Đ bài: T m lòng c a nhà văn Tô Hoài v i đng bào mi n núi qua tác ph m “Về ấ ủ ớ ồ ề ẩ ợ
ch ng A Ph ”ồ ủ
Bài làm
D ng nh trong cu c đi sáng tác c a mình, m i nhà văn luôn có m t mi n đt h a m tườ ư ộ ờ ủ ỗ ộ ề ấ ứ ộ
mi n đt có s hoà đi u th c s gi a tâm h n ng i ngh sĩ và cu c s ng c a con ng iề ấ ự ệ ự ự ữ ồ ườ ệ ộ ố ủ ườ
n i đó. V i Tô Hoài, mi n núi Tây B c có l là mi n quê ông g n bó h n c trong điơ ớ ề ắ ẽ ề ắ ơ ả ờ
c m bút. T m lòng c a nhà văn v i đng bào mi n núi đc th hi n trong V ch ng Aầ ấ ủ ớ ồ ề ượ ể ệ ợ ồ
Ph có l đ đ chúng ta kh ng đnh đi u đó.ủ ẽ ủ ể ẳ ị ề
T m lòng th c ch t là cách nói khác c a tình c m. T m lòng c a Tô Hoài v i đng bàoấ ự ấ ủ ả ấ ủ ở ồ
mi n núi Tây B c trong V ch ng A Ph đc th hi n rõ nét b ng s yêu m n đt vàề ắ ợ ồ ủ ượ ể ệ ằ ự ế ấ
ng i n i đây.ườ ơ
Tr c h t, có th th y, ngòi bút tác gi đã t o d ng đc h ng v đc tr ng c a mi nướ ế ể ấ ả ạ ự ượ ươ ị ặ ư ủ ề
đt Tây B c. C nh s c thiên nhiên t i đp và th m ng, đy màu s c r c r c a “cấ ắ ả ắ ươ ẹ ơ ộ ầ ắ ự ỡ ủ ỏ
gianh vàng ng” c a nh ng chi c váy hoa “s c s ”, c a nh ng qu bí ngô chín đ... v iử ủ ữ ế ặ ỡ ủ ữ ả ỏ ớ
nh ng ti ng c i vang v ng, nh ng ti ng sáo tha thi t trên các đi n ng trong nh ngữ ế ườ ọ ữ ế ế ồ ươ ữ
đêm h i mùa xuân... H ng v Tây B c còn hi n di n nh ng phong tuc, t p quán riêngộ ươ ị ắ ệ ệ ở ữ ậ
nh l sinh ti n, t c b t con gái làm v , nh ng c nh vui xuân trên b n, c nh trai gái hòư ễ ề ụ ắ ợ ữ ả ả ả
h n hát giao duyên... N u không am hi u sâu s c và yêu m n m t cách thi t tha c nh v tẹ ế ể ắ ế ộ ế ả ậ
và đi s ng đng bào n i đây, có th nào Tô Hoài l i vi t đc nh ng câu văn hay và nhờ ố ồ ơ ế ạ ế ượ ữ ư
th .ế
Tuy nhiên, chi u sâu c a ngòi bút Tô Hoài không n m nh ng đo n phác ho tinh t về ủ ằ ở ữ ạ ạ ế ề
c nh s c thiên nhiên, phong t c con ng i. T m lòng nhà văn n sâu trong s ph t hi nả ắ ụ ườ ấ ẩ ự ấ ệ
v con ng i n i đây. Nh ng con ng i Tây B c là nh ng con ng i c n m n, h n h u,ề ườ ơ ữ ườ ắ ữ ườ ầ ẫ ồ ậ
tha thi t yêu đi, yêu cu c s ng, kín đáo th m l ng, nh ng cũng d i dào khát v ng vàế ờ ộ ố ầ ặ ư ồ ọ
quy t li t trên con đng tìm ki m t do h nh phúc. A Ph và M là nh ng con ng iế ệ ườ ế ự ạ ủ ị ữ ườ
nh th , đc bi t là M .ư ế ặ ệ ị
Tình c m dành cho con ng i tr c tiên đc bi u hi n t m lòng đng c m v i n iả ườ ướ ượ ể ệ ở ấ ồ ả ớ ỗ
đau kh mà con ng i ph i gánh ch u. Tô Hoài đã tái hi n m t cách chân th c nh ng cổ ườ ả ị ệ ộ ự ữ ơ
