Đ
ĐẠẠI
I
H
HỌỌC
C
Q
QU
UỐỐC
C
G
GI
IA
A
T
TH
HÀ
ÀN
NH
H
P
PH
HỐỐ
H
HỒỒ
C
CH
HÍ
Í
M
MI
IN
NH
H
T
TR
RƯƯỜỜN
NG
G
Đ
ĐẠẠI
I
H
HỌỌC
C
K
KH
HO
OA
A
H
HỌỌC
C
X
XÃ
Ã
H
HỘỘI
I
V
VÀ
À
N
NH
HÂ
ÂN
N
V
VĂ
ĂN
N
NGUYỄN VĂN HIỆP
N
NH
HỮỮN
NG
G
C
CH
HU
UY
YỂỂN
N
B
BI
IẾẾN
N
K
KI
IN
NH
H
T
TẾẾ
-
-
X
XÃ
Ã
H
HỘỘI
I CỦ A TỈ NH BÌNH DƯ Ơ NG
TỪ 1945 ĐẾ N 2005
LUẬ N ÁN TIẾ N SĨ LỊ CH SỬ
T
TH
HÀ
ÀN
NH
H
P
PH
HỐỐ
H
HỒỒ
C
CH
HÍ
Í
M
MI
IN
NH
H
-
-
2
20
00
07
7
MỤ C LỤ C
DẪ N LUẬ N
1. LÝ DO CHỌ N ĐỀ TÀI ................................................................. 1
2. LỊ CH SỬ NGHIÊN CỨ U VẤ N ĐỀ .............................................. 2
3. ĐỐ I TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU............................... 5
4. NGUỒN TÀI LIỆU VÀ PHƯ Ơ NG PHÁP NGHIÊN CỨU ........ 6
5. ĐÓNG GÓP KHOA HỌC CỦA LUẬN ÁN................................. 8
6. BỐ CỤC CỦA LUẬN ÁN.............................................................. 9
CHƯ Ơ NG 1
MỘT SỐ ĐẶC ĐIỂM VỀ TỰ NHIÊN, KINH TẾ - XÃ HỘI VÀ ĐỊ A
LÝ HÀNH CHÍNH CỦA TỈNH BÌNH DƯ Ơ NG
1.1. ĐẶC ĐIỂM TỰ NHIÊN..................................................................... 11
1.2. ĐẶC ĐIỂM KINH TẾ - XÃ HỘI ........................................................ 15
1.2.1. Đặ c điể m kinh tế ........................................................................ 15
1.2.2. Đặ c điể m xã hộ i......................................................................... 18
1.3. ĐẶ C ĐIỂ M HÀNH CHÍNH ............................................................... 23
CHƯ Ơ NG 2
NHỮNG CHUYỂN BIẾN
KINH TẾ - XÃ HỘI CỦA TỈNH BÌNH DƯ Ơ NG
TỪ 1945 ĐẾN 1975
2.1. NHỮ NG CHUYỂN BIẾN KINH TẾ - XÃ HỘI CỦA TỈNH
THỦ DẦU MỘT GIAI ĐOẠ N 1945 - 1954............................................... 29
2.1.1. Nhữ ng yế u tố tác độ ng đế n sự chuyể n biế n kinh tế - xã hộ i củ a tỉ nh
Thủ Dầ u Mộ t giai đoạ n 1945-1954............................................................... 29
2.1.2. Chuyể n biế n kinh tế - xã hộ i trong vùng tạ m chiế m............................ 31
Chuyể n biế n về kinh tế ....................................................................... 31
Chuyể n biế n xã hộ i ............................................................................. 39
2.1.3. Chuyể n biế n về kinh tế - xã hộ i ở vùng kháng chiế n.......................... 46
Chuyể n biế n kinh tế ............................................................................ 47
Chuyể n biế n xã hộ i .............................................................................. 55
2.2. NHỮ NG CHUYỂ N BIẾ N KINH TẾ - XÃ HỘI GIAI ĐOẠ N
1954 - 1975 .......................................................................................... 63
2.2.1. Chuyể n biế n kinh tế - xã hộ i củ a tỉ nh Thủ Dầ u Mộ t trong vùng tạ m
chiế m.................................................................................................... 64
Chuyể n biế n kinh tế ............................................................................. 64
Chuyể n biế n xã hộ i .............................................................................. 81
2.2.2. Chuyể n biế n kinh tế - xã hộ i ở chiế n khu, vùng giả i phóng................ 92
Chuyể n biế n kinh tế ............................................................................. 92
Chuyể n biế n xã hộ i ............................................................................. 99
CHƯ Ơ NG 3
NHỮNG CHUYỂN BIẾN KINH TẾ - XÃ HỘI CỦA TỈNH BÌNH
DƯ Ơ NG
GIAI ĐOẠN 1975 - 2005
3.1. NHỮNG CHUYỂN BIẾN KINH TẾ - XÃ HỘI GIAI ĐOẠ N
