TRƯỜNG ĐẠI HỌC LÂM NGHIỆP VIỆT NAM
VIỆN CÔNG NGHỆ SINH HỌC LÂM NGHIỆP
----------o0o----------
KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP
NGHIÊN CỨU SẢN XUẤT TRÀ TÚI LỌC TỪ LÁ SEN
NGÀNH
: CÔNG NGHỆ SINH HỌC
MÃ SỐ
: 7420201
Giáo viên hướng dẫn : TS. Vũ Kim Dung
Sinh viên thực hiện : Lê Thị Tú Linh
Lớp : K61 – CNSH
Khóa học : 2016 - 2020
Hà Nội, 2020
1
LỜI CẢM ƠN
Trong thời gian thực hiện đề tài nghiên cứu, tôi đã nhận được nhiều sự
giúp đỡ tận tình từ Nhà trường, các thầy cô giáo và bạn bè.
Trước hết, tôi xin chân thành cảm ơn các thầy cô trong Bộ môn Công
nghệ Vi sinh – Hóa sinh, các giảng viên, chuyên viên, cán bộ các phòng ban
chức năng Viện Công nghệ sinh học Lâm nghiệp – Trường Đại học Lâm nghiệp
đã giúp đỡ và tạo điều kiện giúp tôi hoàn thành đề tài.
Đặc biệt tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới TS. Vũ Kim Dung – người
đã trực tiếp hướng dẫn và chỉ bảo tận tình cho tôi trong suốt quá trình làm đề tài
khóa luận tốt nghiệp này.
Tôi cũng xin chân thành cảm ơn gia đình, bạn bè đã luôn khích lệ, động
viên và tạo mọi điều kiện thuận lợi cho tôi học tập, nghiên cứu khoa học và hoàn
thành tốt đề tài khóa luận tốt nghiệp này.
Mặc dù có nhiều cố gắng để thực hiện khóa luận một cách hoàn chỉnh
nhất, song do hạn chế về mặt kinh nghiệm bản thân và điều kiện nghiên cứu nên
đề tài không tránh khỏi những thiếu sót và hạn chế. Kính mong nhận được sự
đóng góp của thầy cô và các bạn để đề tài khóa luận tốt nghiệp của tôi được
hoàn thiện hơn.
Tôi xin chân thành cảm ơn!
Hà Nội, ngày 10 tháng 7 năm 2020
Sinh viên thực hiện
Lê Thị Tú Linh
2
MỤC LỤC
LỜI CẢM ƠN ....................................................................................................... 1
MỤC LỤC ............................................................................................................. 2
DANH MỤC ÁC BẢNG ..................................................................................... 4
DANH MỤC CÁC HÌNH ................................................................................... 5
ĐẶT VẤN ĐỀ ....................................................................................................... 6
CHƯƠNG I: TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU ...................................... 7
1.1. Giới thiệu về cây sen ...................................................................................... 7
1.1.1. Sơ lược về nguồn gốc .................................................................................. 7
1.1.2. Phân bố, sinh thái ........................................................................................ 8
1.1.3. Mô tả cây sen ............................................................................................... 8
1.1.4. Giá trị y học và dinh dưỡng ...................................................................... 10
1.1.5. Thành phần hóa học .................................................................................. 11
1.1.6. Những nghiên cứu dược học về sen .......................................................... 12
1.2. Flavonoid ...................................................................................................... 15
1.2.1. Khái niệm và cấu trúc ............................................................................... 15
1.2.2. Giá trị sinh học của flavonoid ................................................................... 16
1.3. Giới thiệu về trà thảo dược ........................................................................... 19
1.3.1. Phân loại trà thảo dược .............................................................................. 20
1.3.2. Công dụng của trà thảo dược .................................................................... 20
1.4. Một số loại được liệu dùng trong công nghệ sản xuất trà thảo dược ........... 20
1.4.1. Trà ............................................................................................................. 20
1.4.3. Tình hình nghiên cứu về trà thảo dược trong và ngoài nước .................... 23
CHƯƠNG II: MỤC TIÊU, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
............................................................................................................................. 25
2.1. Mục tiêu nghiên cứu ..................................................................................... 25
2.2. Vật liệu và phạm vi nghiên cứu ................................................................... 25
2.3. Nội dung nghiên cứu .................................................................................... 25
2.4. Địa điểm và hóa chất thiết bị ........................................................................ 25
3
2.4.1. Địa điểm thực hiện .................................................................................... 25
2.4.2. Hóa chất, thiết bị ....................................................................................... 25
2.5. Phương pháp nghiên cứu .............................................................................. 26
2.5.1. Thu thập và xử lý lá sen ............................................................................ 26
2.5.2. Phương pháp xác định độ ẩm trong nguyên liệu lá sen ............................ 26
2.5.3. Phương pháp xác định giá trị pH .............................................................. 27
2.5.4. Định tính flavonoid bằng các phản ứng hóa học đặc trưng ...................... 30
2.5.5. Định tính flavonoid bằng sắc ký lớp mỏng ............................................... 30
2.5.6. Phương pháp xác định khả năng ức chế amylase của dịch chiết .............. 31
2.5.7. Phương pháp phối chế trà túi lọc .............................................................. 32
2.5.8. Phương pháp đánh giá cảm quan trà bằng phương pháp cho điểm .......... 33
2.5.9. Phương pháp xử lý số liệu ......................................................................... 35
CHƯƠNG III: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN .......................... 36
3.1. Kết quả xác định ảnh hưởng của một số yếu tố công nghệ đến hiệu quả trích
ly flavonoid theo phương pháp ngâm lạnh.......................................................... 36
3.1.1. Ảnh hưởng của nồng độ ethanol ............................................................... 36
3.1.2. Ảnh hưởng của tỷ lệ nguyên liệu/dung môi .............................................. 38
3.1.3. Ảnh hưởng của thời gian chiết bằng ethanol ............................................ 39
3.1.4. Định tính flavonoid bằng các phản ứng hóa học đặc trưng ...................... 40
3.1.5. Định tính flavonoid bằng sắc ký lớp mỏng ............................................... 41
3.2. Khả năng ức chế α – amylase của dịch ........................................................ 42
3.3. Nghiên cứu quy trình sản xuất trà túi lọc lá sen ........................................... 45
3.4. Quy trình chế biến trà túi lọc lá sen ............................................................. 46
CHƯƠNG IV: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ .................................................... 49
4.1. Kết luận ........................................................................................................ 49
4.2. Kiến nghị ...................................................................................................... 49
TÀI LIỆU THAM KHẢO
PHỤ LỤC
4
DANH MỤC ÁC BẢNG
Bảng 3.1. Ảnh hưởng của nồng độ ethanol đến hiệu suất trích ly flavonoid ...... 37
Bảng 3.2. Ảnh hưởng của tỷ lệ nguyên liệu/dung môi ethanol đến hiệu suất trích
ly flavonoid.......................................................................................................... 38
Bảng 3.3. Ảnh hưởng của thời gian chiết bằng ethanol đến hiệu suất trích ly
flavonoid .............................................................................................................. 39
Bảng 3.4. Kết quả định tính flavonoid chiết xuất từ lá sen ................................. 40
Bảng 3.5. Khả năng ức chế α – amylase của acarbose ....................................... 43
Bảng 3.6. Kết quả khảo sát khả năng ức chế α – amylase của cao chiết ethanol từ
mẫu lá sen ............................................................................................................ 44
Bảng 3.7. Điểm tổng đánh giá sản phẩm trà túi lọc lá sen .................................. 45