UBND HUYỆN GIA LÂM
TRƯỜNG THCS LỆ CHI
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
M
ỘT SỐ BIỆN PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG
ĐỌC SÁCH TRONG THƯ VIỆN TRƯỜNG HỌC
BẰNG VIỆC TẠO HỨNG THÚ VÀ KỸ NĂNG ĐỌC SÁCH
CHO HỌC SINH
Tác giả: Hoàng Thị Thu Nhàn
Lĩnh vực: Thư viện
Cấp học: THCS
NĂM HỌC 2017- 2018
Một số biện pháp nâng cao hiệu quả hoạt động đọc sách trong thư viện trường học
bằng việc tạo hứng thú và kỹ năng đọc sách cho học sinh
1
MỤC LỤC
TT TÊN ĐỀ TÀI TRANG
1.
MỤC LỤC 1
2.
A.ĐẶT VẤN ĐỀ 2
3.
I. Lí do chọn đề tài: 2
4.
II. Mục tiêu, nhiệm vụ nghiên cứu đề tài: 3
5.
III. Phạm vi nghiên cứu 3
6.
IV. Phương pháp nghiên cứu 3
7.
B. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ 4
8.
I. Cơ sở lí luận, cơ sở thực tiễn và thực trạng của hoạt
động đọc sách tại thư viện
4
9.
1. Cơ sở lý luận của đề tài 4
10.
2. Cơ sở thực tiễn 4
11.
3. Thực trạng của hoạt động đọc tại thư viện 5
12.
II. Giải pháp để nâng cao hiệu quả đọc sách. 6
13.
1. Những vấn đề đặt ra. 6
14.
2. Giải pháp để nâng cao hiệu quả đọc sách. 6
15.
C. KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ 11
16.
I. Kết quả của đề tài 11
17.
II. Bài học kinh nghiệm: 12
18.
III. Kiến nghị 14
19.
D. BÀI GIỚI THIỆU SÁCH MINH HỌA, TÀI LIỆU
THAM KHẢO
15
20.
I. Bài giới thiệu sách minh họa 15
21.
II.Tài liệu tham khảo 21
22.
23.
Một số biện pháp nâng cao hiệu quả hoạt động đọc sách trong thư viện trường học
bằng việc tạo hứng thú và kỹ năng đọc sách cho học sinh
2
A. ĐẶT VẤN ĐỀ
I. LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI
Trong sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá, đổi mới đất nước, Đảng
và Nhà nước ta luôn xác định: “Giáo dục là quốc sách hàng đầu”, sự quan tâm,
chỉ đạo, hướng dẫn để sự nghiệp giáo dục ngày càng lớn mạnh, nâng cao chất
lượng trong việc dạy và học, đào tạo những con người mới phát triển toàn diện,
góp phần xây dựng đất nước. Trong đó, thư viện trường học và các trung tâm
thông tin – tư liệu có một vị trí quan trọng trong việc tham gia vào sự nghiệp
phát triển giáo dục. Thư viện góp phần bồi dưỡng kiến thức cơ bản về khoa học,
xây dựng thói quen tìm tòi, tự học, nghiên cứu của giáo viên và học sinh, xây
dựng văn hóa trong nhà trường, giữ gìn truyền thống tốt đẹp của dân tộc. Đây là
nơi cung cấp cho bạn đọc các loại: sách giáo khoa, sách tham khảo… phục vụ
cho học tập các bộ môn; truyện cổ tích, truyện tranh, các tác phẩm văn học, các
cuốn từ điển tra cứu, sách báo, tạp chí, các tài liệu văn bản pháp luật về đường
lối, chính sách của Đảng và Nhà nước… Ngày nay, cùng với sự bùng nổ của
thông tin trên tất cả các phương tiện truyền thông đại chúng. Việc ngồi đọc một
cuốn sách hay đã không còn thu hút mọi người như trước kia nữa và chỉ cần một
cái “click chuột” thì vô số thông tin hiện ra trước mắt, mọi người không cần đến
