Dinh dưỡng cho trẻ dưới 12 tháng tuổi: Bài giảng Dinh dưỡng an toàn vệ sinh thực phẩm

NGƯỜ Đ IẠ H CỌ Y TẾ CÔNG C NGỘ

NGƯỠ CHO TRẺ EM

DINH D D

IƯỚ 12 THÁNG TU IỔ

M cụ tiêu

• T mầ quan tr ngọ c aủ dinh d

ngưỡ cho trẻ d

iướ 12

tháng tu iổ

• Trình bày đ

cượ đ cặ đi mể phát tri nể cơ thể và nhu

c uầ dinh d

ngưỡ

• Trình bày vai trò và cách nuôi con b ngằ s aữ mẹ

và nuôi trẻ b ngằ th cứ ăn bổ sung.

• Nguyên t cắ nuôi d

ngưỡ trẻ trong 1 số tr

ngườ h pợ

đ cặ bi

tệ

www.hsph.edu.vn

DINH D

T MẦ QUAN TR NGỌ C AỦ IƯỚ 12 NGƯỠ D THÁNG TU IỔ

www.hsph.edu.vn

T mầ quan tr ngọ

• Tăng tr

ngưở

cướ cơ

– Tác đ ngộ đ nế phát tri nể thể ch tấ (kích th th ),ể trí tuệ – Tác đ ngộ đ nế các cơ quan: tim m ch,ạ não, t y,ụ

lách… • B nhệ t

tậ

tậ lúc trẻ nhỏ

tậ khi tr

ngưở thành (tim

– H nạ chế b nhệ t – H nạ chế tử vong – H nạ chế nguy cơ b nhệ t ườ m ch,ạ đái đ

ng)

www.hsph.edu.vn

Dinh d

ngưỡ t

tố trong th iờ kỳ trẻ thơ

Bổ sung đủ các ch tấ dinh d

ngưỡ và năng l

ngượ

phù h pợ cho tăng tr

ngưở

Không quá ít (d nẫ đ nế SDD) Không quá nhi uề (d nẫ đ nế béo phì) Dinh d

ngưỡ t

ậ

t:ố – h nạ chế b nhệ t – tăng c

tậ lúc trẻ thơ ngườ s cứ kh e,ỏ h nạ chế b nhệ t

t(m n

ạ tính) khi

ngưở thành

ngưở b iở dinh d

ngưỡ (bao g mồ

tr – sự phát tri nể bị nhả h s t,ắ iod và protein)

www.hsph.edu.vn

The Barker Hypothesis “SDD bào thai và trẻ nhỏ sẽ có nguy cơ ngưở thành”

m cắ b nhệ m nạ tính khi tr

www.hsph.edu.vn

Đ CẶ ĐI MỂ PHÁT TRI NỂ C AỦ TRẺ NGƯỠ VÀ NHU C UẦ DINH D

www.hsph.edu.vn

Đ cặ đi mể phát tri nể cơ thể c aủ trẻ d

iướ 12 tháng

• Đ cặ đi mể tăng cân c aủ trẻ trong năm đ uầ

• Sự phát tri nể chi uề dài n mằ trong năm đ uầ

• Sự phát tri nể vòng đ uầ và vòng ng cự

tri n.ể • M tộ số đ iố t

ngượ có nguy cơ ch mậ phát

www.hsph.edu.vn

ngưỡ c aủ

Nhu c uầ dinh d trẻ d

iướ 12 tháng

• Nhu c uầ cao (~100 Kcal/kg cân n ng)ặ

• Khả năng ăn h nạ chế (dạ dày nh )ỏ

ưỡ

• Nhu c uầ dinh d

protein (20

ng: 25g/ngày), glucid, lipid, vitamin (A, B1),

mu iố khoáng (canxi, s t,ắ k m)ẽ

www.hsph.edu.vn

NUÔI CON B NGẰ S AỮ MẸ

www.hsph.edu.vn

T mầ quan tr ngọ

• L iợ ích c aủ nuôi con b ngằ s aữ mẹ

– S aữ mẹ là th cứ ăn hoàn ch nhỉ

nh t,ấ thích h pợ v iớ TE

– S aữ mẹ ch aứ nhi uề ch tấ kháng khu nẩ

– Tác d ngụ ch ngố dị ngứ

– Tình c mả mẹ con – L iợ ích kinh tế

– Kế ho chạ hoá gia đình

www.hsph.edu.vn

iớ

Không cho trẻ bú mẹ và nguy cơ v iớ trẻ em trên toàn thế gi Tăng nguy cơ m cắ b nhệ ngườ ti uể đ

