Ph ng pháp ch n cá thành th c và t l đ cươ ọ ụ ỷ ệ ự
cái khi kích thích sinh s nả
Khi thành th c t t, cá cáiụ ố thu c các loài nh : cá mè, cáộ ư
chép có b ng to, h i ng, thành b ng m ng, vùng chung quanh l sinh d c màuụ ơ ỏ ụ ỏ ỗ ụ
h ng t i, c ng ph ng. Riêng cá Tr m là loài phàm ăn và ăn nhi u, m i nhìn vàồ ươ ươ ồ ắ ề ớ
s mó bên ngoài, m t cá cái ăn no có th cho c m giác là có b ng đ y tr ng. ờ ộ ể ả ụ ầ ứ
Vì th cá Tr m ch nên đ c đánh b t đ ch n cho đ sau hai ngày đã ng ng choế ắ ỉ ượ ắ ể ọ ẻ ư
ăn. Cá Trôi và các loài Chép n Đ có s c sinh s n th p nên không có b ng m mẤ ộ ứ ả ấ ụ ề
và to nh các loài cá Chép. Ch ph n d i b ng là t ng đ i phình to và m m. ư ỉ ầ ướ ụ ươ ố ề
Cá cái nh ng loài khác khi thành th c, ngoài đ t đi m ph n chung quanh l sinhữ ụ ặ ể ầ ỗ
d c màu h ng và h i c ng,không có nh ng đ c đi m ngo i hình khác n i b t đụ ồ ơ ươ ữ ặ ể ạ ổ ậ ể
có th đ c ch n m t cách ch c ch n. Trong nh ng tr ng h p nh th ng i taể ượ ọ ộ ắ ắ ữ ườ ợ ư ế ườ
ph i c y đ n m t th thu t g i là thăm tr ng. D ng c thăm tr ng là m t cái ngả ậ ế ộ ủ ậ ọ ứ ụ ụ ứ ộ ố
b ng kim lo i không r , dài ch ng 15 – 20cm, đ ng kính ngoài 2,5 – 3mm(t ngằ ạ ỉ ừ ườ ươ
t ng m c bút bi). Ph n đ u ng thăm tr ng đ c b t kín, cách đ u ng ch ngự ố ự ầ ầ ố ứ ượ ị ầ ố ừ
2mm, trên m t đo n ch ng 1,5cm ng đ c mài theo chi u d c ch còn m t n a.ộ ạ ừ ố ượ ề ọ ỉ ộ ử
Đo n này có hình máng chính là n i l y và ch a tr ng khi ng i ta đút ng thămạ ơ ấ ứ ứ ườ ố
qua l sinh d c vào bu ng tr ng và xoay m t vòng ch ng 180ỗ ụ ồ ứ ộ ừ 0.
Hình : Cá thành th c t t có trên 60% noãn bào v i túi m m(nhân noãn bào) l chụ ố ớ ầ ệ
tâm.
Tr ng c a cá đã thành th c ph i có nh ng đ c đi m sau: có đ ng kính đ u nhauứ ủ ụ ả ữ ặ ể ườ ề
và đ t kích th c t i đa ho c g n t i đa đ c tr ng cho loài và lo i th tr ng, h iạ ướ ố ặ ầ ố ặ ư ạ ể ọ ơ
trong và r i. Tuy nhiên ch tiêu quan tr ng nh t c a s thành th c đ c xác đ nh làờ ỉ ọ ấ ủ ự ụ ượ ị
đa s tr ng đ c quan sát (60%) có túi m m (nhân noãn bào) l ch tâm (hình 1). ố ứ ượ ầ ệ
Đ ti n quan sát đi u này ng i ta ngâm tr ng trong dung d ch có tác d ng làmể ệ ề ườ ứ ị ụ
trong noãn hoàng và gi đ c túi m m. ữ ụ ầ
M t trong nh ng dung d ch nh th có tên g i là EPA 631 g m c n 96ộ ữ ị ư ế ọ ồ ồ 0 (Ethanol),
phormalin đ m đ c và acid acetic nguyên ch t. T l v th tích c a 3 ch t nàyậ ặ ấ ỷ ệ ề ể ủ ấ
t ng ng b ng 6: 3:1. Sau khi ngâm trong dung d ch EPA 631 vài phút, tr ng trươ ứ ằ ị ứ ở
nên trong su t có nhân đ c r t d quan sát và đánh giá.ố ụ ấ ễ
Đ i v i nh ng k thu t viên cho cá đ có kinh nghi m thì vi c thăm tr ng là r tố ớ ữ ỹ ậ ẻ ệ ệ ứ ấ
đ c h n ch và th ng ch đ c ti n hành vào đ u v sinh s n. C n gi m đ nượ ạ ế ườ ỉ ượ ế ầ ụ ả ầ ả ế
m c t i thi u s ti p xúc v i cá b m , nh t là ti p xúc bên ngoài môi tr ngứ ố ể ự ế ớ ố ẹ ấ ế ườ
n c đ tránh stress cho cá. Stress có th d n đ n ph n ng chín và r ng tr ngướ ể ể ẫ ế ả ứ ụ ứ
không thu n l i và cho k t qu sinh s n nhân t o th p.ậ ợ ế ả ả ạ ấ