S GIÁO D C VÀ ĐÀO T O ĐK L KỞ Ụ Ạ Ắ Ắ
TR NG THPT NGUY N TRÃIƯỜ Ễ
(Đ g m có 02 trang)ề ồ
Đ THAM KH O ÔN THI T T NGHI PỀ Ả Ố Ệ
TRUNG H C PH THÔNG NĂM 2021Ọ Ổ
Môn: Ng vănữ
Th i gian làm bài: 120 phút, không k th i gian phát đờ ể ờ ề
I. ĐC HI U (3,0 đi m) Ọ Ể ể
Đc đo n trích:ọ ạ
“T trong” co nghia la biêt coi trong minh, nh ng không phai theo nghia vi ky (chi biêt đên ư ư
danh l i cua ban thân minh) ma la coi trong phâm gia/đao đc cua minh. Môt ng i co t trong ơ ư ươ ư
hay không cung th ng đc thê hiên qua câu tra l i hay qua hanh x cua anh ta qua nh ng câu ươ ươ ơ ư ư
tra l i nh : “Điêu gi khiên tôi s hai/xâu hô?”, “Điêu gi khiên tôi t hao/hanh phuc?”... ơ ư ợ ư
Ng i t trong tât nhiên se biêt s s tr ng phat cua nha n c, nêu lam trai phap luât va ươ ư ơ ư ư ươ
s điêu tiêng d luân cua xa hôi, nêu lam trai v i luân th ng, le phai. Nh ng đo ch a phai la ư ư ơ ươ ư ư
điêu đang s nhât đôi v i ho. Điêu đang s nhât đôi v i môt ng i t trong la s giay vo ban thân ơ ơ ơ ơ ươ ư ư
khi lam nh ng chuyên đi ng c v i l ng tri cua minh, phan bôi lai le sông, gia tri sông, nguyên ư ươ ơ ươ
tăc sông ma minh theo đuôi va co cam giac đanh mât chinh minh. Noi cach khac, đôi v i ng i t ơ ươ ư
trong, co đao đc, “toa an l ng tâm” con đang s h n ca “toa an nha n c” hay “toa an d ư ươ ơ ơ ươ ư
luân”.
Ng i t tr ng th ng đi di n v i l ng tri và ph m giá b n thân, đi di n v i “conườ ự ọ ườ ố ệ ớ ươ ẩ ả ố ệ ớ
ng i bên trong” c a mình đ hành đng h n là đi di n v i s răn đe c a lu t pháp hay sườ ủ ể ộ ơ ố ệ ớ ự ủ ậ ự
phán xét c a d lu n bên ngoài. Do đó, h s khó có th làm vi c x u, vi c sai ngay c khi vi củ ư ậ ọ ẽ ể ệ ấ ệ ả ệ
x u, vi c sai đó r t có l i cho mình và n u có làm thì cũng không sao c , vì vi c x u vi c sai đóấ ệ ấ ợ ế ả ệ ấ ệ
đã tr nên ph bi n và bình th ng v i m i ng i.ở ổ ế ườ ớ ọ ườ
Ng i t tr ng có h nh phúc, có t hào khi đc s ghi nh n, m n tr ng hay ng ng mườ ự ọ ạ ự ượ ự ậ ế ọ ưỡ ộ
c a ng i khác dành cho mình không? Câu tr l i đng nhiên là có, r t h nh phúc, r t t hào.ủ ườ ả ờ ươ ấ ạ ấ ự
Nh ng đó ch a ph i là h nh phúc l n nh t. Ni m h nh phúc l n nh t đi v i h là ni m t hàoư ư ả ạ ớ ấ ề ạ ớ ấ ố ớ ọ ề ự
sâu kín và riêng t t bên trong con ng i c a h v nh ng vi c mà h làm, v nh ng đi u màư ừ ườ ủ ọ ề ữ ệ ọ ề ữ ề
h theo đu i. Chính vì đc d n d t b i n i t i c a b n thân h n là b chi ph i t bên ngoài,ọ ổ ượ ẫ ắ ở ộ ạ ủ ả ơ ị ố ừ
ng i t tr ng th ng r t t do và t tr khi hành đng.ườ ự ọ ườ ấ ự ự ị ộ
(Trich Đung viêc, Gian T Trung, NXB Tri th c, 2016, tr. 27-28) ư ư
Th c hi n các yêu c u sau:ự ệ ầ
Câu 1. Xác đnh phong cách ngôn ng c a văn b n.ị ữ ủ ả
Câu 2. Theo tác gi , ng i t tr ng có nh ng bi u hi n nào?ả ườ ự ọ ữ ể ệ
Câu 3. Anh/Ch hi u nh th nào v nh n đnh: ị ể ư ế ề ậ ị đi v i ng i có t tr ng, có đo đc, “tòa ánố ớ ườ ự ọ ạ ứ
l ng tâm” còn đáng s h n c “tòa án nhà n c” hay “tòa án d lu nươ ợ ơ ả ướ ư ậ ”?
