864
NGHIÊN CỨU THỰC TRẠNG CÔNG TÁC TỔ CHỨC
HOẠT ĐỘNG THỂ DỤC THỂ THAO NGOẠI KHOÁ
CHO SINH VIÊN KHOA GIÁO DỤC THỂ CHẤT
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
TS. Hàng Quang Thái1, TS. Đoàn Tiến Trung2
1 Trường Đại học An Giang - ĐHQG - HCM
2 ĐHSP TP.HCM
TÓM TẮT
Sử dụng các phương pháp nghiên cứu khoa học thường quy đánh giá thực trạng công
tác tổ chức hoạt động thể dục thể thao ngoại khóa của sinh viên trường Đại học Sư phạm
Thành Phố Hồ Chí Minh trên các mặt: Thực trạng cơ sở vật chất, nhu cầu tập luyện TDTT
ngoại khoá, thực trạng đội ngũ giáo viên và sinh viên tham gia hoạt động thể dục thể thao
ngoại khoá.
1. ĐẶT VẤN ĐỀ
Trường Đại học Sư phạm Thành Phố Hồ Chí Minh là nơi đào tạo các giáo viên
để giảng dạy chủ yếu cho các trường thuộc khu vực miền Nam với sự đa dạng về các
chuyên ngành đào tạo, tổng thể có 33 ngành đào tạo trong đó có 21 ngành đào tạo sư
phạm, 12 ngành ngoài sư phạm. Là trường Sư phạm đầu tiên của các tỉnh phía Nam
sau giải phóng đất nước 1975. Nơi đây là trung tâm bồi dưỡng, đào tạo cán bộ khoa
học, các giáo viên tương lai cho toàn khu vực miền Nam. Từ trình độ thấp nhất là Đại
học đến trình độ cao học, nghiên cứu sinh. Là một trong hai trường đào tạo sư phạm
trọng điểm của đất nước. Trường Đại học Sư phạm Thành Phố Hồ Chí Minh là trường
đào tạo giáo viên sư phạm lớn nhất khu vực miền Nam của đất nước với hơn 18899
nghìn sinh viên đang theo học các hệ, trong đó có hơn 8370 sinh viên hệ chính quy,
hơn 10162 sinh viên hệ tại chức và chuyên tu, hiện nay 2019 -2020 Trường Đại học
Sư phạm Thành Phố Hồ Chí Minh đang chủ trì chương trình bồi dưỡng nâng cao
nghiệp vụ cho giáo viên các cấp 19 tỉnh khu vực miền nam. Trường Đại học Sư phạm
Thành Phố Hồ Chí Minh đã có truyền thống lâu dài về công tác đào tạo nói chung và
công tác GDTC, phong trào thể thao sinh viên nói riêng.
Quán triệt tầm quan trọng của công tác GDTC cho sinh viên các trường Đại
học, Trường Đại học Sư phạm Thành Phố Hồ Chí Minh đã cố gắng thực hiện những
quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo về nội dung chương trình GDTC, vận dụng sáng
tạo trên cơ sở cải tiến, xây dựng các nội dung học tập mới cho phù hợp với điều kiện
cụ thể của trường. Nhưng do thời gian học tập các môn chuyên ngành còn hạn chế, do
khung chương trình soạn thảo trong quá trình giảng dạy chưa thật đảm bảo để sinh
viên có thể thực hiện đầy đủ và tốt mọi nội dung trong giờ học chính khoá, vì vậy đã
hạn chế sự phát triển thể lực của sinh viên cũng như chất lượng giờ thể dục. Để bù
đắp lại sự thiếu hụt về quỹ thời gian đó, bên cạnh việc tập luyện nội khoá đòi hỏi sinh
viên phải tổ chức tập luyện ngoại khoá thì mới nâng cao được chất lượng học tập.
Trong những năm qua, song song với quá trình nội khoá, nhiều công trình khoa
học của nhiều tác giả đã đặc biệt chú trọng giải quyết cơ sở khoa học về tổ chức quá
trình ngoại khoá cho học sinh, sinh viên như: Vũ Đức Thu, Nguyễn Thị Xuyền, …
865
Tuy nhiên, các đề tài trên chủ yếu nghiên cứu về hiệu quả của hoạt động TDTT ngoại
khoá đối với đối tượng là các sinh viên không chuyên (chỉ học 2 tiết GDTC/tuần), học
sinh phổ thông. Đặc biệt từ trước đến nay chưa có đề tài nghiên cứu vấn đề nâng cao
hiệu quả tổ chức của hoạt động TDTT ngoại khoá cho đối tượng là sinh viên Khoa
GDTC của Trường Đại học Sư phạm Thành Phố Hồ Chí Minh.