thư viện tìm kiếm hoặc ngồi hàng giờ trước một đống sách, báo để tìm kiếm một
thông tin nào đó mà họ cần. Thư viện hoạt động hiệu quả chính là việc làm sao
càng thu hút nhiều bạn đọc đến đọc và nghiên cứu tài liệu càng tốt. Có như vậy
tri thức mới được truyền bá một cách rộng rãi, tài liệu được sử dụng một cách có
hiệu quả. Nhưng làm được điều này không dễ bởi hiện nay có quá nhiều các trò
chơi giải trí chiếm phần lớn thời gian rảnh của các em. Nghiện Internet, đánh
bài, đánh xèng… thu hút các em nhiều hơn là việc đọc sách. Bên cạnh đó nhu
cầu đọc, hứng thú đọc của học sinh ngày càng giảm do thư viện không đáp ứng
một cách phù hợp và kịp thời: bổ sung sách mới, tài liệu mới, các hình thức
phục vụ còn hạn chế… Các em học sinh thường chỉ mấy tiết đầu đọc sách thấy
hứng thú, sau đó cảm thấy chán và không muốn đọc tiếp, nhiều em không muốn
lên thư viện vì không tìm thấy niềm vui, sự thích thú nữa. Số lượt sách giáo viên
và học sinh đến mượn chưa cao. Ngoài ra việc đọc sách của các em học sinh đều
mang tính thụ động, thấy thích mắt cuốn sách nào thì đọc, việc nắm bắt thông tin
và rút ra bài học kinh nghiệm chưa được chủ động. Qua công tác tại trường tôi
tự nhận thấy hiệu quả hoạt động thư viện chưa cao và còn nhiều thiếu xót. Vì
vậy tôi mạnh dạn đề xuất sáng kiến kinh nghiệm: “Một số biện pháp nâng cao
hiệu quả hoạt động đọc sách trong thư viện trường học bằng việc tạo hứng
thú và kỹ năng đọc sách cho học sinh.”
Một số biện pháp nâng cao hiệu quả hoạt động đọc sách trong thư viện trường học
bằng việc tạo hứng thú và kỹ năng đọc sách cho học sinh
3
II. MỤC TIÊU, NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU.
1. Mục tiêu:
Khơi dậy niềm đam mê đọc sách, tìm tòi, nghiên cứu tài liệu tham khảo
để trau dồi kiến thức, rèn luyện các kỹ năng đọc sách có hiệu quả, mỗi giờ lên
thư viện là một niềm vui, đúng như câu nói: “Mỗi ngày đến trường là một niềm
vui”. Phát huy tối đa nguồn tài sản của thư viện, số lượng sách trong thư viện
được luân chuyển thường xuyên, liên tục.
2. Nhiệm vụ:
Nêu ra được những giải pháp tích cực để nâng cao hiệu quả hoạt động đọc
sách của bạn đọc thông qua hoạt động của thư viện trường THCS.
III. PHẠM VI NGHIÊN CỨU.
- Năm học 2015-2016
- Năm học 2016-2017
- Học kì I năm học 2017-2018
IV. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU.
- Tham khảo tài liệu: vận dụng các thông tin trong giáo trình, sách, tài liệu
chuyên ngành thư viện để làm cơ sở khoa học; sử dụng các văn bản pháp quy
hiện hành để làm cơ sở pháp lý.
- Điều tra thăm dò số liệu
- Hệ thống biểu bảng
- Tổ chức chuyên đề ngoại khóa, giới thiệu sách.
Một số biện pháp nâng cao hiệu quả hoạt động đọc sách trong thư viện trường học
bằng việc tạo hứng thú và kỹ năng đọc sách cho học sinh
4
B. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ.
I. CƠ SỞ LÝ LUẬN, CƠ SỞ THỰC TIỄN VÀ THỰC TRẠNG CỦA HOẠT
ĐỘNG ĐỌC SÁCH TẠI THƯ VIỆN.