Câu 4. Anh/Ch có đng tình v i quan ni m c a tác gi : ị ồ ớ ệ ủ ả Ni m h nh phúc l n nh t đi v i hề ạ ớ ấ ố ớ ọ
(ng i có lòng t tr ng) là ni m t hào sâu kín và riêng t t bên trong con ng i c a h vườ ự ọ ề ự ư ừ ườ ủ ọ ề
nh ng vi c mà h làm, v nh ng đi u mà h theo đu iữ ệ ọ ề ữ ề ọ ổ không? Vì sao?
II. LÀM VĂN (7,0 đi m)ể
Câu 1. (2,0 đi m)ể
T n i dung văn b n ph n Đc hi u, anh/ch hãy vi t m t đo n văn (kho ng 200 ch )ừ ộ ả ầ ọ ể ị ế ộ ạ ả ữ
trình bày suy nghĩ c a b n thân v ủ ả ề vai trò c a ủlòng t tr ngự ọ trong cu c s ng.ộ ố
Câu 2. (5,0 đi m)ể
Nh ng đêm mùa đông trên núi cao dài và bu n, n u không có b p l a s i kia thì M cũngữ ồ ế ế ử ưở ị
đn ch t héo. M i đêm, M đã d y ra th i l a h tay, h l ng, không bi t bao nhiêu l n.ế ế ỗ ị ậ ổ ử ơ ơ ư ế ầ
Th ng khi đn gà gáy sáng M ng i d y ra b p s i m t lúc th t lâu thì các ch em trongườ ế ị ồ ậ ế ưở ộ ậ ị
nhà m i b t đu ra dóm lò bung ngô, n u cháo l n. Ch ch t m t đc t ng lúc, M l i th c s iớ ắ ầ ấ ợ ỉ ợ ắ ượ ừ ị ạ ứ ưở
l a su t đêm. M i đêm, khi nghe ti ng phù phù th i b p, A Ph l i m m t. Ng n l a s i bùngử ố ỗ ế ổ ế ủ ạ ở ắ ọ ử ưở
lên, cùng lúc y thì M cũng nhìn sang, th y m t A Ph tr ng tr ng, m i bi t A Ph còn s ng.ấ ị ấ ắ ủ ừ ừ ớ ế ủ ố
M y đêm nay nh th . Nh ng M v n th n nhiên th i l a, h tay. N u A Ph là cái xác ch tấ ư ế ư ị ẫ ả ổ ử ơ ế ủ ế
đng ch t đy, cũng th thôi. M v n tr d y, v n s i, ch bi t, ch còn v i ng n l a. Có đêmứ ế ấ ế ị ẫ ở ậ ẫ ưở ỉ ế ỉ ở ớ ọ ử
A S ch t v , th y M ng i đy, A S đánh M ngã ngay xu ng c a b p. Nh ng đêm sau M v nử ợ ề ấ ị ồ ấ ử ị ố ử ế ư ị ẫ
ra s i nh đêm tr c.ưở ư ướ
Lúc y đã khuya. Trong nhà ng yên, thì M tr d y th i l a. Ng n l a b p bùng sáng lên,ấ ủ ị ở ậ ổ ử ọ ử ậ
M lé m t trông sang, th y hai m t A Ph cũng v a m , m t dòng n c m t l p lánh bò xu ngị ắ ấ ắ ủ ừ ở ộ ướ ắ ấ ố
hai hóm má đã xám đen. Nhìn th y tình c nh th , M ch t nh l i đêm năm tr c A S trói M ,ấ ả ế ị ợ ớ ạ ướ ử ị
M cũng ph i trói đng th kia. Nhi u l n khóc, n c m t ch y xu ng mi ng, xu ng c , khôngị ả ứ ế ề ầ ướ ắ ả ố ệ ố ổ
bi t lau đi đc. Tr i i, nó b t trói đng ng i ta đn ch t, nó b t mình ch t cũng thôi, nó b tế ượ ờ ơ ắ ứ ườ ế ế ắ ế ắ