1975 - 1986....................................................................................................... 108
3.1.1. Tình hình Bình Dư ơ ng sau ngày giả i phóng và nhữ ng đị nh
hư ớ ng phát triể n kinh tế - xã hộ i .............................................. 108
3.1.2. Chuyể n biế n kinh tế .................................................................. 111
3.1.3. Chuyể n biế n xã hộ i ................................................................... 117
3.2. NHỮ NG CHUYỂ N BIẾ N KINH TẾ - XÃ HỘI GIAI ĐOẠ N
1986 - 1996 ...............................................................................................122
3.2.1. Đị nh hư ớ ng phát triể n .............................................................. 122
3.2.2. Chuyể n biế n kinh tế .................................................................. 124
3.2.3. Chuyể n biế n xã hộ i ................................................................... 132
3.3. NHỮ NG CHUYỂ N BIẾ N KINH TẾ - XÃ HỘI CỦA TỈNH
BÌNH DƯ Ơ NG GIAI ĐOẠN 1997 - 2005 ....................................... 137
3.3.1. Tình hình Bình Dư ơ ng sau khi tái thành lậ p và nhữ ng đị nh
hư ớ ng phát triể n kinh tế - xã hộ i ............................................. 137
3.3.2. Chuyể n biế n kinh tế .................................................................. 140
3.3.3. Chuyể n biế n xã hộ i ................................................................... 165
KẾT LUẬN............................................................................................... 184
TÀI LIỆU THAM KHẢO........................................................................ 200
PHỤ LỤC ................................................................................................ 223
1
DẪN LUẬN
1. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
Sự chuyển biến kinh tế - xã hội không những là quy luật vận độ ng, phát
triể n củ a nề n văn minh nhân loạ i mà nó còn minh chứng cho khát vọng vư ơ n
lên và khả năng thự c hiệ n củ a con ngư ờ i. Tấ t nhiên, quá trình chuyển biến kinh
tế - xã hội còn chịu sự ảnh hư ở ng củ a nhiề u yế u tố khác, mà điể n hình là tác
độ ng củ a điề u kiệ n tự nhiên, điề u kiệ n xã hội của từng giai đoạ n lị ch sử cụ
thể . Đố i vớ i Bình Dư ơ ng, sự thăng trầ m củ a nề n kinh tế - xã hội trong suốt hơ n
300 năm qua cũng không nằ m ngoài quy luậ t trên. Dư ớ i tác độ ng củ a điề u kiệ n
tự nhiên, xã hội của vùng đấ t phư ơ ng Nam, củ a cả nư ớ c, từ năm 1698 đế n nay,
sự phát triể n kinh tế - xã hội trên đị a bàn Bình Dư ơ ng trả i qua nhiề u thăng
trầ m và ẩ n chứ a cả trí thông minh, lòng quả cảm, sự năng độ ng, tính dám nghĩ,
dám làm, sự chịu thư ơ ng, chị u khó củ a cư dân Bình Dư ơ ng. Suố t trong chiề u
dài lị ch sử đó, mồ hôi, nư ớ c mắ t và cả máu củ a nhiề u thế hệ cư dân Bình
Dư ơ ng nố i tiế p nhau đổ xuố ng và xây dự ng nên tỉ nh Bình Dư ơ ng hôm nay.
Dù đã và đang trở thành một điể m sáng trong vùng kinh tế trọng điể m ở
phư ơ ng Nam, dù cánh buồ m kinh tế - xã hội Bình Dư ơ ng đang no gió và lao
nhanh ra biể n lớ n, như ng hiệ n nay nề n kinh tế - xã hội Bình Dư ơ ng vẫn còn ẩn
chứa nhiều bất cập. Điều này không chỉ xảy ra ở Bình Dư ơ ng mà còn xảy ra ở
nhiều địa phư ơ ng khác trên khắp cả nư ớc, nhất là ở các tỉnh công nghiệp. Do
đó, sự chuyển biến kinh tế - xã hội đang trở thành đề tài khoa học nóng hổi,
thu hút sự quan tâm của giới nghiên cứu, nhằm làm sáng tỏ những vấn đề lý
luận và thực tiễn cho sự phát triển đi lên của cách mạng xã hội chủ nghĩa ở
Việt Nam. Về vấn đề này, trong chuyến đi thăm và làm việc tại Bình Dư ơ ng,