1
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
KHOA VẬT LÝ
KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP
LỊCH SỬ VẬT LÝ HẠT NHÂN
TỪ NĂM 1932 ĐẾN NĂM 1983
QUA NGHIÊN CỨU TƯƠNG TÁC NUCLEON - NUCLEON
Sinh viên thực hiện: Nguyễn Ngọc Bích Thư
Ngành: Sư Phạm Vật lý
Giảng viên hướng dẫn: TS. Bùi Minh Lộc
TP. HỒ CHÍ MINH, THÁNG 07 NĂM 2020
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
KHOA VẬT LÝ
KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP
LỊCH SỬ VẬT LÝ HẠT NHÂN
TỪ NĂM 1932 ĐẾN NĂM 1983
QUA NGHIÊN CỨU TƯƠNG TÁC NUCLEON - NUCLEON
Sinh viên thực hiện: Nguyễn Ngọc Bích Thư
Ngành: Sư Phạm Vật lý
Giảng viên hướng dẫn: TS. Bùi Minh Lộc
TP. HỒ CHÍ MINH, THÁNG 07 NĂM 2020
3
CHỮ KÍ XÁC NHẬN
Cán bộ phản biện Cán bộ hướng dẫn
TS. Nguyễn Văn Hoa TS. Bùi Minh Lộc
4
LỜI CẢM ƠN
Khóa luận tốt nghiệp này được hoàn thành với sự nỗ lực hết mình từ bản thân, cùng với sự
giúp đỡ, động viên của thầy, gia đình và bạn bè.
Lời đầu tiên, tôi xin chân thành cám ơn TS. Bùi Minh Lộc, cám ơn Thầy đã tận tình hướng
dẫn, giúp đỡ, có những ý tưởng mới để luôn trợ giúp cho tôi hoàn thành tốt nhất khóa luận
này. Nhờ Thầy mà tôi biết thêm được nhiều kiến thức, kĩ năng trong quá trình giảng dạy và
cũng nỗ lực tìm hiểu hơn rất nhiều để nâng cao năng lực của mình.
Cảm ơn gia đình, bạn bè, những người đã luôn động viên, khuyến khích và hỗ trợ, giúp đỡ
tôi hết mình mỗi khi tôi gặp khó khăn trong quá trình thực hiện khóa luận.
Một lần nữa, xin gửi đến tất cả mọi người lòng biết ơn chân thành và sâu sắc nhất.
Tp. Hồ Chí Minh, tháng 7 năm 2020
Sinh viên thực hiện
Nguyễn Ngọc Bích Thư
5
MỤC LỤC
Bảng 1. CÁC SỰ KIỆN NỔI BẬT CỦA VẬT LÝ HẠT NHÂN TRONG NGHIÊN
CỨU TƯƠNG TÁC NUCLEON – NUCLEON TỪ 1932 – 1983 .............................. 9
A. MỞ ĐẦU ................................................................................................................... 10
I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI ......................................................................................... 10
II. MỤC TIÊU ĐỀ TÀI .............................................................................................. 11
B. NỘI DUNG ............................................................................................................... 12
CHƯƠNG 1: SỰ RA ĐỜI CỦA VẬT LÝ HẠT NHÂN .......................................... 12
1.1. Khởi đầu của lĩnh vực VLHN (từ những năm cuối thế kỷ 19) .......................... 13
1.2. Thí nghiệm của Rutherford (1909) ..................................................................... 15
CHƯƠNG 2: TƯƠNG TÁC NUCLEON – NUCLEON .......................................... 18
2.1. Deuteron - Người anh em của Hydro ................................................................. 19
2.1.1. Nucleon ........................................................................................................ 23
2.1.1.1. Proton ................................................................................................... 23
2.1.1.2. James Chadwick và hạt mới neutron. ................................................... 24
2.1.2. Thuyết Yukawa về tương tác hạt nhân ........................................................ 26
2.1.2.1. Hideki Yukawa ..................................................................................... 26
2.1.2.2. Lý thuyết của Yukawa về sự tương tác hạt nhân. ................................ 26
2.2. Tán xạ NN .......................................................................................................... 30
2.3. Quark .................................................................................................................. 33
2.3.1. Gell – Mann: Cha đẻ của mô hình hạt cơ bản quark ................................... 33
2.3.2. Quark ........................................................................................................... 34
CHƯƠNG 3: LỊCH SỬ NGHIÊN CỨU TƯƠNG TÁC NUCLEON – NUCLEON
....................................................................................................................................... 36
3.1. Tương tác Skyrme .............................................................................................. 36