trói đn ch t ng i đàn bà ngày tr c cũng cái nhà này. Chúng nó th t đc ác. C ch ng nàyế ế ườ ướ ở ậ ộ ơ ừ
ch đêm mai là ng i kia ch t, ch t đau, ch t đói, ch t rét, ph i ch t. Ta là thân đàn bà, nó đãỉ ườ ế ế ế ế ả ế
b t v trình ma nhà nó r i thì ch còn bi t đi ngày rũ x ng đây thôi... Ng i kia vi c gì màắ ề ồ ỉ ế ợ ươ ở ườ ệ
ph i ch t th . A Ph ... M ph ng ph t nghĩ nh v y.ả ế ế ủ ị ả ấ ư ậ
Ðám than đã v c h n l a. M không th i, cũng không đng lên. M nh l i đi mình, Mạ ẳ ử ị ổ ứ ị ớ ạ ờ ị
l i t ng t ng nh có th m t lúc nào, bi t đâu A Ph ch ng đã tr n đc r i, lúc y b conạ ưở ượ ư ể ộ ế ủ ẳ ố ượ ồ ấ ố
Pá Tra s b o là M đã c i trói cho nó, M li n ph i trói thay vào đy, M ch t trên cái c c y.ẽ ả ị ở ị ề ả ấ ị ế ọ ấ
Nghĩ th , trong tình c nh này, làm sao M cũng không th y s ...ế ả ị ấ ợ
Lúc y, trong nhà đã t i b ng, M rón rén b c l i, A Ph v n nh m m t, nh ng Mấ ố ư ị ướ ạ ủ ẫ ắ ắ ư ị
t ng nh A Ph đng bi t có ng i b c l i... M rút con dao nh c t lúa, c t nút dây mây. Aưở ư ủ ươ ế ườ ướ ạ ị ỏ ắ ắ
Ph c th phè t ng h i, không bi t mê hay t nh. L n l n, đn lúc g đc h t dây trói ng iủ ứ ở ừ ơ ế ỉ ầ ầ ế ỡ ượ ế ở ườ
A Ph thì M cũng h t ho ng, M ch thì thào đc m t ti ng “Ði ngay...”ủ ị ố ả ị ỉ ượ ộ ế , r i M ngh n l i. Aồ ị ẹ ạ
Ph b ng khu u xu ng, không b c n i. Nh ng tr c cái ch t có th đn n i ngay, A Ph l iủ ỗ ỵ ố ướ ổ ư ướ ế ể ế ơ ủ ạ
qu t s c vung lên, ch y.ậ ứ ạ
M đng l ng trong bóng t i.ị ứ ặ ố
R i M cũng v t ch y ra. Tr i t i l m. Nh ng M v n băng đi. M đu i k p A Ph , đã lăn,ồ ị ụ ạ ờ ố ắ ư ị ẫ ị ổ ị ủ
ch y, ch y xu ng t i l ng d c, M nói, th trong h i gió th c l nh bu t:ạ ạ ố ớ ư ố ị ở ơ ố ạ ố
- A Ph cho cho tôi đi.ủ
A Ph ch a k p nói, M l i nói:ủ ư ị ị ạ
- đây ch t m t.Ở ế ấ
A Ph ch t hi u.ủ ợ ể
Ng i đàn bà chê ch ng đó v a c u s ng mình.ườ ồ ừ ứ ố
A Ph nói: “Đi v i tôi”. Và hai ng i l ng l ng đ nhau lao ch y xu ng d c núi.ủ ớ ườ ẳ ặ ỡ ạ ố ố
(Trích V ch ng A Phợ ồ ủ, Tô Hoài, Ng văn 12ữ, t p hai, ậ
NXB Giáo d c Vi t Nam, 2020, tr.13-14)ụ ệ
Phân tích di n bi n tâm tr ng và hành đng c a nhân v t M đc th hi n trong đo nễ ế ạ ộ ủ ậ ị ượ ể ệ ạ
trích. T đó, nh n xétừ ậ d ng ý ngh thu t c a nhà văn trong vi c d ng lên chi ti t ngh thu tụ ệ ậ ủ ệ ự ế ệ ậ
này.