c c mà nhân v t chính c a truy n ph i gánh ch u. Hoàn c nh c a M là hoàn c nh éo leự ậ ủ ệ ả ị ả ủ ị ả
đi n hình cho cu c s ng ng i ph n mi n núi trong xã h i th c dân n a phong ki n.ể ộ ố ườ ụ ữ ề ộ ự ử ế
M bông hoa c a núi r ng Tây B c v n dĩ là cô gái xinh đp, n t na, đm đang và hi uị ủ ừ ắ ố ẹ ế ả ế
th o r t m c. Ng n y ph m ch t cũng đ đ các trai b n kh p mi n H ng Ngài say s aả ấ ự ầ ấ ẩ ấ ủ ể ả ắ ề ồ ư
th i sáo đi theo M , mong c M s tr thành ng i yêu, thành v c a mình. Nh ng ácổ ị ướ ị ẽ ở ườ ợ ủ ư
thay, M l i s m ph i đi m t v i bi k ch c a cu c đi: b b t làm đâu g t n cho nhàị ạ ớ ả ố ặ ớ ị ủ ộ ờ ị ắ ạ ợ
thông lí Pá Tra. Tô Hoài hi u đó là n i đau đn khôn cùng ng i con gái v n khát khaoể ỗ ớ ở ườ ố
yêu và đc yêu.ượ
Làm dâu nhà th ng lí nh ng th c ch t M ph i s ng cu c đi nô l . S c xuân trong tâmố ư ự ấ ị ả ố ộ ờ ệ ứ
h n ng i thi u n v n căng tràn là th b ng ch c l i tàn. M không hay nói, ch “l m lũiồ ườ ế ữ ố ế ỗ ố ụ ị ỉ ầ
nh con rùa nuôi trong xó c a”, ngày qua ngày t chôn vùi mình trong công vi c. Cái ch tư ử ự ệ ế
cũng không gi i thoát hoàn toàn c cho M . M ch nh cái xác không h n, quanh nămả ỉượ ị ị ỉ ư ồ
su t tháng tr đi tr l i nhũng công vi c gi ng nhau: “T t xong thì lên núi hái thu cố ở ở ạ ệ ố ế ố
phi n, gi a năm thì gi t đay, xe đay, đn mùa thì đi n ng b b p và dù lúc đi hái c i, lúcệ ữ ặ ế ươ ẻ ắ ủ
bung ngô, lúc nào cũng gài m t bó đay trong cánh tay đ t c thành s i”. Thông qua hìnhộ ể ướ ợ
th c li t kê, Tô Hoài không chi đn thu n l t t n i c c c mà M ph i gánh ch u. L iứ ệ ơ ầ ộ ả ỗ ơ ự ị ả ị ờ
văn còn kh m trong đó c ni m c m th ng, xót xa vô ng n v i thân ph n ng i con gáiả ả ề ả ươ ầ ớ ậ ườ
h ng nhan mà đa truân. Nhà văn th u hi u n i lòng cay đng c a M : “M nghĩ r ng mìnhồ ấ ể ỗ ắ ủ ị ị ằ
c chí ng i trong cái l vuông y mà trông ra, đn bao gi ch t thì thôi”, th u hi u s têứ ồ ỗ ấ ế ờ ế ấ ể ự
li t trong ý th c ph n kháng ng i con gái này. Và d ng nh không cam tâm ch ngệ ứ ả ở ườ ườ ư ứ
ki n M ph i chôn vùi tu i tr c a mình trong ng c th t c a nh ng đày đo , Tô Hoài đãế ị ả ổ ẻ ủ ụ ấ ủ ữ ạ
đ cho M “v t ng c” tinh th n khi mùa xuân v .ể ị ượ ụ ầ ề
Ph i r t tinh t , ph i r t th u hi u tâm lí con ng i, tác gi m i đ cho âm thanh c aả ấ ế ả ấ ấ ể ườ ả ớ ể ủ
ti ng sáo g i b n tình, đ h i men r u kh i d y s c s ng ti m tàng, kh i d y khao khátế ọ ạ ể ơ ượ ơ ậ ứ ố ề ơ ậ