Tăng nguy cơ m cắ b nhệ viêm tai Tăng nguy cơ m cắ b nhệ TC

Gi mả chỉ số IQ

Bú bình nhả ngưở đ nế h quá trình m cọ răng c aủ trẻ Tăng nguy cơ ngươ loãng x

Tăng nguy cơ ung thư bu ngồ tr ngứ T nố kém h nơ NCBSM

www.hsph.edu.vn

Tăng nguy cơ ung thư vú th iờ kỳ ti nề mãn kinh

Tỷ lệ tiêu ch yả ở tr <6ẻ tháng trong 2 tu nầ qua chia theo cách ăn

11.7 N=947

15.4 Chỉ bú mẹ cướ

10 15 7.7

SM+n SM+ s aữ công th cứ SM+ TA bổ sung 5.7

www.hsph.edu.vn

Ngu n:ồ Alive Thrive 2010

Tỷ lệ m cắ b nhệ ở tr <6ẻ tháng trong 2 tu nầ qua chia theo cách ăn

60 60 N=947 60 70

41 46.3 50

32.4 29.1

40 20

30 10

Chỉ BM SM+ n

Không bú mẹ cướ SM+th cứ ăn l ngỏ SM+s aữ SM+TA bổ công th cứ sung 0

www.hsph.edu.vn

Ngu n:ồ Alive Thrive 2010

SO SÁNH S AỮ MẸ VÀ S AỮ BÒ

ữ

S amữ ẹ

S abòt

ươ i

Không

Cóthể

ễ Nhi mVK

Có

Không

Khángthể

ố ượ s l

ủ ễ ngđ ,d tiêu

ề Quánhi u,khótiêu

Đ mạ

Mỡ

ủ đ a.béo,cómen lipaza

ủ Khôngđ a.béo, khôngcómen lipaza

ấ SLít,h pthut

ố t

S tắ

ấ SLít,h pthu tố khôngt

ấ SLít,h pthut

ố t

ItVitAvàC

Vitamin

ầ

Đủ

C nthêm

N cướ

www.hsph.edu.vn

M iố lo ng iạ về s aữ b tộ

S aữ b tộ không ph iả là s nả ph mẩ vô trùng tuy tệ đ iố Ô nhi mễ s aữ không chỉ x yả ra ở Trung Qu cố

T iạ nhà máy s aữ có thể Từ năm 2000 đ nế nay: đã có

nhi mễ các vi khu nẩ kháng 70 đ tợ thu h iồ s nả ph mẩ s aữ

nhi tệ cao (Enterobacter b t,ộ chủ y uế ở các n cướ

www.hsph.edu.vn

sakazakii) công nghi pệ

NCBSM và béo phì

Nghiên c uứ hệ th ngố (48 nghiên c uứ quan sát trên 340 000 đ iố t ng)

ượ •Y uế tố b oả vệ OR = 0.68 0.93

(OR nhỏ nh ngư tỷ lệ b oả vệ l nớ (qu nầ thể nguy c )ơ

• Phụ thu cộ vào vi cệ NCBSM hoàn toàn, tỷ ,ệ nh ngữ thay đ iổ c aủ NCBSM theo th iờ gian l

www.hsph.edu.vn

Cattaneo 2006

N iộ dung cơ b nả c aủ NCBSM

– Bú s m,ớ bú s aữ non, ngay 1 giờ đ uầ

– Bú theo nhu c uầ – Bú hoàn toàn trong 6 tháng đ uầ

– Kéo dài 1824 tháng

– L uư ý th iờ đi mể cai s aữ

www.hsph.edu.vn

Sáu tháng đ uầ tiên

Sáu tháng đ uầ tiên là quan tr ngọ nh t.ấ ngưở n uế ngưở có bị nhả h Sự tăng tr mẹ d ngừ cho con bú?

