1
MỤC LỤC
Trang
PHẦN MỞ ĐẦU ........................................................................................................ 2
Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ RỦI RO VÀ QUẢN TRỊ RỦI RO ..... 3
1.1. Rủi ro ............................................................................................................... 3
1.1.1. Khái niệm rủi ro ......................................................................................... 3
1.1.2. Các loại rủi ro ............................................................................................ 3
1.2. Quản trị rủi ro .................................................................................................. 4
1.2.1. Khái niệm quản trị rủi ro ........................................................................... 4
1.2.2. Vai trò của quản trị rủi ro .......................................................................... 5
1.2.3. Quá trình quản trị rủi ro ............................................................................. 5
Chương 2: QUẢN TRỊ RỦI RO TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN MAY HƯNG YÊN 12
2.1. Tình huống rủi ro ...........................................................................................12
2.2. Quản trị rủi ro tại công ty cổ phần may Hưng Yên .......................................13
2.2.1. Nhận dạng rủi ro ......................................................................................13
2.2.2. Phân tích rủi ro .........................................................................................14
2.2.3. Kiểm soát rủi ro .......................................................................................16
2.2.4. Tài trợ rủi ro .............................................................................................17
Chương 3: MỘT SỐ BIỆN PHÁP NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ QUẢN TRỊ
RỦI RO CỦA DOANH NGHIỆP............................................................................18
3.1. Đối với công ty cổ phần may Hưng Yên .......................................................18
3.2. Đối với các doanh nghiệp nói chung .............................................................18
KẾT LUẬN ..............................................................................................................20
TÀI LIỆU THAM KHẢO .......................................................................................21
BIÊN BẢN HỌP NHÓM (Lần 1) ............................................................................22
BIÊN BẢN HỌP NHÓM (Lần 2) ............................................................................23
ĐÁNH GIÁ CÁC THÀNH VIÊN TRONG NHÓM ...............................................24
2
PHẦN MỞ ĐẦU
Ngày nay, với sự hỗ trợ tích cực của mạng thông tin toàn cầu và sự tiến bộ
nhanh chóng của khoa học kĩ thuật, các hoạt động kinh doanh trở nên đa dạng và
hiệu quả hơn. Tuy nhiên, những rủi ro theo đó cũng phát sinh nhiều hơn và phức
tạp hơn. Điều này đòi hỏi các nhà quản trị phải nhận biết các loại rủi ro mà doanh
nghiệp có thể phải đối mặt trong tương lai (như: rủi ro từ những tác động của môi
trường vĩ mô, rủi ro trong giao dịch kinh doanh, trong thanh toán, những rủi ro về
tài chính – tín dụng,…) để có thể đưa ra những đối sách thích hợp. Mỗi quyết định
xử lý rủi ro của nhà quản trị (để hạn chế tổn thất hoặc chấp nhận rủi ro đến một
mức độ nhất định) đều có ảnh hưởng trực tiếp đến mức sinh lợi của công ty. Vì
vậy, yêu cầu đặt ra đối với các nhà quản trị là phải cẩn thận trong khi cân nhắc đưa
ra những giải pháp xử lý rủi ro phù hợp cho từng trường hợp cụ thể.
Trong kinh doanh, rủi ro có thể bắt nguồn từ nhiều nguồn khác nhau như: rủi
ro từ yếu tố kinh tế, rủi ro từ từ văn hóa, khoa học – công nghệ, đối thủ cạnh
tranh,… Trong đó, sự thay đổi các chuẩn mực giá trị, hành vi của con người, cấu
trúc xã hội, các định chế… là một nguồn rủi ro quan trọng. Nếu không nắm được
điều này sẽ có thể phải gánh chịu những thiệt hại nặng nề. Chẳng hạn như: khi kinh
doanh tại Nhật Bản, nếu không biết những chuẩn mực xã hội đặc biệt như: xem
trọng tuổi tác, địa vị xã hội, trọng nam, khinh nữ, ngay buổi đầu đã cử một trưởng
đoàn đàm phán nữ, trẻ tuổi thì rất khó thành công. Hay kinh doanh ở Nga hoặc
Đông Âu hiện nay mà vẫn theo tư duy kiểu cũ (trước năm 1990) thì chắc chắn sẽ
thất bại….