Xuất phát từ những lý do nêu trên, chúng tôi tiến hành nghiên cứu đề tài: Đánh
giá thực trạng công tác tổ chức hoạt động TDTT ngoại khóa cho sinh viên Nhà trường
là vấn đề quan trọng để điều khiển, điều chỉnh quá trình tổ chức, đồng thời có thể đưa
ra các biện pháp, giải pháp phù hợp để nâng cao chất lượng phong trào. Chính vì vậy,
chúng tôi tiến hành: “Nghiên cứu thực trạng công tác tổ chức hoạt động TDTT
ngoại khóa cho sinh viên Đại học Sư phạm Thành Phố Hồ Chí Minh”.
PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
Quá trình nghiên cứu sử dụng các phương pháp:
- Phương pháp quan sát sư phạm
- Phương pháp phỏng vấn
- Phương pháp toán học thống kê
2. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ BÀN LUẬN
2.1 Thực trạng cơ sở vật chất phục vụ hoạt động thể dục thể thao ngoại khoá
cho sinh viên trường Đại học Sư phạm Thành Phố Hồ Chí Minh
Thực trạng cơ sở vật chất của Nhà trường có ảnh hưởng rất lớn tới chất lượng
công tác GDTC nội khóa và ngoại khóa trong trường học các cấp. Tuy nhiên, trong
điều kiện kinh tế hiện tại của Việt Nam, việc đầu tư cơ sở vật chất toàn diện cho trường
học các cấp còn nhiều khó khăn, do đó, việc tận dụng tối đa cơ sở vật chất sẵn có, có
biện pháp bảo quản và sử dụng số lượng cơ sở vật chất sẵn có của từng trường có vai
trò vô cùng quan trọng.
Để có cơ sở cho việc đánh giá hiệu quả hoạt động TDTT ngoại khóa của sinh
viên khoa GDTC, đề tài đã tiến hành tìm hiểu thực trạng cơ sở vật chất của Trường
Đại học Sư phạm Thành Phố Hồ Chí Minh. Kết quả được trình bày ở bảng 1
Bảng 1: Thực trạng cơ sở vật chất phục vụ cho công tác giảng dạy và tập luyện của Trường
Đại học Sư phạm Thành Phố Hồ Chí Minh (đến năm 2020)
TT
Sân bãi, dụng cụ
Số lượng (cái)
Chất lượng
1
Sân bóng đá 5 người
1
Sân sàn gỗ
2
Bể bơi
0
Thuê hồ bơi
3
Sân bóng chuyền
1
Sân sàn gỗ
4
Sân bóng rổ
2
Sàn gỗ, Xi măng
5
Sân bóng ném
1
Sân sàn gỗ
6
Sân cầu lông
4
Có mái che
7
Đường chạy 400m
0
Thuê sân
8
Sân đẩy tạ
0
Thuê sân
866
9
Hố nhảy xa
0
Thuê sân
10
Nhảy cao
1
Đệm mút
11
Xà đơn + Xà kép
1 bộ
Trung bình
12
Bàn bóng bàn
4
Trung bình
13
Nhà tập liên hợp
1
Sàn gỗ có mái
14
Sân tennis
0
Thuê sân
15
Sân đá cầu
4
Sàn gỗ
16
Sân bóng đá 11 người
0
Thuê sân
17
Phòng tập gylm
1
Sàn thảm
Thực trạng về cơ sở vật chất của Trường đã cho thấy:
- Về số lượng: Về cơ bản chưa đáp ứng được nhu cầu giảng dạy và tập luyện,
có ngày đã quá tải (đặc biệt là các lớp chuyên ngành), có buổi có 2 lớp học chuyên
ngành tập luyện trên sân nhà thi đấu, các lớp chuyên ngành học bóng đá, cầu lông,
bóng chuyền, bóng rổ… thì không đáp ứng đủ sân tập vì các lớp tự chọn không chuyên
quá đông (mỗi học kì Khoa GDTC giảng dạy theo kế hoạch đào tạo của trường là trên
110 lớp GDTC đại cương không chuyên), dù đã được nhà trường tạo điều kiện thuê
sân bãi ở ngoài cơ sở của trường đã chiếm hết các sân tập.
