Khi bạn được cử đi làm việc ở
nước ngoài!
Bạn là một nhà quản lý, một nhân viên trong một tập đoàn kinh tế đa
quốc gia. Bạn chuẩn bị được cử đi làm việc tại nước ngoài với mức lương hấp
dẫn hơn. Và lúc này bạn đang rất vui mừng? Câu trả lời sẽ không dễ dàng như
thế bởi luôn có rất nhiều khó khăn phát sinh từ công việc “xa xứ” của bạn.
Tại những tập đoàn kinh tế đa quốc gia luôn có một đội ngũ khá lớn các
nhà quản lý và các nhân viên làm việc tại nước ngoài. Họ là những người “xa
xứ”, nhiều người trong số họ cảm thấy rất thoải mái với công việc của mình,
nhưng không phải không có những khó khăn và lo ngại nhất định.
Những khó khăn khi hồi hương
Ở nước ngoài có lẽ công việc của bạn sẽ rất hấp dẫn và bạn cảm thấy
thoải mái với công việc hiện tại. Nhưng liệu bạn đã nghĩ về những vấn đề gặp
phải khi bạn hồi hương? Khó khăn là khá nhiều đấy!
Khi trở về từ các chi nhánh hay công ty ở nước ngoài, bạn sẽ gặp phải 3
khó khăn: khó khăn về tài chính cá nhân; khó khăn khi phải tự điều chỉnh để
thích hợp với cơ cấu của công ty mẹ ở nước nhà và khó khăn khi phải điều
chỉnh lại để thích nghi với cuộc sống gia đình.
Nhân viên của các tập đoàn kinh tế lớn khi “xa xứ” luôn nhận được rất
nhiều lợi ích tài chính để khuyến khích họ chấp nhận cuộc sống ở nước ngoài.
Tại nước ngoài bạn có thể sống giữa những người láng giềng tử tế, gửi con của
bạn đến những trường tốt nhất, hoà nhập với xã hội giàu sang đồng thời vẫn tiết
kiệm được nhiều tiền hơn so với trước đây. Nhưng kiểu sống giàu sang sẽ
không còn nữa khi bạn trở về. Ở Mỹ người ta dự tính mức lương của các giám
đốc hay các nhân viên “xa xứ” phải tăng lên 50% thì khi trở về họ mới có thể
duy trì được cuộc sống giống như ở nước ngoài.
Khi trở về nước, rất có thể bạn thấy rằng những người ngang hành với
bạn trước đây đã được “thăng cấp” hơn bạn trong thời gian vắng mặt. Giờ đây
trong công việc rất có thể bạn ít được tự do hơn, công việc của bạn không còn
như trước nữa bởi có người khác đang đảm nhiệm công việc của bạn. Bạn cũng
rất có thể phải làm một công việc khác, nhưng thường là những công việc đó
hiện chua có ai đảm nhận vì vậy công việc có thể rất nhàm chán.
Ngoài ra, những khó khăn về tình trạng xã hội khi hồi hương đã khiến
nhiều nhà quản lý hay các nhân viên của các tập đoàn kinh tế đa quốc gia,
những người đã thích nghi thành công với lối sống ở nước ngoài, gặp nhiều
khó khăn trong việc thích nghi lại với một số lĩnh vực đời sống ở quê hương
của họ.
Nếu bạn là người có gia đình thì khó khăn có thể phát sinh do sự thay
đổi về tình trạng và tổng thu nhập của gia đình. Tại quê nhà, hầu như mọi thành
viên trong gia đình bạn đều có việc làm, nhưng khi chuyển sang nước ngoài thì
vợ hay chồng của bạn sẽ không có việc làm. Họ theo bạn ra nước ngoài, tại đây
cuộc sống có thể đầy đủ do mức lương của bạn phù hợp, nhưng khi về nước
cùng với mức sống cũ chắc hẳn gia đình bạn sẽ khó khăn vì phải “làm lại từ
đầu”.
Liệu có ảnh hưởng đến sự nghiệp của bạn?
