Đ bài: Phân tích s th ng l i c a th m i trong M t th i đi trong thi caề ự ắ ợ ủ ơ ớ ộ ờ ạ
Bài làm
Hoài Thanh (1909-1982) là nhà phê bình, nghiên c u văn h c xu t s c n c ta. "Thiứ ọ ấ ắ ở ướ
nhân Vi t Nam" là tác ph m đc s c nh t, tiêu bi u nh t c a ông vi t v th m i, xu tệ ẩ ặ ắ ấ ể ấ ủ ế ề ơ ớ ấ
b n năm 1942. "M t th i đi trong thi ca" là bài ti u lu n m đu công trình, sau đó làả ộ ờ ạ ể ậ ở ầ
ph n gi i thi u và tuy n th c a 44 nhà th m i.ầ ớ ệ ể ơ ủ ơ ớ
S th ng l i c a th m i là m t trong nh ng v n đ đc Hoài Thanh nói đn m t cáchự ắ ợ ủ ơ ớ ộ ữ ấ ề ượ ế ộ
sâu s c, tinh t trong bài ti u lu n cu n "Thi nhân Vi t Nam".ắ ế ể ậ ố ệ
"M t th i đi v a ch n m i năm" đó là phong trào th m i - th ti n chi n -t nămộ ờ ạ ừ ẵ ườ ơ ớ ơ ề ế ừ
1932 - 1941. Gi a th m i và th cũ đã đu tranh gi ng co, g t gao, kéo dài trong m tữ ơ ớ ơ ấ ằ ắ ộ
th i gian dài. Th cũ là th trung đi, th c đi n Vi t Nam, ph n l n vi t b ng ch Hánờ ơ ơ ạ ơ ổ ể ệ ầ ớ ế ằ ữ
và ch Nôm, theo thi pháp trung đi. Trong cu c đu tranh y, "m t bên giành quy nữ ạ ộ ấ ấ ộ ề
s ng, m t bên ,gi v ng quy n s ng".ố ộ ữ ữ ề ố
Đã có bi t bao bài lu n chi n, bút chi n v th cũ và th m i. Lê Trang Ki u, L u Tr ngế ậ ế ế ề ơ ơ ớ ề ư ọ
L ,... đc coi là "nh ng ng i t xung h u đt n i chi n tr ng đ đem l i s toànư ượ ữ ườ ả ữ ộ ơ ế ườ ể ạ ự
th ng c a th m i. Nh ng trong th ng l i y, Hoài Thanh kh ng đnh "tr c h t là côngắ ủ ơ ớ ư ắ ợ ấ ẳ ị ướ ế
nh ng nhà th m i".ữ ơ ớ
Hoài Thanh đã nêu lên m t s th t là không so sánh các nhà th m i v i Nguy n Du độ ự ậ ơ ớ ớ ễ ể
"xem ai h n ai kém", b i vì "Đi x a có th có nh ng b c k tài mà đi nay không sánhơ ở ờ ư ể ữ ậ ỳ ờ
k p". T chân lý y, ông đa ra m t tiêu chí đ so sánh hai th i đi thi ca: "Đng l y m tị ừ ấ ư ộ ể ờ ạ ừ ấ ộ
ng i sánh l y m t ng i. Hay sánh th i đi v i th i đi".ườ ấ ộ ườ ờ ạ ớ ờ ạ
Th cũ - th c đi n, th trung đi - phát tri n trong m i th k có bao thành t u r c r ,ơ ơ ổ ể ơ ạ ể ườ ế ỉ ự ự ỡ
bao thi hào nh Nguy n Trãi, Lê Thánh Tông, Nguy n B nh Khiêm, Nguy n Du, H Xuânư ễ ễ ỉ ễ ồ
H ng,... nh ng Hoài Thanh đã kh ng đnh: "Tôi quy t r ng trong l ch s thi ca Vi t Namươ ư ẳ ị ế ằ ị ử ệ
ch a bao gi có m t th i đi phong phú nh th i đi này". Th i đi này là th i đi thư ờ ộ ờ ạ ư ờ ạ ờ ạ ờ ạ ơ
m i "v a ch n m i năm" (1932- 1941).ớ ừ ẵ ườ
Ti p theo, tác gi "Thi nhân Vi t Nam" vi t m t cách tài hoa, tinh t v m t s thi sĩ tiêuế ả ệ ế ộ ế ề ộ ố