Để hiểu rõ hơn về những rủi ro do tác động của yếu tố xã hội tới hoạt động
kinh doanh của doanh nghiệp, nhóm 3 chọn và phân tích tình huống: “quản trị rủi
ro do việc thay đổi chế độ nghỉ thai sản tại công ty cổ phần may Hưng Yên”
Ngoài phần mở đầu và kết luận, nội dung đề tài bao gồm 3 chương sau:
Chương 1: Cơ sở lý luận cơ bản về rủi ro và quản trị rủi ro.
Chương 2: Quản trị rủi ro tại công ty cổ phần may Hưng Yên.
Chương 3: Một số biện pháp nhằm nâng cao hiệu quả quản trị rủi ro của doanh
nghiệp.
3
CHƯƠNG 1:
CƠ SỞ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ RỦI RO VÀ
QUẢN TRỊ RỦI RO
1.1. Rủi ro
1.1.1. Khái niệm rủi ro
Một số quan điểm hiện đại về rủi ro:
- Sự may rủi thường được con người cho là khách quan nằm ngoài dự kiến khó
nắm bắt, vì vậy, họ bị động trước sự tác động của yếu tố này.
- Rủi ro và cơ hội luôn gắn liền với thực tiễn đời sống và ước vọng của con
người.
- Rủi ro và cơ hội, may mắn và không may mắn được quan niệm là 2 mặt đối
lập nhưng lại thống nhất trong một thực thể.
- Không có cơ hội và rủi ro cho tất cả trong mọi tình huống.
- Rủi ro có tính đối xứng hay không đối xứng, điều đó tùy thuộc vào quan
điểm của mỗi người đối với rủi ro và hậu quả của nó.
Từ đó, ta có thể rút ra khái niệm rủi ro như sau:
Rủi ro trong kinh doanh là những sự kiện bất lợi, bất ngờ, gây khó khăn trở
ngại cho chủ thể trong quá trình thực hiện mục tiêu, tàn phá các thành quả đang
có, bắt buộc các chủ thể phải chi phí nhiều hơn về nhân lực, vật lực, thời gian
trong quá trình phát triển của mình.
1.1.2. Các loại rủi ro
Nếu dựa vào nguồn gốc của rủi ro, có thể chia rủi ro thành 2 loại chính như
sau:
+ Rủi ro do môi trường thiên nhiên: đây là nhóm rủi ro do các hiện tượng
thiên nhiên như: động đất, sóng thần, núi lửa, bão lũ, đất lở, hạn hán,… gây ra.
Những rủi ro này thường dẫn đến những thiệt hại to lớn về người và của, làm cho
các doanh nghiệp, trong đó có các doanh nghiệp xuất nhập khẩu bị tổn thất nặng
nề.
+ Rủi ro do môi trường văn hóa: là những rủi ro do sự thiếu hiểu biết về
phong tục, tập quán, tín ngưỡng, lối sống, nghệ thuật, đạo đức… của dân tộc khác,
từ đó dẫn đến cách hành xử không phù hợp, gây ra những thiệt hại, mất mát, mất
cơ hội kinh doanh.
4
+ Rủi ro do môi trường xã hội: sự thay đổi các chuẩn mực giá trị, hành vi
của con người, cấu trúc xã hội, các định chế… là một nguồn rủi ro quan trọng. Nếu
không nắm được điều này sẽ có thể phải gánh chịu những thiệt hại nặng nề.
+ Rủi ro do môi trường chính trị: môi trường chính trị có ảnh hưởng rất lớn
tới bầu không khí kinh doanh. Môi trường chính trị ổn định sẽ làm giảm thiểu rất
nhiều rủi ro cho các doanh nghiệp.
+ Rủi ro do môi trường kinh tế: trong điều kiện hội nhập và toàn cầu hóa nền
kinh tế thế giới, mặc dù trong mỗi nước môi trường kinh tế thường vận động theo
môi trường chính trị nhưng ảnh hưởng của môi trường kinh tế chung của thế giới
đến từng nước là rất lớn. Mọi hoạt động diễn ra trong môi trường kinh tế như: tốc
độ phát triển kinh tế, khủng hoảng, suy thoái kinh tế, lạm phát… đều ảnh hưởng
trực tiếp đến hoạt động của các doanh nghiệp, gây ra những rủi ro, bất ổn.
