TIÊU CHUẨN QUỐC GIA
TCVN 10687-25-3:2025
IEC 61400-25-3:2015
HỆ THỐNG PHÁT ĐIỆN GIÓ - PHẦN 25-3: TRUYỀN THÔNG ĐỂ GIÁM SÁT VÀ ĐIỀU KHIỂN NHÀ
MÁY ĐIỆN GIÓ - MÔ HÌNH TRAO ĐỔI THÔNG TIN
Wind turbines - Part 25-3: Communications for monitoring and control of wind power plants -
Information exchange models
Lời nói đầu
TCVN 10687-25-3:2025 hoàn toàn tương đương với IEC IEC 61400-25-3:2015;
TCVN 10687-25-3:2025 do Ban kỹ thuật tiêu chuẩn quốc gia TCVN/TC/E13 Năng lượng tái tạo biên
soạn, Viện Tiêu chuẩn Chất lượng Việt Nam đề nghị, Ủy ban Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng Quốc
gia thẩm định, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố.
Bộ TCVN 10687 (IEC 61400), Hệ thống phát điện gió gồm các phần sau:
- TCVN 10687-1:2025 (IEC 61400-1:2019), Phần 1: Yêu cầu thiết kế
- TCVN 10687-3-1:2025 (IEC 61400-3-1:2019), Phần 3-1: Yêu cầu thiết kế đối với tuabin gió cố định
ngoài khơi
- TCVN 10687-3-2:2025 (IEC 61400-3-2:2025), Phần 3-2: Yêu cầu thiết kế đối với tuabin gió nổi ngoài
khơi
- TCVN 10687-4:2025 (IEC 61400-4:2025), Phần 4: Yêu cầu thiết kế hộp số tuabin gió
- TCVN 10687-5:2025 (IEC 61400-5:2020), Phần 5: Cánh tuabin gió
- TCVN 10687-6:2025 (IEC 61400-6:2020), Phần 6: Yêu cầu thiết kế tháp và móng
- TCVN 10687-11:2025 (IEC 61400-11:2012+AMD1:2018), Phần 11: Kỹ thuật đo tiếng ồn âm thanh
- TCVN 10687-12:2025 (IEC 61400-12:2022), Phần 12: Đo đặc tính công suất của tuabin gió phát
điện - Tổng quan
- TCVN 10687-12-1:2023 (IEC 61400-12-1:2022), Phần 12-1: Đo hiệu suất năng lượng của tuabin gió
phát điện
- TCVN 10687-12-2:2023 (IEC 61400-12-2:2022), Phần 12-2: Hiệu suất năng lượng của tuabin gió
phát điện dựa trên phép đo gió trên vỏ tuabin
- TCVN 10687-12-3:2025 (IEC 61400-12-3:2022), Phần 12-3: Đặc tính công suất - Hiệu chuẩn theo vị
trí dựa trên phép đo
- TCVN 10687-12-4:2023 (IEC TR 61400-12-4:2020), Phần 12-4: Hiệu chuẩn vị trí bằng số đối với thử
nghiệm hiệu suất năng lượng của tuabin gió
- TCVN 10687-12-5:2025 (IEC 61400-12-5:2022), Phần 12-5: Đặc tính công suất - Đánh giá chướng
ngại vật và địa hình
- TCVN 10687-12-6:2025 (IEC 61400-12-6:2022), Phần 12-6: Hàm truyền vỏ tuabin dựa trên phép đo
của tuabin gió phát điện
- TCVN 10687-13:2025 (IEC 61400-13:2015+AMD1:2021), Phần 13: Đo tải trọng cơ học
- TCVN 10687-14:2025 (IEC/TS 61400-14:2005), Phần 14: Công bố mức công suất âm thanh biểu
kiến và giá trị tính âm sắc
- TCVN 10687-21:2018 (IEC 61400-21:2008), Phần 21: Đo và đánh giá đặc tính chất lượng điện năng
của tuabin gió nối lưới
- TCVN 10687-22:2018, Phần 22: Hướng dẫn thử nghiệm và chứng nhận sự phù hợp
- TCVN 10687-23:2025 (IEC 61400-23:2014), Phần 23: Thử nghiệm kết cấu đầy đủ của cánh rôto