bi u đ ch ng minh s "phong phú" c a th i đi th m i:ể ể ứ ự ủ ờ ạ ơ ớ
"Ch a bao gi ng i ta th y xu t hi n cùng m t l n m t h n th r ng m nh Th L ,ư ờ ườ ấ ấ ệ ộ ầ ộ ồ ơ ộ ở ư ế ữ
m màng nh L u Tr ng L , hùng tráng nh Huy Thông, trong sáng nh Nguy n Nh cơ ư ư ọ ư ư ư ễ ượ
Pháp, o não nh Huy C n, quê mùa nh Nguy n Bính, kì d nh Ch Lan Viên,... vàả ư ậ ư ễ ị ư ế
thi t tha, r o r c, băn khoăn nh Xuân Di u".ế ạ ự ư ệ
B y m i năm sau, đc "M t th i đi trong thi ca", ta càng th y rõ nh n đnh, nh n xét,ả ươ ọ ộ ờ ạ ấ ậ ị ậ
đánh giá c a Hoài Thanh là hoàn toàn chính xác. Nh ng g ng m t thi sĩ đc Hoài Thanhủ ữ ươ ặ ượ
nói đn nay đã qua đi nh ng s nghi p th ca c a h v n còn nguyên giá tr , đã gópế ờ ư ự ệ ơ ủ ọ ẫ ị
ph n t o nên giá tr và s phong phú c a n n thi ca Vi t Nam hi n đi. V i s th m thầ ạ ị ự ủ ề ệ ệ ạ ớ ự ẩ ơ
tinh t , ông đã ch ra v đp riêng, b n s c riêng c a t ng nhà th m i. M i ch ông dùngế ỉ ẻ ẹ ả ắ ủ ừ ơ ớ ỗ ữ
đã ch ra r t đúng m i h n th : "r ng m , m màng, hùng tráng, trong sáng, o não, quêỉ ấ ỗ ồ ơ ộ ở ơ ả
mùa, kì d , thi t tha, r o r c, băn khoăn". Không có l i nói chung chung v i nhi u sáo ngị ế ạ ự ố ớ ề ữ
nh m t s bài gi i thi u th , bình th trên báo chí hi n nay.ư ộ ố ớ ệ ơ ơ ệ
Nh m i loài hoa trong r ng hoa đu có v đp riêng, h ng s c riêng, m i nhà th m iư ỗ ừ ề ẻ ẹ ươ ắ ỗ ơ ớ
cùng có cá tính sáng t o riêng, đúng nh Hoài Thanh đã nói: "T ng i này sang ng iạ ư ừ ườ ườ
khác s cách bi t rõ ràng". Ông đã ch ra nguyên nhân sâu xa "làm giàu cho th ca", cho thự ệ ỉ ơ ơ
m i là "s gi i phóng!": "Cá tính con ng i b ki m ch trong bao nhiêu b ng đc gi iớ ự ả ườ ị ề ế ỗ ượ ả
phóng". M t nguyên nhân n a là " nh h ng ph ng Tây, hay đúng h n là nh h ngộ ữ ả ưở ươ ơ ả ưở
Pháp".
Hoài Thanh đã có m t cách nói, cách vi t thâm tr m, dung d mà tài hoa. Có lúc ta t ngộ ế ầ ị ưở
nh ông đang th l , tâm tình, tâm s v i đc gi v s th ng l i c a th m i. Ông choư ổ ộ ự ớ ộ ả ề ự ắ ợ ủ ơ ớ
bi t đã theo dõi th m i trong nhi u năm, đã đc trên m t v n bài th m i đ vi t nênế ơ ớ ề ọ ộ ạ ơ ớ ể ế
"Thi nhân Vi t Nam".ệ
Ngh thu t l p lu n ch t ch , nh n đnh và đánh giá chu n xác, dùng t , đt câu, nêu d nệ ậ ậ ậ ặ ẽ ậ ị ẩ ừ ặ ẫ
ch ng, gi ng đi u th m bình đu th hi n m t văn phong đp, m t c t cách đp.ứ ọ ệ ẩ ề ể ệ ộ ẹ ộ ố ẹ
Hoài Thanh đã giúp chúng ta m t cách nhìn đúng đn, và trân tr ng đi v i th m i và cácộ ắ ọ ố ớ ơ ớ
nhà th m i trong m t th i đi th ca 1932-1941.ơ ớ ộ ờ ạ ơ