www.hsph.edu.vn

Family Foods

Complementary Foods

Age

www.hsph.edu.vn

After Brown & Dewey 1998

Breastfeeding

Nh ngữ lý do tr cự ti pế để d ngừ NCBSM

• Không đủ s aữ

• Lên cân ch mậ •Trẻ c mả th yấ đói

www.hsph.edu.vn

tố nh tấ cho sự tăng

“S aữ mẹ là t tr

ngưở và phát tri nể c aủ tr ”ẻ

www.hsph.edu.vn

tậ

tấ cả các l aứ tu i:ổ

M cụ tiêu: Tỷ lệ s ngố tự l p,ậ không bị tàn t trong t Tình tr ngạ dinh d

ngưỡ trong su tố cu cộ đ iờ (Đ ngườ màu xanh thể hi nệ khả năng s ngố tự l p).ậ

p ậ

ự T

TU IỔ (số năm)

www.hsph.edu.vn

QG đang phát tri nể QG phát tri nể M cụ tiêu t ngươ lai

B oả vệ ngu nồ s aữ mẹ

– Chăm sóc phụ nữ có thai

– Chăm sóc phụ nữ cho con bú

– V nấ đề tinh th nầ c aủ ng

iườ mẹ

– Chăm sóc vú

www.hsph.edu.vn

M tộ số v nấ đề về NCBSM ở VN

ờ

ẹ

75,4%

ẻ Th igianchotr búm ngay1h ầ đ usausinh ữ ẻ Chotr bús anon

82,5

Búhoàntoàntrong4thángđ uầ

24.9

Búhoàntoàntrong6thángđ uầ

19.6

ờ

ữ Th igiancais a:<12tháng

6.6

12tháng

14.4

1324tháng

67.0

>24tháng

11.9

www.hsph.edu.vn

ngưở đ nế th cự hành

Các y uế tố nhả h NCBSM

Can thi pệ khi sinh Tác đ ngộ c aủ CBYT Chi nế d chị NCBSM QU NGẢ CÁO C AỦ CÔNG TY S AỮ Áp l cự về th iờ gian làm vi cệ c aủ BM

NUÔI CON B NGẰ

S AỮ M ???Ẹ

Quy nề trẻ em Không thích nuôi bộ

BV b nạ h uữ trẻ em

Lu tậ qu cố tế và Nghị đ nhị 21/NĐ CP “M T”Ố nuôi con b ngằ s aữ ngoài CBYT cượ đ đào t oạ về NCBSM

Nuôi con theo ki uể truy nề th ngố www.hsph.edu.vn

3 nhóm nguyên nhân

• Chính sách hỗ trợ • Tri nể khai ở các c pấ trung gian

• Tri nể khai t

iạ c ngộ đ ngồ

www.hsph.edu.vn

Nguyên nhân 1

• Chính sách nghỉ đẻ

ngươ trình

• BM ở vùng nông thôn • NCBSM ch aư trở thành 1 ch can thi pệ đ cộ l pậ

www.hsph.edu.vn

Nguyên nhân 2

• Thi uế hỗ tr ,ợ tư v nấ c aủ CBYT • BV b nạ h uữ trẻ em: thi uế giám sát, hỗ trợ

• Tri nể khai NĐ 21/NĐCP: thi uế giám sát,

xử lý vi ph mạ ch aư nghiêm

www.hsph.edu.vn

Nguyên nhân 3

• KAP c aủ bà mẹ kém

• Phong t cụ t pậ quán • Mô hình NCBSM t

tố t

iạ c ngộ đ ngồ ch aư

nhi u,ề không b nề v ng.ữ

www.hsph.edu.vn

KAP ON FEEDING CHILDREN OF MOTHERS Infant feeding types in Ho Chi Minh City, Vietnam