- Về chất lượng: Nói chung chất lượng sân bãi dụng cụ phục vụ cho tập luyện
chỉ đạt mức trung bình, sau nhiều năm chưa được tăng cường xây dựng mới, chưa
được cải tạo, để đáp ứng kịp thời phát triển của chương trình đào tạo và học tập, tập
luyện ngoại khóa cho sinh viên và đông đảo lực lượng cán bộ giảng viên của trường
(Sân bóng rổ, sân bóng chuyền, sân cầu lông, sân bóng đá, bàn bóng bàn…).
2.2 Thực trạng động cơ, nhu cầu tập luyện thể dục thể thao ngoại khoá của
sinh viên Đại học Sư phạm Thành Phố Hồ Chí Minh
Bảng 2: Kết quả điều tra thực trạng nhu cầu tập luyện ngoại khóa của sinh viên Khoa GDTC
Trường Đại học Sư phạm Thành Phố Hồ Chí Minh
TT
Nội dung
Tổng cộng
n= 370
n
1
Nếu có thời gian nhàn rỗi anh (chị) có tham gia tập luyện ngoại
khóa không?
- Có
- Không
346
24
2
Động cơ tập luyện TDTT ngoại khóa.
- Ham thích.
- Có tác dụng RLTT.
- Bị lôi cuốn.
- Để nâng cao chất lượng nội khóa.
157
89
26
98
3
Số sinh viên tập luyện ngoại khóa.
- Thường xuyên.
- Thỉnh thoảng.
- Không tập.
202
101
67
867
4
Yếu tố làm hạn chế kết quả học tập môn chuyên ngành TDTT.
- Do phương pháp lên lớp của giáo viên.
- Do điều kiện sân bãi.
- Do thiếu thốn dụng cụ.
- Không đủ trang bị: giầy, quần áo tập.
78
103
166
23
5
Yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả của tập luyện TDTT ngoại khóa.
- Tập có giáo viên hướng dẫn, tổ chức.
- Có thời gian tập luyện ngoại khoá.
- Có điều kiện sân bãi, dụng cụ tập luyện.
- Có sự ủng hộ của thầy cô, bạn bè, người thân.
131
52
175
12
Từ kết quả bảng 2 thấy: Số sinh viên được hỏi hầu hết đều có nhu cầu tập luyện
ngoại khóa chiếm 93,51%. Động cơ tham gia tập luyện của sinh viên chủ yếu do ham
thích thể thao chiếm 42.43%, có 24.05% số sinh viên được hỏi trả lời tập luyện ngoại
khóa có tác dụng rèn luyện thân thể và 26.49% số sinh viên được hỏi cho tập luyện
ngoại khóa để nâng cao chất lượng giờ học chính khóa, còn số sinh viên tham gia tập
luyện ngoại khoá TDTT do bị lôi cuốn chiếm rất ít chỉ có 7,03%. Điều đó chứng tỏ
sinh viên tham gia tập luyện ngoại khóa chủ yếu do sở thích mà chưa có mục đích, kế
hoạch cụ thể rõ ràng vì vậy hoạt động ngoại khóa của sinh viên thực sự chưa mạng lại
hiệu quả cao. Số sinh viên tham gia tập luyện ngoại khóa thường xuyên chiếm tỉ lệ
khá cao với 54.60%, số sinh viên thỉnh thoảng có tập luyện ngoại khóa chiếm 27.30%,
còn lại là không tập. Mặc dù số sinh viên tham gia tập luyện ngoại khóa khá đông
nhưng hiệu quả của hoạt động này không cao, có 20% cán bộ được hỏi cho không có
hiệu quả và 70% cho là bình thường (bảng 2). Vì vậy cần phải có những giải pháp
thiết thực phù hợp điều kiện thực tế để nâng cao hiệu quả của hoạt động ngoại khóa
cho sinh viên.
