Bài giảng Lý thuyết Tài chính Tiền tệ: Chương 11 - ThS. Trần Nguyên Sa

Lạm phát là một trong những hiện tượng kinh tế vĩ mô phức tạp và có tầm ảnh hưởng sâu rộng đến mọi khía cạnh của đời sống kinh tế - xã hội. Việc hiểu rõ bản chất, các nguyên nhân và tác động của lạm phát là điều kiện tiên quyết để các nhà hoạch định chính sách cũng như các chủ thể kinh tế có thể đưa ra quyết định phù hợp, duy trì ổn định tài chính và thúc đẩy tăng trưởng bền vững. Chương này tập trung làm rõ khái niệm lạm phát, các phương pháp đo lường lạm phát chính yếu, cũng như phân tích nguyên nhân lạm phát và đề xuất các biện pháp hạn chế và kiểm soát lạm phát, qua đó cung cấp cái nhìn toàn diện về thách thức kinh tế này.

Sinh viên các ngành kinh tế, tài chính, ngân hàng, và những ai quan tâm đến kinh tế vĩ mô và chính sách tiền tệ.

Chương này cung cấp một cái nhìn tổng quan toàn diện về lạm phát, một khái niệm trung tâm trong lý thuyết tài chính tiền tệ. Bắt đầu với việc trình bày khái niệm lạm phát từ quan điểm cổ điển của K.Marx đến định nghĩa hiện đại, nhấn mạnh lạm phát là sự tăng mức giá chung kéo dài trong nền kinh tế. Chương tiếp theo tập trung vào các phương pháp đo lường lạm phát chủ yếu, bao gồm việc sử dụng Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) – phản ánh mức giá bình quân của giỏ hàng hóa và dịch vụ thiết yếu, và Chỉ số giảm phát Tổng sản phẩm quốc nội (PGDP) – thước đo mức giá của tất cả hàng hóa, dịch vụ được sản xuất trong nước. Các công thức tính toán và ví dụ minh họa cụ thể được cung cấp để người đọc dễ dàng nắm bắt cách xác định tỷ lệ lạm phát. Sau đó, chương phân loại các dạng lạm phát khác nhau, phân tích sâu sắc nguyên nhân lạm phát, từ các yếu tố cầu kéo đến chi phí đẩy, cũng như các nguyên nhân từ phía cung tiền. Đặc biệt, nó đi sâu vào tác động của lạm phát đối với thu nhập, phân phối của cải, đầu tư, và thương mại quốc tế. Cuối cùng, chương đề xuất các biện pháp hạn chế và kiểm soát lạm phát hiệu quả mà các chính phủ và ngân hàng trung ương có thể áp dụng để duy trì ổn định tài chính và ổn định kinh tế, nhằm giảm thiểu những hệ lụy tiêu cực mà lạm phát có thể gây ra cho nền kinh tế và xã hội.