Bài 9 : Luyện tập
Cấu trúc và tính chất của
một số cacbonhiđrat tiêu biểu
I. Mục tiêu của bài học
1. Kiến thức
- Biết đặc điểm cấu trúc phân tử của các hợp chất cacbonhiđrat tiêu biểu.
- Hiểu mối liên quan giữa cấu trúc phân tử và tính chất hoá học của các hợp chất
cacbonhiđrat tiêu biểu.
- Hiểu mối liên hệ giữa các hợp chất cacbonhiđrat trên.
2. Kĩ năng
- Lập bảng tổng kết chương.
- Giải các bài toán về các hợp chất cacbonhiđrat.
3.Trọng tâm: Cấu trúc và tính chất của một số cacbohydrat
II. Chuẩn bị
- HS làm bảng tổng kết về chương cacbonhiđrat theo mẫu thống nhất.
- HS chuẩn bị các bài tập trong SGK và sách bài tập.
- GV chuẩn bị bảng tổng kết theo mẫu sau:
III. Tieỏn trỡnh leõn lụựp
1.OÅn ủũnh lụựp
2.Baứi cuừ: Keỏt hụùp vụựi luyeọn taọp.
3.Baứi mụựi
Hoạt động của thầy và trũ Nội dung ghi bảng
ệ
Hoạt động 1
* GV gọi 3 HS lên bảng.
* Một HS viết cấu trúc phân tử của
monosaccarit, một HS viết cấu trúc phân tử của
đisaccarit, một HS viết cấu trúc phân tử của
polisaccarit và những đặc điểm cấu tạo của hợp
chất này.
I. Các kiến thức cần nhớ
1.Cấu trúc phân tử
a) Glucozơ
CH OH
2
H
H
HH
H
HO OH
OH
OH
CH OH
2
H
H
H
H
HO OH
OH
O
C
1
2
3
4
5
6
1
2
3
4
5
6CH OH
2
H
H
HH
H
HO
OH
OH
OH
1
2
3
4
5
6
-Glucozơ Glucozơ -Glucozơ
b) Fructozơ
CH OH
2
1
2
4
5
6
OH OH
HOCH
OH3
OH H
H
2
HOCH2
6
5
H4H
H
CH OH
2
OH
OH OH
1
2
3
-Fructozơ -Fructozơ
Hoạt động 2
c) Saccarozơ
(C6H11O5-C6H11O5) không còn -OH hemixetal cũng như
-OH hemiaxetal nên không mở vòng được.
CH OH
2
H
H
HH
H
HO OH
OH
1
2
3
4
5
6
CH OH
2
1
2
4
5
6
OH
OH
HOCH
3
OH H
H
2
O
d) Tinh bột
Mạch vòng xoắn do các mắt xích -glucozơ liên kết với
nhau.
CH OH
2
H
H
HH
H
OH
OH
1
2
3
4
5
6CH OH
2
H
H
HH
H
OH
OH
1
2
3
4
5
6
O
....
CH OH
2
H
H
HH
H
OH
OH
1
2
3
4
5
OO
CH OH
2
H
H
HH
H
OH
OH
1
2
3
4
5
6CH OH
2
H
H
HH
H
OH
OH
1
2
3
4
5
6
O
....
CH OH
2
H
H
HH
H
OH
OH
1
2
3
4
5
OO
CH OH
2
H
H
HH
H
OH
OH
1
2
3
4
5
6CH OH
2
H
H
HH
H
OH
OH
1
2
3
4
5
O
....
CH OH
2
H
H
H
H
OH
OH
2
3
4
5
O
e) Xenlulozơ
Mạch dài do các mắt xích -glucozơ liên kết với nhau.
* HS cho biết:
- Những hợp chất cacbonat nào tác dụng được
với dd AgNO3 trong NH3, tại sao ?
- Những hợp chất cacbonat nào tác dụng được
với CH3/HCl, tại sao ?
- Những hợp chất cacbonat nào thuỷ phân trong
môi trường H+
- Những hợp chất cacbonat nào có phản ứng với
dd I2 ?
Hoạt động 3
* GV yêu cầu HS về nhà hoàn chỉnh bảng tổng
kết, sau đó nộp cho GV, GV sửa chữa trả lại
CH OH
2
H
H
HH
H
OH
OH
O
n
Kết luận
- Các hợp chất cacbonhiđrat đều có cấu trúc phân tử
mạch vòng, nguyên nhân do sự kết hợp của nhòm -OH
với nhóm C=O của chức anđehit hoặc xeton.
- Glucozơ, fructozơ, mantozơ có chứa nhóm -OH
hemiaxetal, hoặc nhóm -OH hemixetal.
2. Tính chất hoá học
Bảng tổng kết
II. Bài tập
Hướng dẫn một số bài tập
Bài 3 sgk
A: sai
B: sai
cho HS sử dụng.
Hoạt động 4
GV hướng dẫn HS giải một số bài tập trong
SGK.
* Bài tập bổ sung: Đi từ các hợp chât
cacbonhiđrat tiêu biểu, glucozơ, fructozơ,
saccarozơ, mantozơ, tinh bột và xenlulozơ hãy
nêu sơ đồ tổng hợp ra etanol.
* HS làm các bài tập còn lại trong SGK và sách
bài tập
C: đúng
D: đúng
Bài 4 SGK : Dựa vào phương trình quang tổng hợp và
hiệu suất phản ứng để giải bài toán
Glucozụ Fructozụ Saccarozụ Mantozụ Tinh
boọt
Xenlulozụ
+[Ag(NH3)2]OH
Ag + - Ag -
-