Vì sao loài động vật biển có vú có thể thở
lâu dưới nước
Các nhà khoa học thuộc Đại học Liverpool đã giải đáp bí mật về sự thích nghi
quan trọng nhất trong thế giới loài vật: “Vì sao động vật biển có vú có thể dự trữ
lượng oxy để thở dưới nước trong thời gian dài?”.
Các nhà khoa học đã tiến hành nghiên cứu về myoglobin, một loại protein lưu trữ
oxy trong các cơ của loài động vật biển có vú. Đó là một loại protein không dính.
Tiến sĩ Michael Berenkrink từ Viện Sinh học tổng hợp thuộc Đại học Liverpool
cho biết: “Ở nồng độ cao, protein có xu hướng dính lại với nhau, vì vậy chúng tôi
đang cố gắng tìm hiểu làm thế nào mà hải cẩu và cá voi trong quá trình tiến hóa có
thể tập trung loại protein này ở cơ mà không làm mất đi chức năng của cơ”.
Myoglobin được lấy từ các cơ của loài động vật có vú, từ loài bò sống trên cạn,
loài rái cá bán thủy đến cả loài chuyên lặn sâu như cá nhà táng. Kết quả cho thấy
có sự thay đổi trong myoglobin ở loài động vật biển có vú lặn sâu này. Chất
myoglobin ở chúng không dính trong quá trình tiến hóa 200 triệu năm qua.
Tiến sĩ Berenkrink giải thích thêm myoglobin của loài động vật biển có vú tích
điện dương, tương tự các cực dương trong trong nam châm, nó sẽ đẩy nhau. Bằng
cách này, nó có thể "đóng gói" các protein với nồng độ cao vào cơ bắp của mình,
vì nó đẩy nhau nên không thể dính lại và ảnh hưởng đến việc tắc nghẽn các cơ bắp.
Giải mã bí mật đáng kinh ngạc này đã góp phần quan trọng trong lĩnh vực sinh học
tiến hóa, từng biết hiểu rõ hơn cơ chế xảy ra trong cơ thể động vật có vú khi nó tiến
hóa từ động vật trên đất liền tới loài sống gần nước, và trở thành sinh vật có “máy”
thở sống trong các đại dương ngày hôm nay.
