Đặc điểm lâm sàng và nguyên nhân xuất huyết tiêu hóa trên qua nội soi tiêu hóa ở trẻ em tại bệnh viện Nhi Đồng 1

Xuất huyết tiêu hóa trên (XHTH trên) là một tình trạng phổ biến ở trẻ em, với các biểu hiện lâm sàng đa dạng và tiềm ẩn nhiều biến chứng nghiêm trọng nếu không được chẩn đoán, xử trí kịp thời. Việc xác định chính xác nguyên nhân gây XHTH trên là yếu tố then chốt để đưa ra phương pháp điều trị hiệu quả. Nội soi tiêu hóa trên hiện là công cụ chẩn đoán giá trị để xác định vị trí và mức độ tổn thương. Tuy nhiên, dữ liệu về đặc điểm lâm sàng và nguyên nhân XHTH trên ở trẻ em thông qua nội soi tại Việt Nam còn hạn chế. Nghiên cứu này được thực hiện nhằm mô tả các đặc điểm dịch tễ, lâm sàng và nguyên nhân XHTH trên ở trẻ em tại Bệnh viện Nhi Đồng 1, góp phần nâng cao hiệu quả chẩn đoán và điều trị.

Các bác sĩ nhi khoa, đặc biệt là chuyên ngành tiêu hóa; các nhà nghiên cứu y học nhi khoa; sinh viên y khoa và các nhân viên y tế quan tâm đến bệnh lý xuất huyết tiêu hóa trên ở trẻ em.

Nghiên cứu này khảo sát các đặc điểm dịch tễ, lâm sàng và nguyên nhân gây xuất huyết tiêu hóa trên (XHTH trên) ở trẻ em, nhấn mạnh tầm quan trọng của nội soi tiêu hóa trên trong chẩn đoán. Phương pháp nghiên cứu là một phân tích hồi cứu mô tả trên 140 bệnh nhi mắc XHTH trên được nội soi thực quản – dạ dày – tá tràng tại Bệnh viện Nhi Đồng 1 từ tháng 01/2021 đến 08/2023. Kết quả cho thấy nhóm bệnh nhi chủ yếu là trẻ lớn (tuổi trung bình 11,5 ± 3,8), với đa số là nam giới (80,7%). Các triệu chứng lâm sàng phổ biến bao gồm tiêu phân đen (84,3%), ói máu (49,3%) và đau bụng (50%). Đáng chú ý, phần lớn bệnh nhi được nội soi muộn (sau hơn 1 tuần, trung vị 22 ngày kể từ khi XHTH khởi phát), điều này có thể ảnh hưởng đến khả năng xác định chính xác nguyên nhân. Mức độ XHTH chủ yếu là nhẹ (50%) và trung bình (38,6%). Nguyên nhân phổ biến nhất được xác định qua nội soi là loét tá tràng (52,9%), đặc biệt ở trẻ trên 6 tuổi, tiếp theo là viêm dạ dày tá tràng (25,0%) và giãn tĩnh mạch thực quản (9,3%) thường gặp hơn ở nhóm 3-5 tuổi. Nghiên cứu kết luận rằng loét tá tràng là nguyên nhân chính gây XHTH trên ở trẻ lớn, trong khi giãn tĩnh mạch thực quản phổ biến hơn ở trẻ nhỏ. Nội soi tiêu hóa trên là công cụ chẩn đoán thiết yếu và cần được thực hiện sớm để cải thiện hiệu quả xử trí và tiên lượng. Giá trị ứng dụng của nghiên cứu là cung cấp dữ liệu thực tế về đặc điểm dịch tễ và nguyên nhân XHTH trên ở trẻ em tại Việt Nam, từ đó định hướng cho việc chẩn đoán và can thiệp kịp thời, đặc biệt là thúc đẩy việc thực hiện nội soi sớm và phân tầng theo nhóm tuổi để đạt được kết quả điều trị tối ưu. Hàm ý quan trọng là cần xem xét các yếu tố như nhiễm Helicobacter pylori và việc sử dụng NSAID trong các nghiên cứu tiếp theo để làm rõ hơn cơ chế bệnh sinh.