.…….…... H T Ế….………
S GIÁO D C VÀ ĐÀO T O ĐK L KỞ Ụ Ạ Ắ Ắ Đ THAM KH O ÔN THI T T NGHI PỀ Ả Ố Ệ
TRUNG H C PH THÔNG NĂM 2021Ọ Ổ
Môn: Ng vănữ
Th i gian làm bài: 120 phút, không k th i gian phátờ ể ờ
đề
ĐÁP ÁN - THANG ĐI MỂ
(Đáp án - Thang đi mể g m có 05 trang)ồ
Ph nầCâu N i dungộĐi mể
IĐC HI UỌ Ể 3,0
1Phong cách ngôn ng : Chính lu nữ ậ 0,5
2
Biêu hiên cua ng i t trong: ươ ư
- Biêt coi trong phâm gia, đao đc cua minh. ư
- Thê hiên qua câu tra l i hay qua hanh x cua anh ta qua nh ng câu tra ơ ư ư
l i nh : ơ ư Điêu gi khiên tôi s hai/xâu hô?, Điêu gi khiên tôi t hao/hanh ư ư
phuc?...
- Bi t s s tr ng phat cua pháp lu t, đc bi t là s d luân, s toa an ế ơ ư ư ậ ặ ệ ơ ư ơ
l ng tâm.ươ
- Không muôn lam điêu xâu.
- Săn sang lam điêu tôt ma không cân đc ai ghi nhân. ươ
0,5
3Có th hi u v ý ki n: ể ể ề ế Vi c gi i phóng b n thân kh i s ki m soátệ ả ả ỏ ự ể
c a ng i khác có l i cho c hai bênủ ườ ợ ả nh sau: ư
- Toa an l ng tâm ươ ” con đang sơ h n ca “toa an nha n c” hay “toa ơ ươ
an d luân”ư vi:
- Toa an l ng tâm la s lên an cua l ng tri vê nh ng viêc lam sai trai ươ ư ươ ư
cua ban thân. No khiên con ng i bi dăn văt vê nh ng điêu minh lam ươ ư
trai v i l ng tri, đao ly. No khiên con ng i không co cam giac thanh ơ ươ ươ
than.
- Toa an l ng tâm tuy vô hinh nh ng no la tiêng noi manh me t bên ươ ư ư
trong con ng i. No co thê không khiên con ng i phai chiu nh ng ươ ươ ư
tr ng phat h u hinh nh ng co thê khiên con ng i suôt đi phai chiu ư ư ư ươ ơ
1,0
cam giac tôi lôi
4
Ý ki n trên hoàn toàn đúng đn, vì nh ng nguyên nhân sau:ế ắ ữ
- H đc hành đng theo ý mu n c a mình, không b ng i khác chiọ ượ ộ ố ủ ị ườ
ph i.ố
- Nh ng vi c h làm đu phù h p v i các chu n m c xã h i, chu nữ ệ ọ ề ợ ớ ẩ ự ộ ẩ
m c đo đc.ự ạ ứ
- H có đc tr ng thái an yên, vui v , tho i mái do cách s ng chọ ượ ạ ẻ ả ố ủ
đng không l thu c; thanh s ch, không v ng b n.ộ ệ ộ ạ ướ ậ
1,0
II LÀM VĂN 7,0
1Vi t m t đo n văn ế ộ ạ trình bày suy nghĩ về vai tro cua long t trongư
trong cu c s ngộ ố 2,0
a. Đm b o yêu c u v hình th c đo n văn ngh lu n 200 chả ả ầ ề ứ ạ ị ậ ữ
H c sinh có th trình bày đo n văn theo cách di n d ch, quy n p, t ngọ ể ạ ễ ị ạ ổ
- phân - h p, song hành ho c móc xích.ợ ặ
0,25
b. Xác đnh đúng v n đ c n ngh lu nị ấ ề ầ ị ậ : Vai tro cua long t trongư trong
cu c s ng.ộ ố 0,25
c. Tri n khai v n đ ngh lu nể ấ ề ị ậ
H c sinh l a ch n các thao tác l p lu n phù h p đ tri n khai v n đọ ự ọ ậ ậ ợ ể ể ấ ề
ngh lu n theo nhi u cách nh ng ph i làm rõị ậ ề ư ả đcượ ý nghĩa v ềvai tro
cua long t trongư trong cu c s ng ộ ố và đa ra các lí l b o v quanư ẽ ả ệ
đi m. Có th theo h ng sau:ể ể ướ
- Giai thich: Ng i co long t trong la ng i biêt coi trong gia tri, đao ươ ư ươ
đc cua ban thân.ư
- Vai tro cua long t trong: ư
+ Giup con ng i biêt điêu chinh hanh vi cua minh đê tranh lam nh ng ươ ư
viêc sai trai; tranh xa khoi cam dô; bi t c x đúng v i các chu n m cế ư ử ớ ẩ ự
xã h i.ộ
+ La đông l c đê con ng i nô l c hoan thiên ban thân. ư ươ ư
+ Lòng t tr ng giúp ta ý th c đc thi u sót, ự ọ ứ ượ ế nhân ra lôi lam cua
1,0
minh. Đng th i kh c ph c nh ng đi m ch a t t c a b n thân, ồ ờ ắ ụ ữ ể ư ố ủ ả không
đô lôi hay trôn tranh trach nhiêm , t đó phát tri n hoàn thi n nhân cách.ừ ể ệ
+ Nêu không co long t trong, con ng i dê thoa hiêp v i hoan canh, co ư ươ ơ
nguy c đanh mât chinh minh. ơ
+ Lòng t tr ng giúp ta có m t đi s ng an yên, vui v , có đc sự ọ ộ ờ ố ẻ ượ ự
ch đng không l thu c, thanh s ch, không v ng b n.ủ ộ ệ ộ ạ ướ ậ
+ Giup xa hôi phat triên tôt đep h n, thân thiên h n. ơ ơ
- M rông v n đ:ơ ấ ề
+ Đê cao nh ng ng i co long t trong vi ho gop phân lam cho xa hôi ư ươ ư
tôt đep.