Typeoffeedinginitiated

259 259 259 259 258 258 258 260 260 260

123 58 49 29 148 75 35 138 92 30

47.5 22.4 18.9 11.2 57.4 29.0 13.6 53.1 35.4 11.5

Theﬁrstfeedingsafterbirth Breastmilk Formula Otherdrinks Norecord Duringstayinginhospital Breastfeeding Mixedfeeding Artiﬁcialfeeding Upto3monthsofage Breastfeeding Mixedfeeding Artiﬁcialfeeding

www.hsph.edu.vn

KAP ON FEEDING CHILDREN OF MOTHERS

Maternal knowledge, attitude and behavior on

breastfeeding

Maternal knowledge, attitude and behavior

260

18.5

259

191

73.7

Taking perinatal courses in breast feeding Maternal antenatal breastfeeding plan Maternal opinion on best food for infant

Breast milk Both of breast milk and formula Formula

253 253 253

238 8 2

94.1 3.2 2.8

www.hsph.edu.vn

KAP ON FEEDING CHILDREN OF MOTHERS

Maternal knowledge, attitude and behavior on breastfeeding

Maternalknowledge,attitudeandbehavior

260 260 260 258 259 258 254 258

230 251 247 146 179 198 126 156

88.5 96.5 95.0 56.6 69.1 76.7 49.6 60.5

Advantagesofbreastfeeding Beneﬁcialtodiseaseresistance Beneﬁcialtomaternalinfantcontact Easyandeconomical Helpmothertorecoverfromchildbirth Beneﬁcialforinfanttoavoidallergies Wellbalancednourishingfood Helpsinfant’steethdevelop Satisfyingtheappetite

www.hsph.edu.vn

KAP ON FEEDING CHILDREN OF MOTHERS

Maternal knowledge, attitude and behavior on breastfeeding

Maternalknowledge,attitudeandbehavior

260 260 260 259 260

252 219 232 217 203

96.9 84.2 89.2 83.8 78.1

Behaviorduringbreastfeeding Havingeyecontactwithinfant Havingskintouchwithinfant Talkingwithinfant Respondingtoinfant’ssoundorlaugh Givingcomplimenttoinfant

www.hsph.edu.vn

TH CỨ ĂN BỔ SUNG

www.hsph.edu.vn

T IẠ SAO PH IẢ CHO TRẺ ĂBS

100%

75%

N¨ng lîng

Vitamin A

Protein

S¾t

50%

www.hsph.edu.vn

%chÊtdinh dìng cã tõ s÷amÑ

Kho¶ng thiÕu

25%

T IẠ SAO PH IẢ CHO TRẺ ABS

) y µ g n

1200

/ l a c K

( g n î l

1000

g n ¨ N

800

02 th

35 th

68 th

911 th

1223 th

600

N¨ng lîng do s÷a mÑ Kho¶ng thiÕu n¨ng lîng

www.hsph.edu.vn

400

200

T IẠ SAO PH IẢ CHO TRẺ ĂBS

) y µ g n / g m

(

1.2

u h t p Ê h t

¾ S

0.8

0-2th

3-5th

6-8th

9-11th

12-23th

0.6

Tuæi (th¸ng)

0.4

S¾t tõ nguån s÷a mÑS¾t dù tr÷ c¬ thÓ trÎKho¶ng thiÕu

www.hsph.edu.vn 0.2

Family Foods

www.hsph.edu.vn

Age Breastfeeding

After Brown & Dewey 1998

Complementary Foods Specific to human species. Energy and nutrient dense, sterile foods Key Micronutrients are: Fe Zn I Ca Vitamin A, Vitamin C

NGUYÊN T CẮ ĂBS

Ăn từ ít đ nế nhi uề

• Từ l ngỏ đ nế đ cặ

• T pậ làm quen v iớ TĂ m iớ

• Ph iố h pợ nhi uề lo iạ th cự ph mẩ

• Tăng đ mậ độ năng l

ngượ

•

www.hsph.edu.vn

Ăn bổ sung h pợ lý (1)