- TCVN 10687-24:2025 (IEC 61400-24:2019+AMD1:2024), Phần 24: Bảo vệ chống sét
- TCVN 10687-25-1:2025 (IEC 61400-25-1:2017), Phần 25-1: Truyền thông để giám sát và điều khiển
các nhà máy điện gió - Mô tả tổng thể các nguyên lý và mô hình
- TCVN 10687-25-2:2025 (IEC 61400-25-2:2015), Phần 25-2: Truyền thông để giám sát và điều khiển
nhà máy điện gió - Mô hình thông tin
- TCVN 10687-25-3:2025 (IEC 61400-25-3:2015), Phần 25-3: Truyền thông để giám sát và điều khiển
nhà máy điện gió - Mô hình trao đổi thông tin
- TCVN 10687-25-4:2025 (IEC 61400-25-4:2016), Phần 25-4: Truyền thông để giám sát và điều khiển
nhà máy điện gió - Ánh xạ đến hồ sơ truyền thông
- TCVN 10687-25-5:2025 (IEC 61400-25-5:2017), Phần 25-5: Truyền thông để giám sát và điều khiển
nhà máy điện gió - Thử nghiệm sự phù hợp
- TCVN 10687-25-6:2025 (IEC 61400-25-6:2016), Phần 25-6: Truyền thông để giám sát và điều khiển
nhà máy điện gió - Các lớp nút logic và các lớp dữ liệu để giám sát tình trạng
- TCVN 10687-25-71:2025 (IEC/TS 61400-25-71:2019), Phần 25-71: Truyền thông để giám sát và
điều khiển nhà máy điện gió - Ngôn ngữ mô tả cấu hình
- TCVN 10687-26-1:2025 (IEC 61400-26-1:2019), Phần 26-1: Tính khả dụng của hệ thống phát điện
gió
- TCVN 10687-27-1:2025 (IEC 61400-27-1:2020), Phần 27-1: Mô hình mô phỏng điện - Mô hình
chung
- TCVN 10687-27-2:2025 (IEC 61400-27-2:2020), Phần 27-2: Mô hình mô phỏng điện - Xác nhận mô
hình
- TCVN 10687-50:2025 (IEC 61400-50:2022), Phần 50: Đo gió - Tổng quan
- TCVN 10687-50-1:2025 (IEC 61400-50-1:2022), Phần 50-1: Đo gió - Ứng dụng các thiết bị đo lắp
trên cột khí tượng, vỏ tuabin và mũ hub
- TCVN 10687-50-2:2025 (IEC 61400-50-2:2022), Phần 50-2: Đo gió - Ứng dụng công nghệ cảm biến
từ xa lắp trên mặt đất
TCVN 10687-50-3:2025 (IEC 61400-50-3:2022), Phần 50-3: Sử dụng lidar lắp trên vỏ tuabin để đo gió
HỆ THỐNG PHÁT ĐIỆN GIÓ - PHẦN 25-3: TRUYỀN THÔNG ĐỂ GIÁM SÁT VÀ ĐIỀU KHIỂN NHÀ
MÁY ĐIỆN GIÓ - MÔ HÌNH TRAO ĐỔI THÔNG TIN
Wind turbines - Part 25-3: Communications for monitoring and control of wind power plants -
Information exchange models
1 Phạm vi áp dụng
Nội dung chính của bộ TCVN 10687-25 (IEC 61400-25) là truyền thông giữa các bộ phận của nhà
máy điện gió như tuabin gió và các tác nhân như hệ thống SCADA. Truyền thông nội bộ bên trong các
bộ phận của nhà máy điện gió không thuộc phạm vi của bộ TCVN 10687-25 (IEC 61400-25).
Bộ TCVN 10687-25 (IEC 61400-25) được xây dựng dựa trên mô hình truyền thông máy khách-máy
chủ. Để đảm bảo tính linh hoạt và mở rộng trong triển khai, tiêu chuẩn chia thành ba lĩnh vực được
mô hình hóa riêng biệt: (1) Mô hình thông tin nhà máy điện gió, (2) Mô hình trao đổi thông tin, và (3)
Ánh xạ của hai mô hình này vào một hồ sơ truyền thông chuẩn.