+ Phê phan môt bô phân nh ng ke ich ki, ham l i. ư ơ
- Bai hoc nhân th c, hanh đông: ư nhân th c ro gia tri cua long t trong, ư ư
ren luyên ban thân t ng ngay đê sông đung v i nh ng gia tri chuân ư ơ ư
m c.ư
d. Chính t , dùng t , đt câuả ừ ặ
Đm b o ả ả chu nẩ chính t , ảng pháp ti ng Vi tữ ế ệ 0,25
e. Sáng t oạ
Th hi n suy nghĩ sâu s cể ệ ắ v v n đ ngh lu nề ấ ề ị ậ ; có cách di n đt m iễ ạ ớ
mẻ
0,25
2Phân tích di n bi n tâm tr ng và hành đng c a nhân v t Mễ ế ạ ộ ủ ậ ị
đc th hi n trong đo n trích; nh n xétượ ể ệ ạ ậ d ng ý ngh thu t c aụ ệ ậ ủ
nhà văn trong vi c d ng lên chi ti t ngh thu t này.ệ ự ế ệ ậ
5,0
a. Đm b o c u trúc bài ngh lu n: ả ả ấ ị ậ M bàiở nêu đc v n đ, ượ ấ ề Thân
bài tri n khai đc v n đ, ể ượ ấ ề K tế bài khái quát đc v n đ.ượ ấ ề 0,25
b. Xác đnh đúng v n đ c n ngh lu n:ị ấ ề ầ ị ậ Di n bi n tâm tr ng và hànhễ ế ạ
đng c a nhân v t M đc th hi n trong đo n trích; nh n xétộ ủ ậ ị ượ ể ệ ạ ậ d ngụ
ý ngh thu t c a nhà văn trong vi c d ng lên chi ti t ngh thu t này.ệ ậ ủ ệ ự ế ệ ậ
0,5
c. Tri n khai v n đ ngh lu n thành các lu n đi mể ấ ề ị ậ ậ ể : H cọ sinh có thể
tri n khai theo nhi u cách, nh ng c n v n d ng t t các thao tác l pể ề ư ầ ậ ụ ố ậ
lu n; k t h p ch t ch gi a lí l và d n ch ng; đm b o các yêu c uậ ế ợ ặ ẽ ữ ẽ ẫ ứ ả ả ầ
sau:
* Gi i thi u khái quátớ ệ
- Tô Hoài là cây bút văn xuôi hàng đu c a văn h c Vi t Nam hi nầ ủ ọ ệ ệ
đi, ông có v n s ng, v n hi u bi t sâu s c v con ng i và phongạ ố ố ố ể ế ắ ề ườ
t c văn hóa c a vùng đt Tây B c.ụ ủ ấ ắ
- Truy nệ V ch ng A Phợ ồ ủ là k t qu c a chuy n Tô Hoài đi cùng bế ả ủ ế ộ
đi vào gi i phóng Tây B c (1952), đánh d u đ chín c a phong cáchộ ả ắ ấ ộ ủ
ngh thu t Tô Hoài. Tác ph m vi t v cu c s ng tăm t i và khát v ngệ ậ ẩ ế ề ộ ố ố ọ
0,5