• T iạ sao ph iả cho trẻ ăn bổ sung

ượ

Cân đ iố gi aữ cung và c u:ầ năng l

ng,

vi ch tấ

• Th iờ đi mể b tắ đ uầ ABS

– Đúng lúc: sau 6 tháng tu i,ổ

– Cho ABS từ 46 tháng khi:

• bú mẹ đói s m,ớ

• không tăng cân

www.hsph.edu.vn

Tác h iạ c aủ ABS s m/ớ mu nộ

• S m:ớ

tế s aữ mẹ

– ABS sẽ làm trẻ bú ít đi, gi mả ti – Không nh nậ đ yầ đủ kháng thể – Th cứ ăn BS có nguy cơ gây tiêu ch yả nhi uề h nơ s aữ mẹ – Th cứ ăn l ngỏ (súp, cháo,..) làm trẻ chóng no nh ngư không đủ ch tấ dinh d – Cho trẻ bú ít dễ mang thai trở l

ngưỡ iạ

• Mu n:ộ

ngưỡ bổ sung cho “kho ngả

www.hsph.edu.vn SDD vì thi uế các vi ch tấ dinh d

ngưỡ

– Thi uế ch tấ dinh d thi u”ế – Làm trẻ ch mậ phát tri nể –

Nhu c uầ các ch tấ dinh d

ngưỡ

ượ

– Năng l

ng:

90 110calo/kg

ườ

– Nhóm ch tấ b tộ đ

ng:

• B t,ộ cháo, c m,ơ m ,ỳ bún...

• Là ngu nồ cung c pấ năng l

ngượ chính trong kh uẩ

ph nầ ăn và chuy nể hóa trong cơ thể

www.hsph.edu.vn

Nhu c uầ ch tấ đ mạ

tệ là sự

•

ng…ươ

ộ

Giúp xây d ngự cơ b p,ắ t oạ kháng th ,ể đ cặ bi • Th t,ị cá, tôm, cua, tào ph ,ớ các lo iạ đỗ h t,ạ đ uậ t phát tri nể c aủ các tế bào não. • uƯ tiên các lo iạ đ mạ đ ng v t

ậ vì có giá trị cao, axit min ngượ như s t,ắ k m,ẽ vitamin

t,ế giàu các y uế tố vi l

c nầ thi A.

• Ph iố h pợ đ mạ đ ngộ v tậ v iớ đ mạ th cự v tậ để t oạ nên sự

cân đ iố giúp h pấ thu và sử d ngụ đ mạ t

tố h n.ơ

• Nhu c u:ầ 28g/ ngày. Không nên cho trẻ nǎ quá nhi uề

ượ

đ mạ vì sẽ gây gánh n ngặ cho gan, th n.ậ Ch tấ đ mạ chỉ phát huy tác d ngụ cao khi có đủ n ngǎ l

ng.

www.hsph.edu.vn

Nhu c uầ ch tấ béo

• D u,ầ m ,ỡ b …ơ

• Cung c pấ n ngǎ l

giúp h pấ thu và sử d ngụ t

ngượ cao, t ngǎ c mả giác ngon tố các vitamin

mi ng,ệ tan trong ch tấ béo

• M iỗ bát b t,ộ bát cháo c nầ cho thêm 1 2 thìa cà phê mỡ ho cặ d u.ầ

ấ ố có các axit béo không no

• Mỡ l n, mợ

ỡ gà r t t

t tế nh :ư axit lioleic, axit liolemc, axit

tế cho quá trình phát tri nể

c nầ thi arachidonic r tấ c nầ thi c aủ tr .ẻ

www.hsph.edu.vn

Nhóm vitamin và khoáng ch tấ

• Rau, hoa quả giúp chuy nể hóa các ch tấ và ngườ ch tấ đề kháng, cung c pấ

tăng c vitamin và khoáng ch t.ấ

• Rau quả có màu vàng, đ ,ỏ da cam v aừ là ngu nồ cung c pấ caroten (ti nề vitamin A) v aừ là ngu nồ cung c pấ vitamin C.