Mô hình thông tin nhà máy điện gió và mô hình trao đổi thông tin, khi được xem xét cùng nhau, thì
được xem là một giao diện giữa máy khách và máy chủ. Trong đó, mô hình thông tin nhà máy điện
gió đóng vai trò là khung diễn giải để dễ tiếp cận dữ liệu của nhà máy điện gió. Mô hình thông tin nhà
máy điện gió được sử dụng bởi máy chủ giúp máy khách truy cập dữ liệu một cách thống nhất và
theo hướng bộ phận của dữ liệu nhà máy điện gió. Mô hình trao đổi thông tin phản ánh toàn bộ các
chức năng đang hoạt động của máy chủ. Bộ Tiêu chuẩn này cho phép kết nối giữa các máy khách và
máy chủ từ nhiều nhà sản xuất và cung cấp khác nhau, đảm bảo tính tương thích trong môi trường
không đồng nhất.
Như được thể hiện trên Hình 1, Bộ TCVN 10687-25 (IEC 61400-25) định nghĩa máy chủ với các khía
cạnh sau:
- Thông tin được cung cấp từ bộ phận của nhà máy điện gió, ví dụ, "tốc độ quay của tuabin gió" hoặc
"tổng sản lượng điện trong một khoảng thời gian nhất định" được mô hình hóa và chuẩn bị sẵn sàng
để truy cập. Thông tin được mô hình hóa trong bộ TCVN 10687-25 (IEC 61400-25) được xác định
trong TCVN 10687-25-2 (IEC 61400-25-2).
- Các dịch vụ để trao đổi giá trị của thông tin đã được mô hình hóa được xác định trong TCVN 10687-
25-3 (IEC 61400-25-3).
- Ánh xạ vào một hồ sơ truyền thông, cung cấp một ngăn xếp giao thức để truyền các giá trị trao đổi
từ thông tin đã được mô hình hóa trong TCVN 10687-25-4 (IEC 61400-25-4).
Bộ TCVN 10687-25 (IEC 61400-25) chỉ định nghĩa cách mô hình hóa thông tin, cách trao đổi thông tin
và cách ánh xạ vào các giao thức truyền thông cụ thể. Bộ TCVN 10687-25 (IEC 61400-25) không định
nghĩa cách thức hay vị trí triển khai giao diện truyền thông, giao diện lập trình ứng dụng hay đưa ra
các khuyến nghị triển khai. Tuy nhiên, mục tiêu của bộ tiêu chuẩn này là đảm bảo thông tin từ một bộ
phận của nhà máy điện gió (như tuabin gió) có thể được truy cập thông qua một thiết bị logic tương
ứng.
Phần này của Bộ TCVN 10687-25 (IEC 61400-25) đưa ra giao diện dịch vụ truyền thông trừu tượng
mô tả việc trao đổi thông tin giữa máy khách và máy chủ để:
- truy cập và truy xuất dữ liệu,
- điều khiển thiết bị,
- báo cáo sự kiện và ghi nhật ký,
- tự mô tả thiết bị (từ điển dữ liệu thiết bị),
- nhập dữ liệu và khám phá kiểu dữ liệu.
Hình 1 - Mô hình truyền thông khái niệm của bộ tiêu chuẩn TCVN 10687-25 (IEC 61400-25)
2 Tài liệu viện dẫn
Các tài liệu viện dẫn sau đây rất cần thiết cho việc áp dụng tiêu chuẩn này. Đối với các tài liệu viện
dẫn ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản được nêu. Đối với các tài liệu viện dẫn không ghi năm
công bố thì áp dụng phiên bản mới nhất, bao gồm cả các sửa đổi, bổ sung (nếu có).
TCVN 10687-25-1 (IEC 61400-25-1), Tuabin gió - Phần 25-1: Truyền thông để giám sát và điều khiển
nhà máy điện gió - Mô tả tổng thể về nguyên tắc và mô hình
TCVN 10687-25-2:2025 (IEC 61400-25-2:2015), Tuabin gió - Phần 25-2: Truyền thông giám sát và
điều khiển nhà máy điện gió - Mô hình thông tin
IEC 61400-25-4:2008, Wind turbines - Part 25-4: Communications for monitoring and control of wind
power plants - Mapping to communication profile (Tuabin gió - Phần 25-4: Truyền thông để giám sát
và điều khiển nhà máy điện gió - Ánh xạ tới hồ sơ truyền thông)[1][1]
IEC 61850-7-2:2010, Communication networks and systems for power utility automation - Part 7-2:
Basic information and communication structure - Abstract communication service interface (ACSI)
(Mạng và hệ thống truyền thông trong tự động hóa hệ thống điện - Phần 7-2: Cấu trúc thông tin và
truyền thông cơ bản - Giao diện dịch vụ truyền thông trừu tượng (ACSI)[2][2]
3 Thuật ngữ và định nghĩa
Tiêu chuẩn này sử dụng các thuật ngữ và định nghĩa nêu trong TCVN 10687-25-1 (IEC 61400-25-1)
và các thuật ngữ, định nghĩa dưới đây:
3.1
Đối tượng điều khiển (control object)
Phiên bản đối tượng dữ liệu của lớp đối tượng dữ liệu có thể điều khiển được mà ctlModel
DataAttribution không được đặt thành “chỉ là tình trạng” (status-only).