đc yêu, đc s ng t do trong M . Nhà văn đã ghi l i m t cách chi ti t s th c t nhượ ượ ố ự ị ạ ộ ế ự ứ ỉ
trong ý th c ph n kháng nhân v t này. Khi “ti ng sáo r b n đi ch i” m i chi “l p ló”ứ ả ở ậ ế ủ ạ ơ ớ ấ
ngoài đu núi, M đã “ng i nh m th m” bài ca c a tình yêu:ầ ị ồ ẩ ầ ủ
“Mày có con trai con gái r iồ
Mày đi làm n ngươ
Ta không có con trai con gái
Ta đi tìm ng i yêu”ườ
Men r u ngày T t làm M ch nh choáng. Nh ng chính lúc này, M l i nghe “văng v ngượ ế ị ế ư ị ạ ẵ
ti ng sáo g i b n đu làng”. M nh v ngày tr c, nh v nh ng ngày M có bi t baoế ọ ạ ầ ị ớ ề ướ ớ ề ữ ị ế
ng i say mê, th i sáo đi theo. Ti ng sáo g i b n yêu v n l ng l bay ngoài đng” đãườ ổ ế ọ ạ ẫ ử ơ ườ
b t đu làm M mu n “n i lo n” trong hành đng. Chính A S cũng ph i ng c nhiênắ ầ ị ố ổ ạ ộ ử ả ạ
tr c bi u hi n c a hành đng mu n đi ch i M : “M quân l i tóc, M v i tay lây cáiướ ể ệ ủ ộ ố ơ ở ị ị ạ ị ớ
váy hoa v t phía trong vách”. Và ngay c khi b A S trói nghi n vào c t nhà, “M v nắ ở ả ị ử ế ộ ị ẫ
nghe ti ng sáo đa M đi theo nh ng cu c ch i, nh ng đám ch i”... Men r u và ti ngế ư ị ữ ộ ơ ữ ơ ượ ế
sáo ngày xuân đã kh i d y trong M khát khao tình 233 yêu, khát khao h nh phúc t do.ơ ậ ị ạ ự
Khát v ng này không v i bùng lên mà v n âm trong vòng trói kìm to c a A S . Nh ngọ ộ ẫ ỉ ả ủ ử ư
nó d báo hi u hành đng n i lo n c a M .ự ệ ộ ổ ạ ủ ị
Tô Hoài không đ M ch u đng lâu n a c nh s ng kh n kh trong nhà th ng lí. S vi cể ị ị ự ữ ả ố ố ổ ố ự ệ
A Ph đárìh con trai th ng lí và b ph t v , b trói vào c t đã m ra s ki n tr ng đi nh tủ ố ị ạ ạ ị ộ ở ự ệ ọ ạ ấ
c a thiên truy n và cũng là c a nhân v t chính - M . Hành đng c i dây trói cho A Ph vàủ ệ ủ ậ ị ộ ở ủ
cùng A Ph thoát kh i nhà th ng lí là hành đng đnh đi m c a s c m nh ph n kháng. Mủ ỏ ố ộ ỉ ể ủ ứ ạ ả ị
gi i thoát cho A Ph nh ng cũng chính là gi i thoát cho mình, c i mình kh i nh ng tróiả ủ ư ả ở ỏ ữ
bu c v tinh th n. Đây là s ki n, chi ti t mà ch a trong nó giá tr nhân văn, nhân đo caoộ ề ầ ự ệ ế ứ ị ạ
c .ả
Không c m thông, yêu th ng chân thành v i hoàn c nh kh n cùng c a con ng i, khôngả ươ ớ ả ố ủ ườ
th u hi u khát v ng s ng mãnh li t c a con ng i, không trân tr ng, nâng niu con ng i,ấ ể ọ ố ệ ủ ườ ọ ườ
Tô Hoài không th vi t nên m t V ch ng A Ph có c m đng nh v y. T m lòng nhàể ế ộ ợ ồ ủ ả ộ ư ậ ấ
văn dành cho đng bào mi n núi th t sâu n ng, nghĩa tình bi t bao.ồ ề ậ ặ ế