ệ

• Ngu nồ s tắ trong TV là đ uậ đỗ và các lo iạ rau có màu xanh s m.ẫ Trong rau quả có nhi uề vitamin C giúp cơ thể h pấ thu và sử d ngụ s tắ có hi u qu

ả h n.ơ

www.hsph.edu.vn

Nhu c uầ n

cướ

• Trẻ c nầ nhi uề n

iườ l nớ để chuy nể

cướ h nơ ng hóa và đào th iả các ch tấ c nặ bã, đi uề ch nhỉ nhi

tệ độ cơ th …ể

• N uế th cứ ăn quá cô đ cặ ho cặ trẻ không đ

cượ

cướ thì sự tiêu hóa và h pấ thu c aủ trẻ

u ngố đủ n sẽ kém đi. • Nhu c uầ n

cướ c aủ trẻ từ 10 15% tính theo

tr ngọ l

ngượ cơ th .ể • Mùa nóng, trẻ c nầ nhi uề n

cướ h nơ mùa l nh.ạ

www.hsph.edu.vn

Vệ sinh an toàn th cự ph mẩ

iươ s ng,ố

đ mả b oả an toàn không thu cố trừ sâu

• TP ph iả t hay hóa ch tấ • Th cứ ăn chế bi nế s nẵ như giò ch ,ả s aữ chua… nên l aự ngượ cũng như về an

ngươ hi uệ uy tín về ch tấ l

ch nọ th toàn th cự ph m.ẩ

• Th cứ ăn n uấ chín nên ăn ngay. N uế ch aư dùng ph iả đ yậ iạ vì có m tộ số vi

khi dùng ph iả n uấ l

n pắ và để tủ l nh,ạ khu nẩ v nẫ phát tri nể ở nhi

tệ độ 5 10 độ C.

cướ ch y,ả

• Th t,ị cá và rau quả c nầ r aử s chạ d không nên c tắ nhỏ và ngâm trong n

iướ vòi n cướ

ngườ n mằ

• Rau củ như khoai tây, cà r tố nên r aử nhẹ nhàng trong cướ sau khi đã g tọ vỏ vì các vitamin th iướ l pớ v .ỏ

ch uậ n ngay d

www.hsph.edu.vn

Ăn bổ sung h pợ lý

• M tộ số l uư ý

– B aữ phụ

– Đồ u ngố – Khuy nế khích trẻ ăn

– Cai s aữ

– Số b aữ

www.hsph.edu.vn

Số b aữ ăn

• Trẻ d

iướ 4 tháng: bú mẹ hoàn toàn theo

ầ

nhu c u,ầ ít nh tấ 8 l n/24h

• Trẻ 46 tháng: bú mẹ theo nhu c uầ (ít nh tấ

ầ

8 l n/24h),

b tắ đ uầ ABS n uế th yấ có d uấ

ầ

hi uệ c nầ – 1 đ nế 2 l n/ngày

sau khi bú

m .ẹ

• Trẻ 612 tháng: Bú mẹ + ăn đủ kh uẩ ph nầ

3 đ nế 5 b aữ + các b aữ phụ

www.hsph.edu.vn

iớ thi uệ 1 số th cự đ nơ (trẻ 612 tháng)

ờ Thứ 7gi 30sáng 11gi 30ờ 16gi 30ờ

ộ ữ ỏ ộ ị ợ ộ B ts a,bíđ ề B tth tl n,raud n B tcábíxanh Hai

ộ ộ ộ ữ B ts a ố B tcácàr t ả B ganrauc i Ba

ộ ộ ứ ố B tcuaraungót B ttr ng,raumu ng B ttômộ Tư

ộ ữ ộ ỏ ụ ố B ts acàr t B ttômbíđ ộ ậ B tđ uph Năm

ồ ộ ơ ộ ữ B ts a B tcuaraum ngt i Sáu

ậ Cháođ uxanh, khoailangbí

ộ ộ ậ ụ ề B ttômraud n B tđ uph raungót B yả

ộ ạ B tl crangrau ơ ồ i m ngt

ộ ị ợ ộ ữ ộ ị ề ả B ts arauc i B tth tbòraud n ủ ậ Ch Nh t

www.hsph.edu.vn

B tth tl nrau mu ngố

iớ thi uệ 1 số th cự đ nơ (trẻ 612 tháng)

