ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
MAI VĂN TƢỞNG
SỬ DỤNG BÀI TẬP ĐỂ TỔ CHỨC DẠY HỌC CHƢƠNG II: TÍNH QUY LUẬT
CỦA HIỆN TƢỢNG DI TRUYỀN- SINH HỌC 12, TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
BẰNG PHƢƠNG PHÁP NÊU VẤN ĐỀ
LUẬN VĂN THẠC SỸ SƢ PHẠM SINH HỌC
HÀ NỘI – 2015
i
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC
MAI VĂN TƢỞNG
SỬ DỤNG BÀI TẬP ĐỂ TỔ CHỨC DẠY HỌC CHƢƠNG II: TÍNH QUY LUẬT
CỦA HIỆN TƢỢNG DI TRUYỀN- SINH HỌC 12, TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
BẰNG PHƢƠNG PHÁP NÊU VẤN ĐỀ
LUẬN VĂN THẠC SỸ SƢ PHẠM SINH HỌC
Chuyên ngành: Lý luận và phƣơng pháp dạy học bộ môn Sinh
(BỘ MÔN SINH HỌC)
Mã số: 60 14 01 11
Ngƣời hƣớng dẫn khoa học: GS. TS Đinh Quang Báo
HÀ NỘI – 2015
ii
LỜI CẢM ƠN
Để hoàn thành luận văn, tác giả đã nhận được nhiều sự quan tâm, giúp đỡ.
Nhân dịp này, tác giả xin gửi lời cảm ơn chân thành nhất đến Ban Giám hiệu, cán bộ
quản lí khoa Sư Phạm, phòng đào tạo-công tác sinh viên, các thầy cô giáo đã trực tiếp
giảng dạy, cán bộ phòng tư liệu của Trường Đại học Giáo dục, Đại học Quốc gia Hà
Nội đã nhiệt tình giảng dạy và tạo điều kiện thuận lợi cho tác giả trong thời gian học
tập.
Đặc biệt tác giả xin cảm ơn sâu sắc tới thầy GS. TS. Đinh Quang Báo, người
thầy đã trực tiếp hướng dẫn khoa học và tận tình giúp đỡ tác giả trong suốt quá trình
học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn.
Tác giả xin gửi lời cảm ơn chân thành đến các thầy, cô giáo đã giúp đỡ và
đ ng g p cho tác giả nh ng kiến qu báu.
in chân thành cảm ơn S Giáo dục Đào tạo Nam Định, Ban Giám hiệu
c ng các thầy cô giáo và các em học sinh trường THPT Ngh a Hưng đã tạo điều
kiện giúp đỡ tác giả trong quá trình thực hiện bản luận văn này.
Qua đây tác giả cũng xin gửi lời cảm ơn đến sự cổ vũ, động viên, quan tâm giúp
đỡ, tạo mọi điều kiện thuận lợi của người thân trong gia đình, bạn đồng nghiệp trong
quá trình học tập, thực hiện nghiên cứu đề tài.
in trân trọng cảm ơn
Nam Định, tháng 10 năm 2015
Tác giả
Mai Văn Tƣởng
iii
DANH MỤC VIẾT TẮT
DHGQVĐ
: Dạy học giải quyết vấn đề
DHNVĐ
: Dạy học nêu vấn đề
DT, DTH
: Di truyền, di truyền học
ĐC
: Đối chứng
F1, F2
: Thế hệ con, thế hệ cháu của phép lai P
GQVĐ
: Giải quyết vấn đề
GV
: Giáo viên
HS
: Học sinh
KG-MT-KH
: Kiểu gen-môi trƣờng-kiểu hình
NST
: Nhiễm sắc thể
NVĐ
: Nêu vấn đề
NXB
: Nhà xuất bản
P
: Thế hệ bố mẹ
PPTC
: Phƣơng pháp tích cực
QLPL
: Quy luật phân li
SGK
: Sách giáo khoa
SH
: Sinh học
TH
: Tình huống
THCVĐ
: Tình huống có vấn đề
THPT, THCS
: Trung học phổ thông, trung học cơ sở
TN
: Thực nghiệm
VĐ
: Vấn đề
iv
DANH MỤC BẢNG, SƠ ĐỒ, HÌNH; BIỂU ĐỒ
1. DANH MỤC BẢNG.
Bảng 1.1-Kết quả điều tra về phƣơng pháp giảng dạy của giáo viên………………….36
Bảng 1.2-Ý kiến của học sinh về phƣơng pháp giảng dạy của giáo viên………….….37
Bảng 1.3 Kết quả điều tra về học tập của học sinh…………………………………....38
Bảng 2.1-So sánh chƣơng trình SH9 và SH12 ……………….…………….…...….…42
Bảng 2.2-Cụ thể hóa các nội dung kiến thức di truyền SH12 ………………………...44
Bảng 2.3-Tổ hợp giao tử F1 khi lai hai cặp tính trạng quy luật Menđen ……………..55
Bảng 2.4-Tổ giao tử F1 quy luật tƣơng tác bổ sung………………...………………....87
Bảng 3.1-Kết quả hai bài kiểm tra trƣớc khi làm TN……………...……………….....64
Bảng 3.2-Thống kê điểm kiểm tra các bài 15 phút. …………….……….………..…..68
Bảng 3.3-Đƣờng tần suất, tần suất cộng dồn các bài kiểm tra 15 phút…………..…....70
Bảng 3.4-Bảng thống kê điểm kiểm tra các bài 1 tiết. ………….…….………..……..71
Bảng 3.5-Bảng đƣờng tần suất, tần suất cộng dồn các bài kiểm tra 1 tiết. …….……..73
2. DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ
Sơ đồ 2.1- Sơ đồ quy trình xây dựng tình huống có vấn đề trong dạy học............... …45
Sơ đồ 2.2-Quy trình dạy học bằng phƣơng pháp nêu vấn đề……………………….....51
3. DANH MỤC CÁC HÌNH
Hình 2.1-Hình vẽ sơ đồ sự phân li độc lập của các NST dẫn đến sự phân li độc lập của
các alen trong giảm phân.…………… ….…………………………………....……….56
Hình 2.2-Sơ đồ sự phân li độc lập của các NST dẫn đến sự phân li độc lập của các alen
trong giảm phân …………………………………………………………….…...…………..56
Hình 2.3-Sự sai khác gen bình thƣờng và gen đột biến …………………….……………87
Hình 2.4-So sánh tác động của gen bình thƣờng và đột biến……….…………………...87
Hình 2.5-Cơ sở tế bào học của liên kết gen………………….…………………….….93
Hình 2.6-Quá trình trao đổi chéo ở kì đầu I của giảm phân………………………..….93
4. DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ
Biểu đồ 3.1-Đƣờng tần suất các bài kiểm tra 15 phút………….…………..……..…...71
Biểu đồ 3.2-Đƣờng tần suất các bài kiểm tra 1 tiết. ………….…………….…....……73