nhưng ý chí, nghị lực vượt khó, sự kiên trì của bản thân là những
nguyên liệu khác của chiếc bánh thành công. Ta phải kết hợp tình yêu và nỗ lực vào những việc
mình làm, để vượt qua thử thách. Thành tựu không thể nào có được nếu thiếu sự kiên cường, sự
kiên nhẫn, ngoài sở thích và đam mê.
Đam mê cũng không phải tự dưng mà có. Nó là điểm giao thoa sở thích và tiềm năng. Từ hai
chất xúc tác đó, người ta tiếp tục cọ xát, mài giũa, học tập trau dồi, tìm kiếm cơ hội, làm việc
thực hành. Đến một lúc nào đó nó sẽ phát triển thành thiên hướng nghề nghiệp của con người.
Nếu có đam mê, nhưng không rèn luyện, không làm việc, không tìm tòi phát triển, thì tiềm năng
chẳng bao giờ hé nở.
( Tuổi trẻ đáng giá bao nhiêu?- Rosie Nguyễn, NXB Hội nhà Văn, 2016, tr.50)
Thực hiện các yêu cầu:
Câu 1: Xác định phương thức biểu đạt chính của đoạn trích trên.
Câu 2: Theo tác giả, thành tựu chỉ có được khi nào?
Câu 3: Anh/ chị hiểu như thế nào về câu nói sau?:
Đam mê là cái ban đầu. Nhưng ý chí, nghị lực vượt khó, sự kiên trì của bản thân là những
nguyên liệu khác của chiếc bánh thành công.
Câu 4: Qua đoạn trích trên, anh/chị hãy rút ra những bài học có ý nghĩa nhất với bản thân mình.
II. LÀM VĂN (7.0 điểm)
Câu 1(2.0 điểm) : Từ nội dung đoạn trích trên, anh/ chị hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ)
trình bày suy nghĩ về vai trò của đam mê đối với giới trẻ.
Câu 2( 5.0 điểm)
Hùng vĩ của sông Đà không phải chỉ có thác đá. Mà nó còn là những cảnh đá bờ sông, dựng
vách thành, mặt sông chỗ ấy chỉ lúc đúng ngọ mới có mặt trời. Có vách đá thành chẹt lòng sông
Đà như một cái yết hầu. Đứng bên này bờ nhẹ tay ném hòn đá qua bên kia vách. Có quãng con
nai, con hổ đã có lần vọt từ bờ bên này sang bờ bên kia. Ngồi trong khoang đò qua quãng ấy,
đang mùa hè mà cũng thấy lạnh, cảm thấy mình như đứng ở hè một cái ngõ mà ngóng vọng lên
một khung cửa sổ nào trên cái tầng nhà thứ mấy nào vừa tắt phụt đèn điện.
…Con sông Đà tuôn dài tuôn dài như một áng tóc trữ tình, đầu tóc chân tóc ẩn hiện trong mây
trời Tây Bắc bung nở hoa ban hoa gạo tháng hai và cuồn cuộn mù khói núi Mèo đốt nương
xuân. Tôi đã nhìn say sưa làn mây mùa xuân bay trên sông Đà, tôi đã xuyên qua đám mây mùa
thu mà nhìn xuống dòng nước sông Đà. Mùa xuân dòng xanh ngọc bích, chứ nước sông Đà
không xanh màu xanh canh hến của Sông Gâm Sông Lô. Mùa thu nước Sông Đà lừ lừ chín đỏ
như da mặt người bầm đi vì rượu bữa, lừ lừ cái màu đỏ giận dữ ở một người bất mãn bực bội
gì mỗi độ thu về.
(Ngữ văn 12, tập một, NXB Giáo dục Việt Nam, 2008, tr.186, 191)
Cảm nhận của anh/ chị về đoạn trích trên. Từ đó, nhận xét về sự tài hoa và uyên bác của Nguyễn
Tuân.
…………….HẾT…………….
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
KÌ THI THỬ TỐT NGHIỆP THPT NĂM 2023
ĐÁP ÁN VÀ HƯỚNG DẪN CHẤM
Môn: NGỮ VĂN
(Đáp án và hướng dẫn chấm gồm 9 trang)
Phần
Câu
Nội dung
Điểm
I
ĐỌC HIỂU
3,0
1
Phương thức biểu đạt chính của đoạn trích: Nghị luận
Hướng dẫn chấm:
- Học sinh trả lời như đáp án: 0,75 điểm.
- Học sinh trả lời không đúng phương thức biểu đạt: không cho điểm.
0,75
2
Theo tác giả, thành tựu chỉ có được khi: có sự kiên cường, sự kiên nhẫn,
sở thích và đam mê.
Hướng dẫn chấm:
- Học sinh trả lời như đáp án: 0,75 điểm
- Học sinh trả lời không đúng: không cho điểm
0,75
3
-Câu nói: Đam mê chỉ là cái ban đầu. Nhưng ý chí, nghị lực vượt khó, sự
kiên trì của bản thân là những nguyên liệu khác của chiếc bánh thành
công, có thể hiểu là: Tác giả muốn khẳng định đam mê là yếu tố đầu tiên,
là một trong những nguyên liệu để làm nên thành công. Nhưng để có
được thành công thì ngoài nguyên liệu đầu tiên là đam mê còn phải có
những nguyên liệu khác là ý chí, nghị lực vượt khó và sự kiên trì của bản
thân.