ư ứ ứ Giờ ứ Th hai,t Th ba,năm ủ ậ Th sáu,ch nh t Th b yứ ả

6h Búmẹ Búmẹ Búmẹ Búmẹ

8h ộ ị ợ B tth tl n ộ ị B tth tgà ộ ị B tth tbò ộ ứ B ttr ng

ố ả ồ ả 10h Chu itiêu:1qu ủ Đuđ :200g H ngxiêm:1qu Xoài:200g

11h Búmẹ Búmẹ Búmẹ Búmẹ

14h ộ ứ B ttr ng B tcuaộ B ttômộ B tl cộ ạ

ướ ướ ướ 16h N ccam N ccam N ccam ướ

ngườ

N ccam (cam100g,đ 5g1thìacàphê)

ộ ậ 18h B tcáộ ộ ị B tth tgà

B tđ uxanh, bíđỏ ặ ộ B tgangàho c l nợ

Búmẹ Búmẹ Búmẹ Búmẹ

19hđ nế sánghôm sau www.hsph.edu.vn

TH CỨ ĂN BỔ SUNG NÀO T T?Ố

ngượ , Pr. , vi ch tấ ( Fe, Zn, Ca,

• Giàu năng l Vit.A, C)

• S chạ và an toàn:

– Không có tác nhân gây b nhệ ( VK, VR…) – Không có hoá ch tấ và ch tấ đ cộ – Không có x

ngươ ho cặ mi ngế c ngứ

• Không quá cay, nóng, m nặ • Phù h pợ v iớ l aứ tu iổ • Có s nẵ t

iạ đ aị ph

ngươ

www.hsph.edu.vn

Chăm sóc trẻ d

iướ 12 tháng

• B oả vệ kh iỏ b nhệ t

tậ

• Nuôi d

ngưỡ trẻ b nh,ệ

ph cụ h iồ dinh

d

ngưỡ

• Giúp đỡ bà mẹ

• Ki mể tra sự phát tri nể c aủ trẻ (Theo dõi

bi uể đồ tăng tr

ngưở trẻ em)

www.hsph.edu.vn

M tộ số v nấ đề về TA BS ở VN

:

ữ

• ABS s mớ từ tháng thứ 3: 3080% • Trẻ từ 2436 tháng ăn 3 b a/ngày 17,5%

• Ch tấ l

ngượ TA bổ sung kém

• T nầ xu tấ TA đ ngộ v tậ th pấ : 50%

( Ngu n:ồ Vi nệ dinh d

ngưỡ Qu cố gia, 2002)

www.hsph.edu.vn

Th iờ gian trẻ b tắ đ uầ ABS

Thángtu iổ

<3tháng

1598

9,0

3tháng

2449

14,1

4tháng

5838

33,6

5tháng

3599

20,7

6tháng

3481

20,0

>6tháng

433

2,5

www.hsph.edu.vn

Food intake of children 24 months of age within 3 days by region, 2004

Region

Rice

Egg

Meat

Vegetable Milk

Fruit

HongR.D

98.1

80.6

94.2

93.5

67.3

81.9

Northerneast

83.4

60.5

75.4

81.2

40.4

66.3

Northernwest

89.6

59.2

80.3

86.4

30.8

60.5

Northcenter

85.3

60.8

74.2

80.5

35.6

63.7

Southcenter

66.2

42.3

60.4

62.7

45.3

53.1

HighLand

80.7

45.4

52.6

76.8

32.2

85.9

Southeast

97.5

62.1

90.5

80.3

65.8

83.4

MekongR.D

98.0

60.4

84.2

72.1

50.9

76.5

Total

87.4

59.9

76.5

79.2

46.0

71.4

www.hsph.edu.vn

NUÔI D

NGƯỠ TRẺ TRONG 1 SỐ NGƯỜ H PỢ Đ CẶ BI TỆ TR

www.hsph.edu.vn

Nuôi d

ngưỡ khi trẻ mố

Ti pế t cụ cho trẻ bú đ uề đ nặ

• Cho trẻ ABS th

ngườ xuyên

• Khuy nế khích ăn càng nhi uề càng t

tố

• iạ ngượ và phát tri nể khoẻ m nhạ trở

• Ti pế t cụ cho trẻ ăn thêm đ nế khi bù l tr ngọ l iạ l

www.hsph.edu.vn

Nuôi d

ngưỡ trẻ có mẹ HIV (+)

