Bài giảng Lý thuyết Tài chính Tiền tệ: Chương 8 - ThS. Trần Nguyên Sa

Trong bối cảnh nền kinh tế thị trường hiện đại, ngân hàng thương mại đóng vai trò xương sống của hệ thống tài chính tiền tệ, là cầu nối quan trọng giữa các chủ thể có vốn nhàn rỗi và các chủ thể có nhu cầu về vốn. Chương này cung cấp cái nhìn tổng quan thiết yếu về ngân hàng thương mại, nhấn mạnh tầm quan trọng của chúng trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và ổn định tài chính. Bằng cách khám phá các khái niệm cơ bản, chức năng cốt lõi và đặc biệt là cơ chế tạo tiền độc đáo, tài liệu này đặt nền móng vững chắc cho việc hiểu sâu hơn về hoạt động và tác động của các tổ chức tài chính này đến xã hội và nền kinh tế.

Sinh viên ngành Tài chính - Ngân hàng, Kinh tế, và các nhà nghiên cứu muốn tìm hiểu về cơ bản về ngân hàng thương mại.

Chương này cung cấp một cái nhìn toàn diện về ngân hàng thương mại, bắt đầu bằng việc định nghĩa chúng là tổ chức kinh doanh tiền tệ chuyên huy động tiền gửi, cấp tín dụng, chiết khấu và thanh toán. Tài liệu trình bày các mô hình hoạt động đa dạng của ngân hàng thương mại, từ ngân hàng chuyên doanh đến ngân hàng đa năng trực tiếp và gián tiếp, và ngân hàng kinh doanh tổng hợp, phản ánh sự phát triển và phức tạp của ngành. Ba chức năng cốt lõi được phân tích chi tiết: chức năng quản lý tiền gửi, đảm bảo sinh lời cho vốn nhàn rỗi và tạo cơ sở cho các hoạt động khác của ngân hàng; chức năng trung gian thanh toán, giúp các giao dịch diễn ra nhanh chóng, an toàn và hiệu quả, đồng thời tăng uy tín và thu nhập cho ngân hàng; và chức năng trung gian tín dụng, huy động các khoản tiền tạm thời nhàn rỗi để cấp vốn cho sản xuất kinh doanh và tiêu dùng, qua đó thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Đặc biệt, chương giải thích cơ chế tạo tiền ngân hàng của ngân hàng thương mại, chỉ ra cách các khoản tiền gửi ban đầu có thể được nhân lên thông qua hoạt động cho vay và thanh toán không dùng tiền mặt, góp phần mở rộng cung tiền trong hệ thống tài chính tiền tệ. Cuối cùng, tài liệu cũng đề cập đến các nghiệp vụ ngân hàng chính, cung cấp cái nhìn tổng thể về hoạt động thường ngày của các tổ chức này.