ĐẠI HC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
---***---
TNG TH THANH
NHỮNG ĐÓNG GÓP CỦA NGUYỄN XUÂN KHÁNH VÀO TIẾN
TRÌNH ĐỔI MI TIU THUYT VIT NAM ĐƯƠNG ĐẠI (QUA
HAI TÁC PHẨM H QUÝ LY MẪU THƯỢNG NGÀN)
LUẬN VĂN THẠC SĨ NG VĂN
HÀ NỘI 2010
ĐẠI HC QUC GIA HÀ NI
TRƯỜNG ĐẠI HC KHOA HC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
----***----
TNG TH THANH
NHỮNG ĐÓNG GÓP CỦA NGUYN XUÂN KHÁNH VÀO TIN
TRÌNH ĐỔI MI TIU THUYT VIỆT NAM ĐƯƠNG ĐẠI (QUA
HAI TÁC PHM H QUÝ LYMẪU THƯỢNG NGÀN)
Chuyên ngành: Văn học Vit Nam
Mã s: 60.22.34
LUẬN VĂN THẠC SĨ NGỮ VĂN
NGƯỜI HƯỚNG DN KHOA HC:
TS. PHM XUÂN THCH
HÀ NI 2010
MC LC
M ĐẦU .................................................................................................................. 1
1. Lí do chn đ tài ...................................................................................................... 1
2. Lch s vn đ ........................................................................................................ 3
3. Nhim v của đềi ................................................................................................ 9
4. Phm vi nghiên cu của đề tài ………………………………………………10
5. Phương pháp nghiên cứu ....................................................................................... 10
6. Cu trúc luận văn .................................................................................................... 11
CHƯƠNG 1: NGUYN XUÂN KHÁNH TRONG DÒNG CHY
CA TIU THUYT VIỆT NAM ĐƯƠNG ĐI ......................................... 12
1.1. Tiu thuyết Việt Nam đương đại - những tìm tòi đổi mi ................................ 12
1.1.1. Văn học Vit Nam thời kì Đổi mi ..................................................................... 12
1.1.2. Quan nim mi v tiu thuyết ............................................................................ 19
1.1.3. Nhng du n ni bt ca tiu thuyết Việt Nam đương đại .............................. 23
1.1.3.1. Khuynh hưng tiu thuyết “vết thương” ........................................................ 24
1.1.3.2. Khuynh hướng tiu thuyết lch s kiu mi .................................................... 27
1.1.3.3. Khuynh hướng tiu thuyết triết lý ................................................................... 30
1.1.3.4. Khuynh hướng hin thc huyn o ................................................................. 33
1.2. Nguyễn Xuân Khánh và văn học Việt Nam đương đi .................................. 36
1.2.1. Cuc đi và s nghiệp văn chương ..................................................................... 36
1.2.2. Hai tiu thuyết lch s H Quý LyMẫu thượng ngàn .................................. 39
1.2.3. Tiu thuyết H Quý LyMẫu thượng ngàn qua đánh giá
ca gii nghiên cứu, phê bình và dư lun ..................................................................... 41
TIU KT: ............................................................................................................... 48
CHƯƠNG 2: NHNG CHIU SÂU MI V TƯ TƯỞNG VÀ NI
DUNG TRONG TIU THUYT NGUYN XUÂN KHÁNH ................... 49
2.1. Phương thức tiếp cn lch s ca Nguyn Xuân Khánh trong
các tiu thuyết lch s ................................................................................................ 49
2.1.1. Lch s là phương tiện nhm chuyn ti kinh nghim, triết lý ca nhà văn ...... 50
2.1.2. Lch s tr nên đa diện qua nhiu góc nhìn ...................................................... 52
2.1.3. Khám phá lch s t s phn những con ngưi nh bé bình thưng .................. 55
2.2. Các ch đề trong tiu thuyết lch s Nguyn Xuân Khánh .............................. 58
2.2.1. Vấn đề người trí thc ......................................................................................... 59
2.2.2. S tiếp xúc Đông –y ..................................................................................... 62
2.2.3. Vấn đề đổi mới đất nưc ..................................................................................... 66
2.2.4. Suy nghĩ về ni lc ca dân tc ......................................................................... 69
2.2.5. Suy nghĩ về vai trò ca các tôn giáo trong lch s và văn hóa Vit Nam ........ 72
2.3. Vai trò của hư cấu trong tiu thuyết lch s Nguyn Xuân Khánh ................. 77
2.3.1. Hư cấu nhân vt .................................................................................................. 78
2.3.2. Hư cấu không thi gian . .................................................................................. 82
TIU KT: ....................................................................................................... 87
CHƯƠNG 3: NHỮNG ĐỔI MI TRONG TIU THUYT LCH S
NGUYN XUÂN KHÁNH NHÌN T GÓC ĐỘ TH LOI ................... 88
3.1. Nhng vấn đề thi pháp th loi .......................................................................... 88
3.1.1. Người k chuyện và điểm nhìn .......................................................................... 89
3.1.1.1. Các hình thc ngưi k chuyn ....................................................................... 89
3.1.1.2. Điểm nhìn và s phi hợp các điểm nhìn ........................................................ 91
3.1.2. Các yếu t cu thành hành vi k ....................................................................... 96
3.1.2.1. Phân tích tâm lí nhân vt ................................................................................ 96
3.1.2.2. S miêu t ........................................................................................................ 100
3.1.2.3. Giọng điệu ...................................................................................................... 104
3.1.2. Thi gian và cu trúc tác phm ....................................................................... 110
3.1.3. Xây dng nhân vt ........................................................................................... 115
3.1.3.1. Đa dạng hoá và h thng hoá nhân vt ............................................................ 115
3.1.3.2. S xut hin ca kiu nhân vật mang ý nghĩa tư tưởng .................................. 118
3.2. Nhng vấn đề m hc th loi ............................................................................ 121
3.2.1. Cái đời tư, cái trần tc đời thưng, yếu t tình dc
trong tiu thuyết lch s ................................................................................................ 122
3.2.2. Yếu t tâm linh và tôn giáo trong tiu thuyết .................................................... 125
3.2.3. Cái anh hùng, cái cao c trong tiu thuyết Nguyn Xuân Khánh ..................... 128
TIU KT: ............................................................................................................... 132
KT LUN ............................................................................................................ 134
TÀI LIU THAM KHO ................................................................................ 138