• Nguy cơ lây truy n:ề

– Trong khi mang thai: 510%;

– Trong khi chuy nể dạ và đ :ẻ 1015%;

– Trong th iờ gian cho con bú 520%;

– Tính chung n uế không nuôi con b ngằ s aữ mẹ (NCBSM) 1525%;

– Tính chung n uế NCBSM đ nế 6 tháng: 2035%;

tệ trong s aữ non

– Tìm th yấ HIV trong s aữ m ,ẹ đ cặ bi – Có nhi uề ở giai đo nạ đ u,ầ sau gi m,ả nhi uề ở BM m cắ m iớ

– Nguy cơ lây truy nề trong su tố th iờ gian NCBSM – Tăng nguy cơ lây khi mẹ viêm n tứ núm vú, trẻ bị t a,ư viêm loét môi, mẹ bị HIV giai đo nạ mu nộ

www.hsph.edu.vn

– Tính chung n uế NCBSM đ nế 1824 tháng: 3045%

Nuôi d

ngưỡ trẻ có mẹ HIV (+)

• Khuy nế cáo c aủ WHO/UNICEF/UNAIDS:

– Ăn ngoài hoàn toàn (replacement feeding)

– Cho bú hoàn toàn (Exclusive breastfeeding): mẹ nghèo, đi uề ki nệ vệ sinh không đ mả b o,ả v tắ s aữ

www.hsph.edu.vn

Hai l aự ch nọ

• N uế hoàn c nhả kinh tế khó khăn nên NCBSM trong vài tháng đ u.ầ Nên ng ngừ cho bú s mớ ngay khi đã chu nẩ bị đủ th cứ ăn thay thế đáp ngứ 5 đi uề ki n.ệ

– Khi đã ch nọ NCBSM ph iả cho trẻ bú đúng cách để tránh làm n tứ núm vú, viêm vú c aủ mẹ vì cả hai đ uề có thể tăng nguy cơ lây truy nề HIV.

tế nh ngư v nẫ còn các ch tấ dinh d

– V iớ m tộ số bà mẹ không có th cứ ăn thay thế đủ 5 đi uề ki nệ mà mu nố ng ngừ cho trẻ bú tr cự ti pế thì nên v tắ s aữ ra đun nóng. Dù r ngằ đun nóng s aữ mẹ sẽ làm gi mả các y uế tố mi nễ d chị và các enzym c nầ thi ngưỡ như ườ đ m,ạ đ

m ,ỡ vi khoáng.

ng,

• N uế hoàn c nhả kinh tế gia đình khá giả, nên nuôi

ngượ v iớ các thành ph nầ

b ngằ th cứ ăn thay thế (không NCBSM mà b ngằ m tộ chế độ ăn cung c pấ đ yầ đủ năng l dinh d

ngưỡ h pợ lý

www.hsph.edu.vn

5 đi uề ki nệ c aủ th cứ ăn thay th :ế

• Đ cượ ch pấ nh n:ậ Bà mẹ không g pặ c nả trở nào về t pậ quán, các v nấ đề xã h i,ộ sự sợ hãi ho cặ kỳ thị khi nuôi trẻ b ngằ th cứ ăn thay th .ế

• Có khả năng: Bà mẹ (ho cặ gia đình) có đủ th iờ gian,

ki nế th c,ứ kỹ năng và các ngu nồ l cự khác để chu nẩ bị th cứ ăn thay thế phù h pợ l aứ tu iổ c aủ tr .ẻ

• Đáp ngứ đ