Nhiều người trong số chúng ta cho rằng nếu mình làm việc ở nước ngoài
một thời gian, kinh nghiệm quốc tế có được sẽ là rất quan trọng đối với sự
nghiệp thăng tiến của mình trong tương lai. Nhưng điều đó không hoàn toàn
đúng mà có phần ngược lại. Rất ít nhà quản lý hay nhân viên làm việc ở nước
ngoài khi hồi hương nhận được sự thăng tiến trong công việc
Những công ty quan tâm nhiều đến hoạt động quốc tế như Microsoft,
General Motors, Ford,... đã tách biệt các hoạt động trong nước và nước ngoài.
Nếu hoạt động kinh doanh ở trong nước thành công thì ít có sự trao đổi nhân sự
lẫn nhau và những nhân viên hoạt động có kinh nghiệm quốc tế ít được thăng
tiến.
General Motor, tập đoàn xe hơi hàng đầu của Mỹ, có đến 83% các nhà
quản lý và nhân viên có kinh nghiệm quốc tế, còn lại là không có kinh nghiệm
hoạt động quốc tế. Nhưng điều này không ảnh hưởng đến thành công của
General Motor. Hãng là một trong những nhà xuất khẩu lớn nhất nước Mỹ,
hoạt động sản xuất ở Anh, Đức có sức cạnh tranh mạnh, mặt khác hoạt động
nội địa rộng lớn, mỗi năm đưa 10 nhà quản lý bậc trung từ Mỹ ra nước ngoài,
năm 1990 trở về đây con số này tăng lên 20 người, không kể đến 100.000 nhân
viên hưởng lương ở Mỹ. Trong số các nhà quản lý “xa xứ” của General Motors
rất ít người được thăng tiến lên giữ chức vụ hàng đầu của hãng, mặc dù họ có
kinh nghiệm hoạt động ở nước ngoài. Dù không lên được vị trí hàng đầu của
công ty, nhưng các giám đốc “xa xứ” có cuộc sống ổn định hơn so với hầu hết
các nhà quản lý trong nước về mặt trách nhiệm và sự đền bù.
Tại những tập đoàn kinh tế lớn, sự nghiệp của bạn sẽ rất bấp bênh nếu
bạn nhận nhiệm vụ ở nước ngoài. Phó giám đốc của Ford Motor, John Petrson
đã nói rằng:" Đối với phần lớn vị trí nhân viên cấp trung và cao hơn cấp trung
của Ford, những nhiệm vụ ở nước ngoài có tác động xấu đến sự nghiệp". Điều
này có thể xuất phát từ nguyên nhân: Thường ít có vị trí thích hợp tại các cơ sở
trong nước cho bạn khi hồi hương. Đơn giản là vì chỗ làm việc cũ của bạn
không còn chỗ trống nữa khi bạn ra nước ngoài vài năm, do đó bạn không thể
dễ dàng tìm được một vị trí nào đó phù hợp với bạn. Nhiều chuyên gia nhận
xét, việc tìm một chỗ làm cho những nhân viên hồi hương cũng giống như lần
đầu tiên của họ xin việc làm khi họ mới tốt nghiệp đại học.
Đâu là sự đền bù xứng đáng cho bạn khi xa xứ?
Sự thuyên chuyển sẽ hấp dẫn hơn nếu bạn cho rằng đó là cơ hội thăng
tiến. Nhưng nếu cơ hội thăng tiến không nhiều thì bạn nên yêu cầu nhận được
sự đền bù xứng đáng cho bạn từ tiền lương và các khoản trợ cấp khác
Bạn có thể không chấp nhận làm việc ở nước ngoài nếu bạn không được
thăng chức hoặc được thăng chức mà không được tăng lương. Tại Microsoft, vì
những nhà quản lý và nhân viên “xa xứ” thường so sánh ở nước mà họ sẽ đến
và tại quê hương của họ, nên hãng phần mềm lớn nhất thế giới này luôn có chế
độ tăng lương “hấp dẫn” cho những cá nhân làm việc tại quốc gia có tiền công
hiện hành của công việc cao hơn tiền công ở trong nước.
Nhiều công ty sẽ trả lương kha khá để lôi cuốn bạn đi hoạt động ở nước
ngoài, nhưng nhiều khi họ sẽ không trả cho bạn quá cao. Bạn có thể căn cứ vào
quy mô và số lượng tiền bù đắp để êeu cầu có được sự “bù đắp xứng đáng” khi
