ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH THANH HÓA
TRƯỜNG CAO ĐẲNG NÔNG NGHIỆP THANH HÓA
GIÁO TRÌNH
MÔN HỌC/MÔ ĐUN: KỸ THUẬT NUÔI VÀ PHÒNG TRỊ BỆNH CHO LỢN
NGÀNH/NGHỀ: DỊCH VỤ THÚ Y
TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG
Ban hành kèm theo Quyết định số: /QĐ-… ngày…….tháng….năm .........
…………........... của……………………………….
Thanh Hóa, năm 2022
1
TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN
Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được
phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo.
Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu
lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm.
LỜI GIỚI THIỆU
2
Giáo trình "Kỹ thuật nuôi và phòng trị bệnh cho lợn" được biên soạn nhằm
cung cấp những kiến thức và kỹ năng cơ bản, chuyên sâu về lĩnh vực chăn nuôi lợn
cho sinh viên ngành Chăn nuôi trình độ Cao đẳng. Nội dung giáo trình được xây
dựng bám sát chương trình đào tạo, cập nhật những tiến bộ khoa học kỹ thuật mới
nhất trong chăn nuôi lợn hiện nay.
Giáo trình bao gồm các phần chính: mở đầu giới thiệu chung về ngành chăn
nuôi lợn và vai trò của môn học; các bài học cụ thể về đặc điểm giống, kỹ thuật
chuồng trại, dinh dưỡng, chăm sóc nuôi dưỡng các loại lợn, công tác thú y phòng
và trị bệnh, quản lý và hạch toán kinh tế trong chăn nuôi lợn.
Xin chân thành cảm ơn sự đóng góp quý báu của các chuyên gia, các nhà
khoa học, các cán bộ kỹ thuật tại các cơ sở chăn nuôi và các đồng nghiệp đã tham
gia đóng góp ý kiến để hoàn thiện giáo trình này.
Thanh Hóa, ngày …… tháng …… năm 2022
Tham gia biên soạn
1. Chủ biên: CN. Phạm Thị Hằng Nga
2. ThS. Nguyễn Thế Hưng
MỤC LỤC
3
GIÁO TRÌNH...........................................................................................................1
BÀI MỞ ĐẦU..........................................................................................................15
GIỚI THIỆU CHUNG VỀ NGHỀ CHĂN NUÔI LỢN..................................15
1. NGUỒN GỐC VÀ VỊ TRÍ PHÂN LOẠI CỦA LỢN NUÔI...........................15
1.1. Nguồn gốc...................................................................................................15
1.2. Vị trí phân loại khoa học............................................................................15
2. NHỮNG SẢN PHẨM CHÍNH CỦA NGÀNH CHĂN NUÔI LỢN...............15
3. TẦM QUAN TRỌNG CỦA NGHỀ CHĂN NUÔI LỢN................................16
BÀI 1: ĐẶC ĐIỂM MỘT SỐ GIỐNG LỢN...........................................................18
1. ĐẶC ĐIỂM SINH HỌC CỦA CÁC GIỐNG LỢN.......................................18
1.1. Các giống lợn ngoại....................................................................................18
1.2. Các giống lợn nội........................................................................................18
2. NHẬN DẠNG CÁC GIỐNG LỢN..................................................................19
2.1. Phân biệt các đặc điểm bên ngoài...............................................................19
2.2. Phân biệt các đặc điểm bên trong (và các chỉ tiêu năng suất)....................20
3. THỰC HÀNH: PHÂN BIỆT MỘT SỐ GIỐNG LỢN NỘI, NHẬP NỘI........23
3.1. Quan sát và nhận dạng đặc điểm ngoại hình các giống lợn........................23
3.2. Phân tích, so sánh ưu nhược điểm của các giống lợn.................................23
BÀI 2: THỨC ĂN VÀ CHUỒNG TRẠI NUÔI LỢN............................................24
1. NHU CẦU DINH DƯỠNG CỦA LỢN...........................................................24
1.1. Lợn nuôi sinh sản........................................................................................24
1.2. Lợn nuôi thịt...............................................................................................26
2. THỨC ĂN NUÔI LỢN....................................................................................27
2.1. Thức ăn hỗn hợp toàn phần........................................................................27
2.2. Thức ăn đậm đặc.........................................................................................29
2.3. Kiểm tra chất lượng thức ăn.......................................................................30
2.4. Bảo quản thức ăn........................................................................................31
3. CHUỒNG TRẠI NUÔI LỢN...........................................................................34
4
3.1. Những yêu cầu về tiểu khí hậu của chuồng nuôi........................................34
3.2. Những yêu cầu về kết cấu chuồng và thiết bị trong chuồng.......................36
3.3. Quy trình vệ sinh, tiêu độc chuồng trại và trang thiết bị chăn nuôi............39
4. THỰC HÀNH...................................................................................................42
4.1. Phân biệt và kiểm tra chất lượng một số loại thức ăn.................................42
4.2. Tập thiết kế chuồng trại và các phương pháp tiêu độc...............................42
4.3. Thực hành phối trộn khẩu phần ăn cho lợn................................................42
BÀI 3: NUÔI DƯỠNG, CHĂM SÓC LỢN HẬU BỊ.............................................43
1. ĐẶC TÍNH TỐT CỦA LỢN NUÔI SINH SẢN..............................................43
1.1 Ngoại hình và thể chất tốt............................................................................43
1.2. Mau lớn (tăng trọng nhanh)........................................................................43
1.3. Hệ số tiêu tốn thức ăn thấp.........................................................................44
1.4. Dễ nuôi (tính thích ứng cao).......................................................................44
1.5. Khả năng chịu đựng tốt...............................................................................44
1.6. Đẻ sai (đẻ nhiều con/lứa)............................................................................44
1.7. Tốt sữa........................................................................................................44
2. CHỌN LỢN NUÔI HẬU BỊ............................................................................45
2.1. Chọn giống lợn...........................................................................................45
2.2. Chọn cá thể.................................................................................................45
3. NUÔI DƯỠNG - CHĂM SÓC LỢN HẬU BỊ.................................................47
3.1. Chuồng nuôi lợn hậu bị...............................................................................47
3.2. Nuôi dưỡng - Chăm sóc lợn đực và lợn cái hậu bị.....................................47
3.3. Phối giống lợn.............................................................................................49
3.4. Phòng bệnh.................................................................................................50
4. THỰC HÀNH...................................................................................................52
4.1. Chọn lợn hậu bị...........................................................................................52
4.2. Chăm sóc lợn hậu bị...................................................................................52
BÀI 4: NUÔI DƯỠNG CHĂM SÓC LỢN NÁI MANG THAI.............................53
5