VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI
NGUYỄN MẠNH THẮNG
PHÒNG NGỪA TÌNH HÌNH TỘI PHẠM
TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN GIA LÂM,
THÀNH PHỐ HÀ NỘI
Ngành: TỘI PHẠM HỌC VÀ PHÒNG NGỪA TỘI PHẠM
Mã số: 8.38.01.05
LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC
NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC
GS.TS. HỒ TRỌNG NGŨ
HÀ NỘI, NĂM 2018
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn thạc sĩ
Luật học “Phòng ngừa tình hình tội phạm trên địa bàn huyện Gia Lâm, thành
phố Hà Nội” là hoàn toàn trung thực và không trùng lặp với các đề tài khác
trong cùng lĩnh vực. Các thông tin, tài liệu trình bày trong luận văn đều được
ghi rõ nguồn gốc.
Tôi xin chịu hoàn toàn trách nhiệm về lời cam đoan này.
Tác giả luận văn
Nguyễn Mạnh Thắng
MỤC LỤC
MỞ ĐẦU
1
Chƣơng 1: Những vấn đề lý luận về phòng ngừa tình hình tội
phạm
9
1.1 Khái niệm, nguyên tắc, mục đích, ý nghĩa của phòng ngừa tình
hình tội phạm
9
1.2 Cơ chế phòng ngừa tình hình tội phạm
24
Chƣơng 2: Thực trạng phòng ngừa tình hình tội phạm trên địa
bàn huyện Gia Lâm thành phố Hà Nội
37
2.1 Phần hiện của tình hình tội phạm trên địa bàn huyện Gia Lâm
thành phố Hà Nội
37
2.2 Thực tiễn công tác phòng ngừa tình hình tội phạm trên địa bàn
huyện Gia Lâm thành phố Hà Nội
44
Chƣơng 3: Các biện pháp tăng cƣờng phòng ngừa tình hình tội
phạm trên địa bàn huyện Gia Lâm thành phố Hà Nội trong thời
gian tới
54
3.1 Tăng cường nhận thức về phòng ngừa tình hình tội phạm trên địa
bàn huyện Gia Lâm
54
3.2 Tăng cường biện pháp kinh tế - xã hội
55
3.3 Tăng cường biện pháp về văn hóa – giáo dục
57
3.4 Tăng cường biện pháp về tổ chức, quản lý xã hội
59
3.5 Tăng cường chất lượng hoạt động phát hiện tội phạm
60
3.6 Tăng cường biện pháp tự phòng ngừa tội phạm từ trong nhân dân
63
T LUẬN
69
ANH MỤC T I LIỆU THAM HẢO
71
PHỤ LỤC
1
MỞ ĐẦU
1.Tính cấp thiết của đề tài:
Gia Lâm – một huyện ngoại thành, là vùng đất địa linh nhân kiệt, nằm
ở cửa ngõ phía Đông của thủ đô Hà Nội, ngàn năm văn hiến, nơi giao thương
của dòng văn hóa Thăng Long là Kinh Bắc, trước năm 1945, huyện Gia Lâm
thuộc phủ Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh. Vị trí địa lý huyện Gia Lâm, phía Bắc
là quận Long Biên, phía Tây nam là địa giới giáp sông hồng, bên kia bờ là
huyện Thanh Trì và quận Hoàng Mai, phía Đông Bắc và Đông giáp các huyện
Từ Sơn, Tiên Du, Thuận Thành của tỉnh Bắc Ninh, phía Nam giáp với huyện
Văn Lâm, tỉnh Hưng Yên, đặc biệt hơn nữa là con đường huyết mạch – đường
Nguyễn Văn Linh, nối thủ đô Hà Nội tới các tỉnh Hưng Yên, Hải Phòng, Thái
Bình, Quảng Ninh, nhánh khác rẽ sang tỉnh Nam Định.
Huyện Gia Lâm có bề dầy truyền thống văn hóa và lịch sử, nơi đây gắn
liền với tên tuổi của Chử Đồng Tử, Nguyên Phi Ỷ Lan, Ngọc Hân Công chúa,
Cao Bá Quát…huyện Gia Lâm có diện tích 114,79 km2 dân số gần 243.957
người, với 180 thôn, làng, tổ dân phố, cụm dân cư thuộc 22 xã, thị trấn. Trên
địa bàn có nhiều khu đô thị, khu công nghiệp và các khu trung tâm thương
mại được hình thành.
Trong những năm qua huyện Gia Lâm đẩy mạnh phát triển mọi mặt của
đời sống xã hội như, kinh tế chính trị, văn hóa – xã hội cùng với đó là xu
hướng hội nhập khu vực và quốc tế khiến đời sống nhân dân, từng bước được
nâng cao. GPD huyện Gia Lâm đạt mức 32,7 triệu đồng/năm, tỷ lệ hộ nghèo
có xu hướng giảm và nay chỉ còn 1,3%; giáo dục được nâng cao; tỷ lệ mù chữ
chỉ còn 0,09%; tỷ lệ thất nghiệp chỉ còn 2,44% theo số liệu thống kê năm
2015.
Trên địa bàn huyện Gia Lâm thành phố Hà Nội, tình hình tội phạm diễn
ra hết sức phức tạp, nguy hiểm và có chiều hướng gia tăng. Trước đây một số
2
loại tội phạm chưa từng xảy ra thì trong những năm gần đây đã phát sinh như:
môi giới mại dâm, tội chống người thi hành công vụ, tổ chức đánh bạc,… Tội
phạm cố ý gây thương tích, đánh bạc, vi phạm quy định về điều khiển
phương tiện giao thông đường bộ, giết người chiếm số lượng tương đối lớn
trong cơ cấu tội phạm trên địa bàn (Biểu 4.2 – phần Phụ lục).
Thực tiễn đấu tranh của các lực lượng phòng, chống tội phạm đã đạt
được những kết quả nhất định, tuy vậy, do còn nhiều hạn chế, bất cập trong
công tác này nên tình hình tội phạm trên địa bàn vẫn diễn biễn phức tạp, một
số vụ án, số bị can không giảm, tính chất nguy hiểm của tội phạm ngày càng
nghiêm trọng hơn.
Vì vậy, công tác phòng chống tội phạm hình sự cần phải được tập trung
cao độ, đổi mới phương thức, nội dung đấu tranh, từng bước đẩy lùi tội phạm.
Đây thật sự là vấn đề bức xúc, cấp bách nhất của xã hội hiện nay. Do đó việc
nghiên cứu về tình hình tội phạm trên địa bàn huyện Gia Lâm thành phố Hà
Nội dưới góc độ tội phạm là rất cần thiết.
Với cách nhìn nhận như trên đồng thời trong thời gian làm công tác
thực tiễn, tôi đã chọn đề tài “Phòng ngừa tình hình tội phạm trên địa bàn
huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội” đề nghiên cứu và thực hiện luận văn
thạc sĩ Luật học nhằm góp phần vào công tác đấu tranh phòng, chống tội
phạm trên địa bàn huyện Gia Lâm thành phố Hà Nội.
2 Tình hình nghiên cứu:
Trong những năm qua, tình hình tội phạm ở nước ta diễn biến hết sức
phức tạp, công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm là nhiệm vụ của tất cả các
ngành, các cấp và của toàn xã hội. Do đó, nghiên cứu tình hình tội phạm,
nguyên nhân và giải pháp phòng ngừa đã luôn được chú trọng, trong mỗi
công trình nghiên cứu đều có những đóng góp nhất định cho công tác đấu
tranh phòng chống tội phạm nói chung hoặc cũng có thể chỉ rõ phương pháp