Qua bảng 2 thấy: 35.40% số sinh viên được hỏi cho yếu tố ảnh hưởng đến hiệu
quả của tập luyện ngoại khóa là tập luyện sự hướng dẫn của giáo viên và 47.30% ý
kiến cho tập luyện có điều kiện sân bãi, dụng cụ tập luyện. Điều đó chứng tỏ quá trình
tập luyện ngoại khóa hiện nay của sinh viên không hiệu quả chủ yếu do không có
hướng dẫn của giáo viên và thiếu dụng cụ, sân bãi để tập luyện.
2.3 Thực trạng nội dung tập luyện thể dục thể thao ngoại khoá của sinh viên
Đại học Sư phạm Thành Phố Hồ Chí Minh
Để nắm được tình hình tập luyện ngoại khóa của sinh viên tập trung chủ yếu
vào những nội dung nào, đề tài tiến hành phỏng vấn sinh viên về nhu cầu tập luyện
ngoại khóa các môn thể thao. Kết quả được trình bày ở bảng 3.
Bảng 3: Kết quả phỏng vấn nội dung tập luyện TDTT ngoại khóa của sinh viên
TT
Nội dung phỏng vấn
Kết quả phỏng vấn
(n=370)
số phiếu
Tỉ lệ (%)
Nếu tham gia tập luyện ngoại khóa bạn sẽ tập
luyện môn thể thao nào?
Thích học
1
Bóng đá
296
80.00%
2
Bóng chuyền
312
84.32%
3
Cầu lông
124
33.51%
868
4
Đá cầu
35
9.46%
5
Bóng rổ
134
36.21%
6
Bóng ném
98
26.49%
7
Bơi
93
25.14%
8
Võ
286
77.26%
9
Bóng bàn
132
35.68%
10
Tự chọn
67
18.11%
Qua bảng 3 thấy: sinh viên chủ yếu tập trung tập ngoại khóa ở những môn có
điều kiện sân bãi thuận lợi, những môn thể thao tập thể không đòi hỏi dụng cụ tập
luyện nhiều như Bóng đá 80.00%, Bóng chuyền 84.32%, Võ 77.26%. Đây là những
môn đã có sẵn sân bãi và khi tập luyện chỉ cần có bóng, sân là có thể cùng nhau tập
luyện và thi đấu. Những môn còn lại số lượng sinh viên tham gia tập luyện ít chủ yếu
do ít sân bãi dụng cụ để tập luyện.
2.4 Thực trạng sinh viên của Khoa đã ra trường về động cơ, nhu cầu tập luyện thể
dục thể thao ngoại khoá của sinh viên Đại học Sư phạm Thành Phố Hồ Chí Minh
Bên cạnh việc tìm hiểu thực trạng phong trào tập luyện ngoại khoá của sinh
viên hiện đang học tập tại Khoa, đề tài còn tiến hành điều tra, phỏng vấn về động cơ,
nhu cầu tập luyện ngoại khoá của sinh viên Khoa GDTC đã ra trường (là những cựu
sinh viên của khoa) khi đang học tập tại trường. Kết quả được trình bày ở bảng 4.
Bảng 4: Kết quả phỏng vấn sinh viên của Khoa đã ra trường về động cơ, nhu cầu tập luyện
TDTT ngoại khóa khi đang học tập tại Khoa GDTC
TT
Nội dung
Tổng cộng
n= 140
n
%
1
Khi còn học tập tại trường anh (chị) có nhu cầu tập luyện TDTT
ngoại khoá không?
- Có
- Không
66
74
47.14%
52.86%
2
Động cơ tập luyện TDTT ngoại khóa?
- Ham thích.
- Có tác dụng RLTT.
- Bị lôi cuốn.
- Để nâng cao chất lượng nội khóa.
68
34
12
26
48.57%
24.29%
8.57%
18.57%
3
Số người tham gia tập luyện ngoại khóa.
- Thường xuyên.
- Thỉnh thoảng.
- Không tập.
41
81
18
29.29%
57.86%
12.86%
4
Yếu tố làm hạn chế kết quả học tập môn chuyên ngành TDTT.
- Do phương pháp lên lớp của giáo viên.
- Do điều kiện sân bãi.
- Do thiếu thốn dụng cụ.
- Không đủ trang bị: giầy, quần áo tập.
31
42
60
07
22.14%
30.00%
42.86%
5.00%