Hướng dẫn chấm:
- Học sinh trả lời như đáp án: 0,5 điểm
- Học sinh trả lời được 1 ý trong đáp án: 0,25 điểm
0,5
4
- Học sinh rút ra được bài học có ý nghĩa cho bản thân. Có thể theo
hướng sau:
+ Đam mê là chìa khóa của thành công.
+Để thành công con người cần có đam mê, có ý chí, nghị lực vượt khó, sự
kiên trì của bản thân.
+Để vượt qua thử thách, con người cần có sự kết hợp giữa tình yêu và nỗ
lực vào những việc mình làm…
-Lí giải: Học sinh lí giải hợp lí, thuyết phục
Hướng dẫn chấm:
-Học sinh đưa ra được hai bài học trở lên hoặc có cách diễn đạt tương
đương: 0.5 điểm
- Học sinh lí giải hợp lí, thuyết phục: 0,5 điểm
1.0
II
Câu
LÀM VĂN
7,0
1
Viết đoạn văn bàn về vai trò của đam mê đối với giới trẻ hiện nay.
2.0
a.Đảm bảo yêu cầu về hình thức đoạn văn
0.25
Thí sinh có thể trình bày đoạn văn theo cách diễn dịch, quy nạp, tổng-
phân- hợp, móc xích hoặc song hành
b.Xác định đúng vấn đề cần nghị luận
Vai trò của đam mê đối với giới trẻ hiện nay.
0.25
c.Triển khai vấn đề nghị luận
Thí sinh có thể lựa chọn các thao tác lập luận phù hợp để triển khai vấn
đề nghị luận theo nhiều cách khác nhau nhưng phải làm rõ được vai trò
của đam mê đối với giới trẻ hiện nay. Có thể theo hướng sau:
-Đam mê là: cảm giác mong muốn, khát khao có được ai đó hay làm
được gì đó, bị hấp dẫn bởi một sự vật, sự việc.
- Đam mê có vai trò vô cùng quan trọng trong cuộc đời của mỗi con
người, đặc biệt là giới trẻ. “Không có gì lớn lao trong thế giới này hoàn
thành được mà không có đam mê” ( W.F.Hegel)
- Đam mê có sức mạnh phi thường, nó chính là chiếc chìa khóa của thành
công.
- Đam mê có khả năng tạo ra sự khác biệt lớn lao trong cuộc sống của
mỗi người.
+ Giúp ta có mục tiêu cuộc đời, có mục đích sống, từ đó cố gắng kiên trì
theo đuổi và thành công.
+Tạo ra ý chí, nghị lực, quyết tâm vượt qua khó khăn, thử thách.
+Đam mê tạo năng lượng tích cực giúp bạn thêm lạc quan, yêu đời, nhiệt
huyết, giàu khát vọng cống hiến, giúp bạn kết nối mọi người xung quanh,
tạo ra mối quan hệ lành mạnh và yêu quý lẫn nhau, giúp bạn có thêm
động lực để sống và làm việc thật tốt. Khi bạn đam mê và truyền năng
lượng tích cực đến mọi người thì mọi người sẽ luôn yêu quý và trân trọng
bạn.
- Dẫn chứng: Bác Hồ, Nick vujicic (Những ước mơ không chết chừng
nào bạn còn nuôi dưỡng nó bằng niềm đam mê), Bill Gates…
- Bàn luận mở rộng, rút ra bài học:
-Phê phán những người không có đam mê, không xác định được đam mê
của mình trong cuộc sống, họ sống chán nản, bi quan, không có sự cố
gắng phấn đấu…
-Mỗi người, đặc biệt là giới trẻ hãy luôn có niềm đam mê và rèn cho mình
có niềm đam mê tích cực trong công việc và cuộc sống. Nếu bạn có niềm
đam mê tích cực, thành công và hạnh phúc sẽ mỉm cười với bạn.
1.0
d.Chính tả, ngữ pháp
Đảm bảo chuẩn chính tả, ngữ pháp tiếng Việt
0.25
e.Sáng tạo
Thể hiện suy nghĩ sâu sắc về vấn đề cần nghị luận, có cách diễn đạt mới
mẻ
0.25
2
Cảm nhận về 2 đoạn văn trong tùy bút Người lái đò sông Đà của
Nguyễn Tuân. Từ đó, nhận xét về sự tài hoa, uyên bác của tác giả.
5.0
a. Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận
Mở bài nêu được vấn đề, Thân bài triển khai được vấn đề, Kết bài khái
quát được vấn đề.
0,25
b. Xác định đúng vấn đề cần nghị luận: Cảm nhận về 2 đoạn văn trong
tùy bút Người lái đò sông Đà của Nguyễn Tuân. Từ đó, nhận xét về sự tài
hoa, uyên bác của tác giả.
Hướng dẫn chấm:
+ Xác định đúng vấn đề cần nghị luận: 0,5 điểm.
0,5
+ Xác định chưa đầy đủ vấn đề nghị luận: 0,25 điểm.
c. Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm
Thí sinh có thể triển khai theo nhiều cách, nhưng cần vận dụng tốt các
thao tác lập luận, kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng; đảm bảo các
yêu cầu sau:
* Giới thiệu tác giả Nguyễn Tuân, tùy bút Người lái đò sông Đà và đoạn
trích .
Hướng dẫn chấm:
- Giới thiệu tác giả, tác phẩm: 0,25 điểm.
- Giới thiệu đoạn trích: 0,25 điểm.
0,5