+ Rủi ro do môi trường hoạt động của tổ chức: trong quá trình hoạt động của
mọi tổ chức có thể phát sinh rất nhiều rủi ro. Rủi ro có thể phát sinh ở mọi lĩnh vực
như: công nghệ, tổ chức bộ máy, văn hóa tổ chức, tuyển dụng, đãi ngộ nhân viên,
quan hệ với khách hàng, đối thủ cạnh tranh, tâm lý của người lãnh đạo… Rủi ro do
môi trường hoạt động của tổ chức có thể xuất hiện dưới nhiều dạng như: thiếu
thông tin hoặc có những thông tin không chính xác dẫn đến bị lừa đảo; máy móc
thiết bị bị sự cố; xảy ra tai nạn lao động; hoạt động quảng cáo, khuyến mại… bị sai
sót; chính sách tuyển dụng, đãi ngộ nhân viên không phù hợp…
+ Rủi ro do nhận thức của con người: môi trường nhận thức là nguồn rủi ro
đầy thách thức. Một khi nhận diện và phân tích không đúng thì tất yếu sẽ đưa ra
kết luận sai lầm. Nếu nhận thức và thực tế hoàn toàn khác nhau thì rủi ro sẽ vô
cùng lớn.
1.2. Quản trị rủi ro
1.2.1. Khái niệm quản trị rủi ro
Cho đến nay chưa có khái niệm thống nhất về quản trị rủi ro. Có nhiều
trường phái nghiên cứu về rủi ro và quản trị rủi ro, đưa ra những khái niệm về quản
trị rủi ro rất khác nhau, thậm chí mâu thuẫn, trái ngược nhau.
Có những tác giả cho rằng quản trị rủi ro chỉ đơn thuần là đồng nghĩa với
việc mua bảo hiểm. Chỉ quản trị những rủi ro “thuần túy”, “những rủi ro có thể
phân tán”, “những rủi ro có thể mua bảo hiểm”.
Ngược lại, trường phái mới cho rằng cần quản trị tất cả mọi loại rủi ro của tổ
chức một cách toàn diện
5
Trong đó, khái niệm quản trị rủi ro được sử dụng nhiều nhất đó là:
Quản trị rủi ro là quá trình bao gồm các hoạt động nhận dạng, phân tích, đo
lường, đánh giá rủi ro, để từ đó tìm các biện pháp kiểm soát, khắc phục các hậu
quả của rủi ro đối với hoạt động kinh doanh nhằm sử dụng tối ưu các nguồn lực
trong kinh doanh.
1.2.2. Vai trò của quản trị rủi ro
- Giúp tổ chức hoạt động ổn định
- Giúp tổ chức thực hiện mục tiêu sứ mạng, thực hiện chiến lược kinh doanh
- Giúp các nhà quản trị đưa ra quyết định đúng đắn
1.2.3. Quá trình quản trị rủi ro
1.2.3.1. Nhận dạng rủi ro
Để quản trị rủi ro trước hết phải nhận định được rủi ro.
a, Khái niệm
Nhận dạng rủi ro là quá trình xác định một cách liên tục và có hệ thống các
rủi ro có thể xảy ra trong hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp.
Hoạt động nhận dạng rủi ro nhằm phát triển các thông tin về nguồn gốc rủi
ro, các yếu tố mạo hiểm, hiểm họa, đối tượng rủi ro và các loại tổn thất.
Nhận dạng rủi ro bao gồm các công việc theo dõi, xem xét, nghiên cứu môi
trường hoạt động và toàn bộ mọi hoạt động của tổ chức nhằm thống kê được tất cả
các rủi ro, không chỉ những loại rủi ro đã và đang xảy ra mà còn dự báo được
những dạng rủi ro mới có thể xuất hiện đối với tổ chức, trên cơ sở đó đề xuất các
giải pháp kiểm soát và tài trợ rủi ro thích hợp.
Nhận dạng rủi ro tập trung xem xét một số vấn đề cơ bản:
+ Mối hiểm họa: gồm các điều kiện tạo ra hoặc làm tăng mức độ tổn thất của
rủi ro.
+ Mối nguy hiểm: là nguyên nhân của tổn thất.
+ Nguy cơ rủi ro: là một tình huống có thể tạo nên ở bất kỳ lúc nào, có thể
gây nên những tổn thất (hay có thể là những lợi ích) mà cá nhân hay tổ chức không
thể tiên đoán được.
b, Cơ sở của nhận dạng rủi ro
+ Nguồn rủi ro (phát sinh mối hiểm họa và mối nguy hiểm) thường được
tiếp cận từ các yếu tố môi trường hoạt động của doanh nghiệp
+ Nhóm đối tượng chịu rủi ro: có thể là tài sản, là nguồn nhân lực.
c, Phương pháp nhận dạng rủi ro