4 Các thuật ngữ viết tắt
ACSI Abstract Communication Service Interface Giao diện dịch vụ truyền thông trừu tượng (ví
dụ được xác định trong IEC 61850-7-2)
FCD Functionally Constrained Data Dữ liệu ràng buộc về mặt chức năng
[1][1] Hệ thống TCVN đã có TCVN 10687-25-4:2025 (IEC 61400-25-4:2016)
[2][2] Hệ thống TCVN đã có TCVN 11996-7-2:2020 (IEC 61850-7-2:2020)
FCDA Functionally Constrained Data Attribute Thuộc tính dữ liệu bị ràng buộc về mặt chức
năng
IED Intelligent Electronic Device Thiết bị điện tử thông minh
IEM Information Exchange Model Mô hình trao đổi thông tin
LCB Log Control Block Khối điều khiển nhật ký
LD Logical Device Thiết bị logic
LN Logical Node Nút logic
LOG Log Nhật ký
LPHD Logical Node Physical Device Thiết bị vật lý nút logic
RCB Report Control Block Khối điều khiển báo cáo
SCADA Supervisory Control and Data Acquisition Điều khiển giám sát và thu thập dữ liệu
SCSM Specific Communication Service Mapping Ánh xạ dịch vụ truyền thông cụ thể (được xác
định như trong ví dụ tại IEC 61850-8-1)
SG Setting Group Nhóm cài đặt
WPP Wind Power Plant Nhà máy điện gió
WT Wind Turbine Tuabin gió
XML Extensible Mark-up Language Ngôn ngữ đánh dấu mở rộng
GUI Graphical User Interfac Giao diện đồ họa người dùng
5 Tổng quan
Tiêu chuẩn này cung cấp các mô hình trao đổi thông tin mà máy khách và máy chủ có thể áp dụng để
truy cập nội dung và cấu trúc của mô hình thông tin nhà máy điện gió được xác định trong TCVN
10687-25-2:2025 (IEC 61400-25-2:2015).
Điều 6 đưa ra cái nhìn tổng quan về các mô hình trao đổi thông tin cho các chức năng vận hành và
chức năng quản lý.
Điều 7 giới thiệu các mô hình trao đổi thông tin cho các chức năng vận hành: cấp quyền, điều khiển,
giám sát, báo cáo và ghi nhật ký.
Điều 8 đưa ra cái nhìn tổng quan về các mô hình trao đổi thông tin cho các chức năng quản lý.
Điều 9 cung cấp chi tiết về dịch vụ cho các lớp mô hình dịch vụ sau:
• Liên kết ứng dụng,
• Lớp máy chủ,
• Lớp Thiết bị logic (truy xuất thông tin tự mô tả, v.v.),
• Lớp Nút logic (truy xuất thông tin tự mô tả, v.v.),
• Lớp dữ liệu (nhận giá trị, đặt giá trị, truy xuất thông tin tự mô tả, v.v.),
• Lớp tập dữ liệu (nhận giá trị, đặt giá trị, tạo tập dữ liệu, truy xuất thông tin tự mô tả, v.v.),
• Lớp Khối điều khiển báo cáo (lấy thuộc tính, đặt thuộc tính, báo cáo, v.v.),
• Lớp khối điều khiển nhật ký và ghi nhật ký (lấy thuộc tính, thiết lập thuộc tính, truy xuất các mục nhật
ký, v.v.),
• Lớp điều khiển (chọn, vận hành, v.v.).
Phụ lục A cung cấp các ví dụ về dịch vụ báo cáo và ghi nhật ký được yêu cầu.