1. Cơ sở lý luận của đề tài.
Các nhà văn nổi tiếng đã nói: “Phải đọc sách báo để thu thập từ trong đó
kiến thức loài người đã tích luỹ được" (M. Go-rơ-ki) ... “Sách cung cấp cho ta
mọi sự hiểu biết, mà hiểu biết là một sức mạnh lớn lao.” (N. Crup-kai-a) Việc tổ
chức phục vụ tài liệu cho người đọc là một hoạt động của thư viện nhằm thúc
đẩy, phát triển và thoả mãn nhu cầu, hứng thú đọc tài liệu thông qua việc tuyên
truyền, hướng dẫn và cung cấp tài liệu dưới nhiều hình thức. Các hình thức tổ
chức và phương pháp phục vụ người đọc ở trong và ngoài thư viện sẽ giúp nâng
cao hiệu quả hoạt động đọc sách, vốn tài liệu của thư viện được khai thác, sử
dụng và thư viện có thể tìm hiểu và nắm được nhu cầu đọc, nhu cầu nắm bắt
thông tin của người đọc, chính điều đó là cơ sở các hoạt động khác trong thư
viện. Kỹ năng đọc sách tốt sẽ giúp bạn đọc nắm bắt được thông tin một cách
nhanh nhất. Tìm ra những thông tin có tính chọn lọc cao phục vụ mục đích, yêu
cầu của mình. Hiện nay sống giữa một xã hội công nghệ thông tin, mọi người có
thể tìm hiểu, tra cứu bất kỳ lĩnh vực nào của xã hội đều diễn ra rất thuận lợi nhờ
các công cụ tìm kiếm trên Internet, báo mạng, các tạp chí ra hàng ngày, tin tức
cập nhật từng phút…
- Điều 2 trong “Quy chế về tổ chức và hoạt động thư viện trường phổ
thông” (Viết tắt: QCTC&HĐTVTPT) ban hành kèm theo quyết định số
61/1998/QĐ/BGD&ĐT ngày 6/11/1998 của Bộ Giáo dục và Đào tạo xác định
nhiệm vụ chủ yếu của thư viện trường học là “Cung ứng cho giáo viên và học
sinh đầy đủ các loại sách giáo khoa, sách tham khảo, sách nghiệp vụ, các loại tự
điển …và các sách báo cần thiết khác. Tổ chức thu hút toàn thể giáo viên, học
sinh tham gia hoạt động thư viện.” Do đó, thư viện được phép thực hiện các
hình thức phục vụ khác nhau để hoàn thành tốt nhiệm vụ của mình, kể cả việc
phục vụ bạn đọc ngoài thư viện nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động đọc sách.
- Điều 8 của QCTC&HĐTVTPT cho phép “mỗi trường vào đầu năm học
thành lập một tổ công tác thư viện” trong đó gồm có “ một số học sinh có khả
năng hoạt động thư viện do giáo viên chủ nhiệm lớp giới thiệu” để chủ động
thực hiện nhiệm vụ của thư viện được quy định tại điều 9 của quy chế.
- Điều 10 của Quy định về tiêu chuẩn thư viện trường phổ thông ban hành
kèm theo quyết định số 01/2003/QĐ/BGD&ĐT ngày 02/01/2003 của Bộ Giáo
dục và Đào tạo bắt buộc “thư viện phải có mạng lưới cộng tác viên trong giáo
viên, học sinh” “để giúp cán bộ thư viện hoạt động khai thác, phát triển phong
trào đọc sách, báo, tài liệu của trường”.
- Điều 7 của QCTC&HĐTVTPT quy định giáo viên phụ trách thư viện
phải “hướng dẫn đọc” và “hướng dẫn phương pháp sử dụng sách báo, tư liệu và
giảng dạy kiến thức thư viện cho học sinh”.
2. Cơ sở thực tiễn.
Nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện là nhiệm vụ bất kỳ của mỗi nhà
trường. Tổ chức thu hút mọi thành viên trong nhà trường tham gia hoạt động thư