Phụ lục B cung cấp mối quan hệ giữa các dịch vụ ACSI và các ràng buộc chức năng.
Phụ lục C cung cấp mối quan hệ giữa ACSI được xác định trong IEC 61850-7-2 và TCVN 10687-25-3
(IEC 61400-25-3).
Phụ lục D cung cấp các báo cáo tuân thủ ACSI cho máy khách và máy chủ.
6 Tổng quan về mô hình trao đổi thông tin
Các mô hình trao đổi thông tin cung cấp các dịch vụ cho các chức năng truyền thông được nhóm lại
như sau:
• Chức năng vận hành,
• Chức năng quản lý.
Hai nhóm này được giới thiệu và mô tả chi tiết hơn trong Điều 7 và Điều 8.
Các dịch vụ bắt buộc đối với từng mô hình trao đổi thông tin được nêu trong bảng dịch vụ tương ứng
tại
Một thực thể của mô hình thông tin nhà máy điện gió (thiết bị logic, nút logic, dữ liệu, thuộc tính dữ
liệu và các đối tượng khối điều khiển) được truy cập bởi các thực thể của các mô hình trao đổi thông
tin được liệt kê trong Bảng 1. Hai cột đầu tiên liệt kê các nhóm chức năng và mô hình trao đổi thông
tin. Cột thứ 3 mô tả tóm tắt các mô hình. Cột thứ tư và thứ năm xác định loại dữ liệu và nguyên tắc
truyền dữ liệu áp dụng của mỗi mô hình trao đổi thông tin. Cột cuối cùng chỉ ra các mô hình dịch vụ
ACSI được sử dụng cho các mô hình trao đổi thông tin tương ứng.
Bảng 1 - Mô hình trao đổi thông tin
Nhóm
chức
năng
Mô hình
trao đổi
thông tin
Mô tả tóm tắt Phân loại thông tin Nguyên tắc truyền dữ
liệu
Mô hình dịch
vụ ACSI
Vận
hành
(xem
Điều 7)
Cấp quyền
(xem 7.2)
Xác thực và
hạn chế của
truy cập vào
hoạt động và sự
quản lý chức
năng
Tin nhắn văn bản ngắnTruyền dữ liệu theo yêu
cầu Yêu cầu chuyển
giao
ASSOCIATION
Điều khiển
(xem 7.3)
Điều khiển thiết
bị vận hành
Điểm đặt
Lệnh
Thông số
Yêu cầu chuyển giao
Điểm đặt chuyển khoản
Thông số chuyển khoản
CONTROL
Giám sát
(xem 7.4)
Giám sát của
dữ liệu hiện tại
và thay đổi của
dữ liệu của các
thiết bị vận
hành
Dữ liệu được đo
Dữ liệu đã xử lý
(Giá trị trung bình, Tối
thiểu/Tối đa)
Tình trạng
Báo động
Sự kiện
Hẹn giờ
Bộ đếm
Điểm đặt
Thông số
Dữ liệu chuỗi thời gian
(tức là Nhật ký cảnh
báo/sự kiện, Nhật ký
lệnh, điểm đặt Nhật
ký)
(Giá trị tương tự, Giá
trị nhị phân)
Truyền dữ liệu định kỳ
(tất cả dữ liệu hoặc chỉ
dữ liệu có đã thay đổi kể
từ đó lần chuyển cuối
cùng)
Truyền dữ liệu theo yêu
cầu
Truyền dữ liệu theo sự
kiện (tự phát)
LOGICAL-
DEVICE
LOGICAL-
NODE
DATA
DATA-SET
BUFFERED-
REPORT-
CONTROL
UNBUFFERED-
REPORT-
CONTROL
LOG
LOG-
CONTROL
(xem Điều 9 để
biết chi tiết về
dịch vụ ACSI)
Báo cáo và
nhật ký (xem
7.4)
Điều khiển kích
hoạt liên tục
quét và ghi lại
các giá trị và sự
kiện
Lịch sử (Nhật ký)
Báo cáo
Thống kê
Đường cong
Xu hướng
Sự kiện
Tin nhắn văn bản ngắn
Chẩn đoán
(xem 8.5)
Tự giám sát của
thiết bị
Giám sát và báo cáo
và ghi nhật ký danh
mục thông tin áp dụng
Người dùng Thiết lập người Hệ thống cụ thể
